İstatistiksel süreç kontrolünde Shewhart, CUSUM ve EWMA kontrol kartları ile yapay sinir ağlarının bütünleşik kullanımı: Bir orman endüstri işletmesinde uygulama

Bu çalışmada, bir yongalevha işletmesinde kalitenin iyileştirilmesi ve maliyetlerin azaltılması amacıyla İstatistiksel Kalite Kontrol (İKK) kartları ve Yapay Sinir Ağları (YSA) birlikte kullanılmıştır. İşletmeden 6 ay boyunca belirli aralıklarla alınan yongalevhaların bazı mekanik özelliklerine ait (elastikiyet modülü, yüzeye dik çekme direnci, vida tutma direnci, yüzey sağlamlığı) veriler çalışma planına ve uygulanacak yöntemlere göre 3'er aylık iki döneme ayrılmış ve analiz edilmiştir. Çalışmanın ilk aşamasında literatür taraması yapılarak, kalite ve kalite kontrol, Shewhart kontrol kartları, Kümülatif Toplam (CUSUM) kontrol kartları, Üstel Ağırlıklı Hareketli Ortalama (EWMA) kontrol kartları, YSA ve yongalevha endüstrisi ile ilgili temel kavramlara yer verilmiştir. Uygulama aşamasında ise işletmede yongalevhanın mekanik özelliklerinde kalitesizliğe neden olan faktörlerin belirlenmesi ve ortadan kaldırılması amacıyla Şubat/Nisan 2016 tarihlerinde alınan veriler ile kontrol diyagramları hazırlanmış ve işletme için en uygun kontrol kartları belirlenmiştir. Hedeflenen kalite düzeyine ulaşmada değişken nicelikler için Shewhart, CUSUM ve EWMA kontrol grafikleri kullanılmıştır. Çalışmanın son kısmında ise Mayıs/Temmuz 2016 tarihlerindeki veriler ile prosesin gelecekteki durumunun tespit edilmesi ve ölçüm maliyetlerinin azaltılması amacıyla YSA ile tahmin yapılarak elde edilen sonuçlar irdelenmiştir. Çalışma sonucunda yongalevha üretim prosesinden elde edilen gözlem değerlerinin hem birbirine bağımlı hem de birbirinden bağımsız olarak değerlendirilmesi kanaatine varılmış, bu nedenle işletme için CUSUM ve Shewhart kontrol kartlarının birlikte kullanılması önerilmiştir. Ayrıca YSA ile yapılan tahmin sonucu elde edilen düşük MSE, MAPE ve MAD performans değerleri işletmedeki maliyetleri azaltma açısından bazı kalite karakteristiklerinin ölçüme gerek kalmadan da tahmin edilebileceğini göstermiştir.