Kapalı konut sitelerinde dış mekan örgütlenmesinin sosyo-ekonomik bileşenler açısından kullanıcı odaklı değerlendirilmesi

Küreselleşme hareketinin etkisiyle tüm dünyada yaygınlaşan kapalı konut siteleri, bugün, Türkiye' nin tüm kentlerinde yer almakta ve sıkça tercih edilmektedir. Yüksek bütçeli konut sunumlarında çoğunlukla peyzaj tasarımı vurgulanmakta; açık mekanlar ve yeşil alanlar öne çıkarılmaktadır. Kapalı ve güvenli bir yaşam alanının yanında, açık alanların mekansal örgütlenmesi ile sunulan olanaklar, bu yerleşimlerde yaratılan yaşam tarzı algısının en önemli dayanaklarından birini oluşturmaktadır. Bu kapsamda; çalışmanın amacı, konut tercihinde peyzaj tasarımının ne derece etkili olduğunun araştırılması; tercihte mekansal kullanım ve statü değeri niteliklerden hangisinin ağır bastığının saptanmasıdır. Çalışmada, "dış mekan örgütlenmesi" ile "sosyo-ekonomik bileşenler" araştırmanın iki temel konusunu oluşturmuş ve birlikte ele alınmışlardır. Çalışma alanı olarak Samsun ili Atakum ilçesinde, yüksek bütçeli 7 kapalı konut sitesi belirlenmiş ve bu sitelerde yaşayan 374 kişiye anket uygulanmıştır. Mekansal analizler yapılarak mevcut durum tespit edilmiş; ilgili kişilerle görüşülerek siteler hakkında detaylı bilgilere ulaşılmıştır. Çalışmanın sonucunda, peyzaj tasarımıyla tanımlı alanlarda sunulan olanakların kullanıcı tercihinde çok etkili olduğu ortaya çıkmıştır. Elde edilen bulgular neticesinde, peyzaj mekanlarının statü değerine nazaran kullanım değerine ilişkin tercih düzeylerinin daha yüksek olduğu anlaşılmış; alan büyüklüklerinden ziyade bu mekanların simgesel değerlerinin kullanıcılar tarafından çok daha önemsendiği görülmüştür.