Kronik böbrek yetmezliği oluşturulmuş rat modelinde kronik sildenafil uygulamasının erektil fonksiyon üzerine tedavi edici etkisinin moleküler düzeyde değerlendirilmesi

Erektil disfonksiyon, çiftlerin yaşam kalitesini etkileyen önemli sağlık problemleri arasında gelmektedir ve sistemik hastalıklarda tedavi başarısı oldukça düşmektedir. DM ve KBY bağlı gelişen ED'un AGE molekülleri ile olan ilişkisi çeşitli çalışmalarda gösterilmiştir. Çalışmamızda da KBY modeli geliştirilen ratlarda, uygulanılan kronik sildenafil tedavisinin ereksiyon fizyolojisinde rol oynayan moleküller üzerinde olan ve erektil fonksiyonlardaki tedavi edici etkilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada 3 grup Wistar erkek rat kullanılmıştır. 8 rat kontrol grubu olarak kullanılmıştır. 2. Grupta yer alan 9 rat ile 3. Grupta yer alan 8 ratta ise literatürde tarif edilen şekilde tek taraf total ve karşı taraf 5/6 nefrektomi operasyonu uygulanılarak KBY modeli geliştirilmiştir. 3. Grup ratlara daha sonra günlük 5 mg/kg sildenafil p.o. tedavisi verilmiştir. Tüm ratların kuyruk kan örneklerinden serum BUN ve kreatinin değerleri çalışıldı. Çalışma sonunda tüm ratlarda erektil kapasitenin değerlendirilmesi amacı ile KSS uygulanıldı. İKB/OKB ve total İKB değerleri analiz edildi. Ratların kavernozal dokularından MDA, 5-HMF, cGMP, nNOS ve iNOS protein ekspresyonları değerlendirildi. KBY geliştirilen ratlarda, serum BUN ve kreatinin değerleri kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek olarak seyretti (p<0,05). KBY geliştirilen ratlarda erektil yanıtların azaldığı görüldü. İKB/OKB ve total İKB değerleri 2. grup ratlarda kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşüktü (p<0,05). Kronik sildenafil tedavisi, erektil yanıtları iyileştirmekteydi. Tedavi alan ratlarda İKB/OKB ve total İKB değerleri daha yüksek olarak saptanıldı. İKB/OKB ve total İKB değerlerinde ki bu iyileşmenin 5 v ve 7,5 v'daki ölçümlerde kontrol grubuna yaklaştığı görüldü ve KBY grubu ile karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlılık gösteriyordu (p<0,05). Doku hasarının göstergesi olan MDA ve AGE ürünü olan 5HMF düzeyleri KBY geliştirilen ratlarda anlamlı olarak yükselmiş olarak görüldü. Kronik sildenafil tedavisi ile hem MDA hem de 5-HMF düzeylerinde KBY grubuna göre kıyaslandığında anlamlı derecede azalma saptanıldı (p<0.05). Ereksiyon fizyolojisinde rol oynayan moleküllerden olan cGMP düzeyi ve nNOS protein ekspresyonu KBY geliştirilen ratlarda kontrol grubuna göre anlamlı olarak azalmıştı (p<0,05); kronik sildenafil tedavisi, her iki molekül seviyelerini arttırmakta ve kontrol grubu düzeylerine yaklaştırmaktaydı. Bu iyileşme istatistiksel olarak da anlamlıydı (p<0,05). Yine benzer şekilde KBY nedeni ile yükselen iNOS protein ekspresyonu kronik sildenafil tedavisi ile azalmaktaydı. KBY grubu ile karşılaştırıldığında tedavi verilen ratlardaki bu azalmanın istatistiksel olarak anlamlı olduğu görüldü (p<0,05). Çalışmamızda, literatürle benzer şekilde KBY modeli geliştirilen ratlarda erektil yanıtların anlamlı olarak azaldığı ve AGE düzeylerinin kavernozal dokuda arttığı saptanıldı. Kronik sildenafil tedavisi ile AGE seviyeleri azalmakta, ereksiyon fizyolojisinde görev alan anahtar moleküllerin seviyeleri artmakta ve böylelikle erektil yanıtlarda iyileşme sağlanılmaktadır. Çalışmamızın sonuçları, kronik sildenafil tedavisinin endotelyal fonksiyonlar üzerinde koruyucu etkisinin olabileceğini ve bu hasta grubunda ED tedavisinde yeni yaklaşımların gündeme gelebileceğini göstermesi açısından yol gösterici olacaktır.