Kirazlıköprü barajı nüfuzu sonrası Bartın-Abdipaşa Beldesinin, turizm-rekreasyon odaklı ekolojik arazi kullanım planları ve sürdürülebilir planlama yaklaşımları çerçevesinde gelişme-büyüme modelleri

Şehirler, beldeler ve kasabalar, hariçten bariz müdahale olmadığı takdirde, kendisi için öngörülen nüfus ve refah artışına bağlı olarak, yine kendi iç dinamikleri doğrultusunda, makul seyrindeki gelişmelerini ve mutedil ivmesindeki büyümelerini devam ettirir. Öte yandan, yakın civarlarındaki arazi kullanımlarının değişimleri gibi kendi haricindeki olaylar ve olgulardan etkilenen şehirlerin, beldelerin ve kasabaların, gelişimlerinin seyri ve büyümelerinin ivmesi ise her zaman bu değişimler tarafından tetiklenmeye müsait hale gelir. Kendi veya komşu arazilerinden akarsu geçen şehirler, beldeler ve kasabalar, bu akarsular üzerine baraj yapılması gibi fiziksel faaliyetler neticesinde, hariçten müdahaleye maruz kalmaktadırlar. Yaklaşık 37 km2 yüzölçümüne sahip olan Abdipaşa Beldesi'nin, zaman içerisinde, baraj gölü kıyısında bir sayfiye kasabası çehresine bürüneceği, turizm ve rekreasyon odaklı bir kimliğe sahip olacağı öngörülmekte ve beklenmektedir. Kirazlıköprü baraj rezervuarı ve gölünün çevresindeki hâkim olan peyzaj ile Abdipaşa Beldesi'nin kapladığı araziyi bütünleştirmek suretiyle yapılan çalışmada, Abdipaşa Beldesi'nin çehresi ve kimliği ile ilgili öngörüler ve beklentiler doğrultusunda, turizm ve rekreasyon odaklı olarak gelişim ve büyüme modellerinin, teklif ve önerilerinin tavsiye plan kararları halinde sunulması, esas alınmıştır. Turizm ve rekreasyon odaklı sürdürülebilir alan kullanım kararlarının, ekosistem-uyumlu mimari yaklaşımlar ve alternatifler ile bütünleştirildiği bu tavsiye niteliğindeki plan kararlarında temel olarak, peyzajdaki ekolojik ve topografik yapı hassasiyetle dikkate alınmış, mimaride ise enerji verimliliği ve mekânsal tasarruf etkinliği incelikle göz önünde bulundurulmuştur. Çalışmada, Kirazlıköprü Barajı çevresi ile Abdipaşa yerleşimi ve yakın çevresinin turizm ve rekreasyonel potansiyelinin belirlenmesine yönelik değerlendirmeler yapılmıştır. Analizde; eğim, bakı, yükselti, erozyon duyarlılığı, enerji hattına yakınlık, arazi örtüsü, su kaynaklarına yakınlık ve ulaşım erişilebilirliği gibi rekreasyon ve turizm için önemli olabilecek parametreler ele alınmıştır. Bu parametrelerin göreli önem dereceleri Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) ile belirlenmiş, elde edilen ağırlıklar Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ortamında mekânsal modelleme yoluyla uygulanmıştır. Araştırmanın temel hedefi, çalışma alanında turizm ve rekreasyon için en uygun bölgeleri tespit ederek plansız ve işlevsiz kullanımların önüne geçmek; ekonomik ve ekolojik sürdürülebilirlik ilkeleri doğrultusunda yönetim kararlarına ışık tutmaktır.