İşsizlik ve büyüme ilişkisi: 2000-2012 Türkiye örneği

İktisat literatüründe uzunca bir süre istihdam ve büyüme arasında doğrusal bir ilişki olduğu kabul edilmiştir. Ancak, Türkiye?de son dönemlerde gerçekleşen yüksek büyüme oranlarının istihdamı etkilemedeki yetersizliği bu teoriyi doğrulamamaktadır. Nüfusun en yoğun olduğu genç yaş grubu için işsizliğin de en yoğun olması, büyümenin aynı şekilde istihdama yansımadığı düşüncesini güçlendirmektedir. Türkiye?de büyümenin istihdam yaratamadığı olgusunu güçlendirmektedir. Gerçekleşen yüksek büyüme rakamlarına rağmen işsizliğin ciddi bir sorun olarak varlığını sürdürmesi, konunun akademik anlamda çekiciliğini arttırmaktadır.Bu çalışmada, Türkiye ekonomisi için, işsizlik büyüme ilişkisinin daha yakından incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, bazı demografik işsizlik değişkenleri ile büyüme arasındaki ilişki, 2000:Ç1-2012:Ç3 dönemine ait veri ile uygulamalı olarak araştırılmıştır. Kullanılan değişkenler toplam işsizlik, genç işsizlik, kadın-erkek işsizliği ve kent-kır işsizliği ile büyüme (reel GSYH)?dir. Değişkenler arasındaki ilişkinin varlığı ve yönü VAR modeli ile araştırılmıştır. Ayrıca VAR modeli üzerinden elde edilen Granger nedensellik analizi, varyans ayrıştırma analizi ve etki-tepki analizi uygulanmıştır. Sonuçlar, değişkenler arasında karşılıklı nedensellik olmadığını, yalnızca erkek işsizlik oranından büyümeye doğru tek yönlü bir nedensellik olduğunu; büyümenin kısa dönemde işsizlik oranını açıklamada yeterli olmadığını ancak uzun dönemde açıklama yeterliliğinin arttığını; büyümenin işsizlik oranlarını ters yönde etkilediğini fakat bunun anlamlı olmadığını göstermiştir. Anahtar Kelimeler: İşsizlik, Büyüme, VAR, Nedensellik, Türkiye