A Methodological Evaluation to the Usage of Colour on Living Spaces: Case of Saklı Kent Mass Housing, Famagusta

ÖZ: Konutlar insanların barınma ihtiyaçlarını karşılayan fiziksek yapı türleridir.” Konut” ve “ev” kavramları birbirinden farklı anlamlar taşır. Konut inşaa etmek, evsel yaşamın kurulması için bir ön hazırlıktır. Günümüzde konutlar, kullanıcılara bitmiş halde, hazır olarak sunulan bir ürün haline gelmiştir. Bu anlayıştan dolayı insanlar konuta sonradan yerleşir ve konutu zamanla evleştirir. Özellikle artan barınma ihtiyacından dolayı inşaat şirketleri tarafından yapılan toplu konutlar, bir kişi için tasarlanmayıp, anonim bir kullanıcıya göre tasarlanır. Bir konutun evleştirilmesi için, kullanıcılar konutun tasarım ve üretim sürecine dahil edilmelidir. Konutlar insanların barınma ihtiyacını karşılamasının yanısıra yaşamsal faaliyetlerini gerçekleştirmelerinede olanak sunar. Bir konutta yer alan başlıca yaşama faaliyetleri; oturma, dinlenme, uyuma, çalışma, sosyalleşme, yemek pişirme, yemek yeme ve temizliktir. Dinlenme, uyuma, temizlik ve çalışma gibi aktivitelerin gerçekleştiği alanlar, yatak odası, çalışma odası, banyo gibi konut kullanıcılarının özel alanlarıdır. Oturma, sosyalleşme, yemek pişirme, yemek yeme gibi aktivitelerin gerçekleştiği alanlar, oturma odası, yemek odası ve mutfak gibi kullanıcının diğer konut kullanıcıları ve misafirleri ile paylaştığı, en çok vakit geçirdiği yaşam alanlarıdır. Araştırmalara göre konut yaşam alanlarının tasarımında kullanılan renkler, algı farklılıkları yarattığı için kullanıcıların memnuniyetini etkileyebilir. İç mekanda renk kullanılarak işaret etkisi, kamuflaj etkisi, okunabilirlik etkisi, ölçek ve mesafe etkisi gibi algısal etkiler yaratılabilir. Bu etkiler kullanıcıların mekanı olduğundan daha geniş veya daha dar, daha yüksek veya daha alçak, daha yakın veya daha uzak gibi algılamasına yol açar. İç mekanda kullanılan renkler algıyı birebir etkiler ve kullanımı kolay değildir. Renklerin genel özellikleri bilinmeden, istenilen iç mekan algısını oluşturmak mümkün değildir. Konutlarda kullanılan renkler, bilirkişi tarafından seçilerek daha doğru algısal sonuçlar elde edilip, kullanıcıyı memnun edecek yaşam alanları sunabilir. Bu tezde, anonim kullanıcılar için tasarlanan toplu konutların yaşam alanlarında kullanılan renkler derinlemesine analiz edilmektedir. Tezin ilk bölümünde sorun tanımlanmış, yöntem ve sınırlamalar ifade edilmiştir. İkinci bölümde konut, konut tipleri, toplu konut, konut bölümleri ve iç mekanı oluşturan bileşenler literatürdeki bilgiler kullanılarak tanımlanmıştır. Üçüncü bölümde renk karışımları, renk boyutları, renk teorileri, renk şemaları, renk grupları, rengin kalitesine etki eden faktörler, algı, algı çeşitleri, iç mekanda rengin kullanım yerleri ve rengin iç mekan algısına etkileri, literatürdeki bilgiler kullanılarak tanımlanmıştır. Dördüncü bölümde, çalışma alanındaki konut yaşam alanlarında kullanılan renkleri tespit etmek ve renklerin iç mekanda yarattığı algıları incelemek için yöntemler geliştirilmiştir. Bu yöntemle tespit edilen renkler analiz tabloları üzerinden okunarak, renklerin iç mekan algısına etkileri açıklanmıştır. Tezin son kısmı, sonuç ve önerileri içermektedir. Anahtar Kelimeler: Renk, Renk Algısı, Yaşam Alanı, Toplu konut, Gazimağusa, Kuzey Kıbrıs