Kastamonu Yazma Eserler Kütüphanesi'nde korunan tezhipli yazma eserlerdeki penç motiflerinin incelenmesi ve sanatsal üretimler

Penç motifi, Türk tezhip sanatının en karakteristik ve köklü motiflerinden biridir. Genellikle beş yapraklı stilize bir çiçek formu olarak tanımlanan penç motifi, farklı dönem ve üsluplara bağlı olarak çeşitli biçim, renk ve teknik özellikler kazanmıştır. Tezhip kompozisyonlarında kimi zaman ana motif, kimi zaman da diğer motif gruplarını tamamlayan motif olarak kullanılmıştır. Bu tez çalışması kapsamında, Kastamonu Yazma Eserler Kütüphanesi'nde korunan tezhipli yazma eserlerde yer alan penç motifleri detaylı bir biçimde incelenmiştir. Seçilen eserlerde penç motiflerinin form, renk, teknik ve yerleşim özellikleri analiz edilerek, motifin tarihsel süreç içerisindeki evrimi ortaya konmuştur. İnceleme sonucunda, erken dönem ve klasik dönem eserlerde penç motifine yoğun ve belirgin biçimde yer verildiği; bu motifin kompozisyonlarda ana süsleme unsuru olarak kullanıldığı tespit edilmiştir. Batılılaşma etkilerinin görüldüğü eserlerde ise penç motifinin hatayi, gonca ve rumi motifleriyle dengeli ve uyumlu şekilde birlikte kullanıldığı gözlemlenmiştir.