MDMB-4en-PINACA ve ADB-BUTINACA'nın kan ve idrar numunelerinden katı faz ekstraksiyon yöntemi ile ekstraksiyonu ve LC-MS/MS ile tayinleri

Son yıllarda dünya genelinde sentetik kannabinoidlerin (SK) kullanımı ciddi bir artış göstermektedir. "Bonzai", "Spice", "K2", "Spice Gold", "Spice Diamond", "Chill Out" ve "Chill X" gibi çeşitli ticari adlarla pazarlanan bu bileşikler, toplum sağlığını tehdit eden yaygın psikoaktif maddeler arasında yer almaktadır. SK'lerin düşük maliyetli olması, etkilerinin güçlü ve hızlı başlaması ile klasik analiz yöntemleriyle uzun süre saptanamamış olmaları, bu maddelerin yaygınlaşmasında etkili olmuştur. Bu tez çalışmasında, özellikle son dönemde sıkça karşılaşılan MDMB-4en-PINACA ve ADB-BUTINACA adlı iki SK'nin kan ve idrar numunelerinde tayinine yönelik özgün ve güvenilir bir LC-MS/MS yöntemi geliştirilmiş ve valide edilmiştir. Numune hazırlığında matris bileşenlerinden arındırmayı sağlamak amacıyla katı faz ekstraksiyonu (KFE) uygulanmıştır. Yöntem doğrusal aralık bakımından 1,0–50,0 ng/mL konsantrasyonları arasında yüksek korelasyon katsayısı (r² = 0,998) göstermiştir. Yüksek geri kazanım (GK) oranları ve toksikolojik analizler için gerekli validasyon parametrelerinin sağlanması, geliştirilen metodun hem analitik güvenilirliğini hem de gerçek adli numunelerde uygulanabilirliğini ortaya koymuştur. Bu çalışmada, son yıllarda kullanımı artan MDMB 4- en Pinaca ve ADB BUTİNACA'nın kan ve idrar örneklerinde katı faz ekstraksiyonu yöntemiyle LC-MSMS'de analizi gerçekleştirilmiştir. Yapılan ölçümlerde tüm analitler için doğrusal aralık 0,992'den yüksek korelasyon katsayısı ile 1,0-50,0 ng/mL olarak tespit edilmiştir. Kan ve idrar örneklerinde tespit limiti 0,3-0,5 ng/mL, güniçi ve günler arası tekrarlanabilirlik ise %10'un altında bulunmuştur. Yüksek geri kazanım değerleri elde edilen çalışmamızda, toksikolojik analizlere uygun validasyon parametreleriyle kan ve idrar örneklerinde kantitatif tayin gerçekleştirilmiştir.