Konversiyon bozukluğu olan hastalarda hipotalamus ve amigdala volüm değişikliğinin ölçümü

Giriş ve Amaç: Konversiyon bozukluğu, organik temeli olmadan, nörolojik bozuklukları ve tıbbi bir durumu taklit ederek, istemli motor ve duyusal işlevleri etkileyen işlev kaybı, işlev azalması ya da artmasına neden olan psikolojik stresörlerle ilişkili bir bozukluktur. Bu hastalığın tanısını koymak için objektif bir ölçüt, özgül bir belirti, bulgu ya da laboratuvar verisinin olmaması kişilere tanı koyma ve tedavi etme sürecini olumsuz etkilemektedir. Bu alanda yapılan çalışmaların kısıtlılığı nedeni ile henüz konversiyon bozukluğunun nörobiyolojisi net olarak aydınlatılamamıştır. Yapmış olduğumuz bu çalışmanın amacı; konversiyon bozukluğunun nörobiyolojisine katkı sağlayabilmek amacı ile konversiyon bozukluğu olan hastalar ile kontrol grubu arasında hipotalamus ve amigdala volüm farklılığının olup olmadığını değerlendirmek. Yöntem: Çalışmaya Adıyaman Eğitim ve Araştırma Hastanesi psikiyatri polikliniğinde konversiyon bozukluğu teşhisi alan hasta grubu ile sağlıklı kontrol grubu katılmıştır. Katılımcılara sosyodemografik ve klinik veri formu, hasta gruba Beck anksiyete ölçeği ve Beck depresyon ölçeği uygulanmıştır. Hastaların nörolojik ve ruhsal durum muayenesi tez araştırmacısı tarafından yapıldıktan sonra Radyoloji Anabilim Dal'ında hastaların beyin MR çekimleri yapılmıştır. Bulgular: Çalışmaya 28 hasta ( 22 kadın, 6 erkek ) 33 sağlıklı kontrol ( 28 kadın, 5 erkek) dahil edilmiştir. Hastaların % 78,8'i kadın, ailevi gelir düzeyleri çoğunlukla giderden az, eğitim düzeyleri düşük bulunmuştur. Hasta grubunun eğitim ve çalışma durumunun kontrol grubuna göre daha düşük olduğu görülmüştür. Hasta grubunun %53,6'sının çocukluk dönemi olumsuz yaşam öyküsü bulunmakta olup kontrol grubuna (%15.2) göre daha yüksektir ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0.001). Psikiyatri servisinde yatarak tedavi alan hasta sayısı 4'tür. Hasta grubunda kendine zarar verme düşüncesi (KZVD) olanların oranı (%53.6) kontrol grubuna (%3.0) göre daha yüksektir ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0.001). İntihar etme durumu incelendiğinde, hasta grubunun %32.1'inin daha önce intihar v girişiminde bulunmuş olduğu görülmektedir. Ancak kontrol grubundaki hiçbir hastanın daha önce intihar girişimi bulunmamaktadır. Bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır ve hasta grubunda intihar eğiliminin daha yüksek olduğunu göstermektedir. "Hasta" grubunda sağ ve sol hipotalamus boyutlarının kontrol grubuna göre daha fazla olduğu görülmektedir. Sağ hipotalamus volümünde iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir (p=0.005). Benzer şekilde, sol hipotalamus boyutunda da iki grup arasında anlamlı bir fark tespit edilmiştir (p=0.019). Amigdala boyutları incelendiğinde, sağ ve sol amigdala volümünün kontrol grubuna kıyasla daha büyük olduğu tespit edilmiştir. Sağ amigdala volümünde iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir (p=0.001). Benzer şekilde, sol amigdala boyutunda da iki grup arasında anlamlı bir fark tespit edilmiştir (p=0.001). Sonuç: "Hasta" grubunda bilateral hipotalamus ve bilateral amigdala volümleri kontrol grubuna göre daha fazla olduğu görülmektedir. Stres tepkisinin beyindeki yapısal ve işlevsel değişikliklere neden olabileceğine dair ortaya çıkan kanıtlarla desteklenen bulgumuz, konversiyon bozukluğunda hipotalamus ve amigdalanın çok önemli bir rolü olabileceğini öne sürüyor. Konversiyon bozukluğu alanında yapılan çalışmaların kısıtlılığı ve henüz hastalığın nörobiyolojisinin tam olarak aydınlatılamamış olması nedeni ile elde edilen verilerin doğrulanabilmesi için daha fazla sayıda nörogörüntüleme çalışması yapılmalıdır.