Analysis of urban freight distribution and a city logistics model for İstanbul

Metropollerdeki yoğun nüfus artışı; talebin artması, trafik sıkışıklığı ve çevresel bozulma gibi birçok sorunu beraberinde getirmektedir. Bu da kaynakların daha verimli kullanılmasını ve sorunların daha hızlı çözülmesini gerektirmektedir. İstanbul, 15.6 milyon nüfusuyla Türkiye'nin en kalabalık şehridir. Lojistik sektöründe yaşanan sorunlar ve İstanbul'un lojistik faaliyetlerinin mevcut durumu nedeniyle, İstanbul için sürdürülebilir ve verimli bir lojistik ve yük taşıma sistemi sağlayan bir şehir içi lojistik planına ihtiyaç duyulmaktadır. "Şehir lojistiği" kavramı, nüfusun yoğun olduğu şehirlerde yaşam kalitesinin artırılması ve maliyetlerin düşürülmesi için yük taşımacılığının yönetilmesi, trafik sıkışıklığının azaltılması ve lojistik faaliyetlerin çevresel etkilerinin en aza indirilmesini amaçlamaktadır. Bu tez, İstanbul'un şehir içi lojistik problemlerini iyileştirmek amacıyla yük akışlarının mevcut durumunu analiz etmeyi ve doğrusal bir optimizasyon modeli ve çözüm metodolojisi geliştirmeyi amaçlamaktadır. Başlangıçta, şehir içi ulaşım ağı ve belirli kriterler baz alınarak İstanbul 105 bölgeye bölünmüş, arz ve talep noktaları belirlenmiştir. Bu ağ kullanılarak, on farklı ürün kategorisi, dört farklı araç kategorisi ve dört farklı zaman aralığı dikkate alınıp İstanbul'un şehir lojistiği matematiksel programlama kullanılarak modellenmiştir. Model, çeşitli kısıtlamalar altında toplam taşıma ve CO2 emisyon maliyetlerini en iyilemektedir. İstanbul'un gerçek verileri kullanılarak çözülmüştür. Olası problemlerin (yetersiz aktarma merkezi kapasitesi, yoğun elektrikli araç kullanımı, kamyon doluluk oranlarındaki farklılıklar, trafik sıkışıklığı, emisyon sınırlamaları gibi) etkilerini görmek için ise farklı senaryolar hazırlanmıştır. Son olarak sonuçlar analiz edilmiştir.