KIKIRDAK DOKU MÜHENDİSLİĞİ İÇİN HÜCRESİZLEŞTİRİLMİŞ BİTKİ DOKU İSKELELERİ

Kıkırdak, yük taşıyan ve kan damarları ve sinir sistemi bulunmadığı için kendiliğinden iyileşme kapasitesi limitli olan bir bağ dokudur. Kıkırdak hasarları, travma veya dejeneratif eklem hastalıkları sebebiyle oluşabilir ve şu anki tedavi opsiyonları çogunlukla semptom gidermekle sınırlıdır. Bu sebeple, kıkırdak doku mühendisliği uygulamaları, kıkırdak onarımı ve rejenerasyonu için yeni doku iskeleleri geliştirmek konusunda önem kazanmaktadır. Bu tez kapsamında, hücresizleştirilmiş bitkilerden elde edilen selüloz bazlı doku iskeleleri araştırılmıştır. Şans Bambusu (Dracaena sanderiana), gözenek yapısı ve mekanik özellikleri eklem kıkırdağını taklit edebileceği için seçilmiştir. İlk olarak, Şans Bambusu örnekleri hücresizleştirme prosedürü optimize edilmiştir. İkinci olarak, gözenek yapısı, sıkıştırma altındaki mekanik özellikleri ve şişme davranışı gibi malzeme özellikleri hücresizleştirme öncesi ve sonrası olarak karakterize edilmiştir. Son olarak, hücresizleştirilmiş Şans Bambusu örnekleri, 8 hafta boyunca kondrosit (kıkırdak oluşturan hücreler) kültürü için kullanılmıştır. Hücresizleştirilmiş Şans Bambusu içinde hücre tutunması, çoğalması ve ekstraselüler matris birikimi, biyokimyasal analizler, histolojik ve immünohistokimyasal metodlarla incelenmiştir. 8 haftalık kültür sonrasında, doku iskelesi boyunca hücre çoğalmasında belirgin bir artış ve önemli miktarda, eklem kıkırdağı ekstraselüler matrisinde en yaygın bulunan moleküller olan tip II kolajen ve agrekan, üretimi gözlemlenmiştır. Sonuç olarak, hücresizleştirilmiş Şans Bambusu doku iskeleleri, gözenek yapısı ve mekanik özellikleri eklem kıkırdağını taklit edebildiği ve hücrelerin ekstraselüler matris protein ve glikozaminoglikanlarını üretmesini desteklediği için kondrositler için üç boyutlu (3B) mikroortam sağlamıştır.