Marmara Bölgesi için 3B sismik dalga yayılımı modellemesi

Çalışma kapsamında, Marmara denizinin doğusunda, spesifik olarak İstanbul ve çevresinde üç boyutlu sismik dalga yayınımı modellemesi yapılmıştır. Bu çalışma ile ilk kez birleştirilmiş bir 3 boyutlu sismik model oluşturulması ve bu modelin gerçek veriler ile test edilmesi girişiminde bulunulmuştur. 3B hız modeli oluşturulması aşamasında, Marmara bölgesinde önceden yapılmış kabuk çalışmaları ile İstanbul'da yapılmış tüm arazi ölçümleri (kuyu logları ve yüzey ölçümleri) bir araya getirilerek 1B hız modelleri derlenmiştir. Böylece, çalışma alanı içinde belli noktalara ait 1B modeller oluşturulmuştur. Çalışma bölgesinde yer alan 1B ölçüm noktaları dışında very olmayan noktaların doldurulması için çeşitli interpolasyon tekniklerinden Delaunay üçgenleri yaklaşımı kullanılmıştır. Oluşturulan 3B model içinde sonlu farklar yaklaşımı kullanılarak elastik dalga yayılımı modellenmiştir. Bu amaçla, parallel işlem çevrelerinde çalışan yeni bir sonlu farklar kodu, Dalga Yayılımı programı (WPP) kullanılmıştır. 3B modelin performansı gerçek veriler ile test edilmiş ve bu aşamada 29, Eylül 2004 tarihinde Çınarcık baseninde meydana gelen ve 18 broadband istasyon ile 100 strong motion istasyonu tarafından kaydedilen 4.1 büyüklüğündeki deprem kullanılmıştır. Bu depreme ilişkin lokasyon ve fay düzlem çözümü açısından detaylı analizler yapılmıştır. Gerçek ve sentetik dalga formları zaman ve frekans ortamında karşılaştırılmıştır. Her durumda 3B modelin 1B modele göre gelişimi tartışılmıştır. Dalga formları korelasyonu ile 1B ve 3B model karşılaştırmaları daha kantitatif olarak değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, 3B model ile hem genlikler hem de geliş zamanları açısından kayda değer gelişmeler sağlanmıştır. Sonlu farklar yöntemi ayrıca düşük hızlara sahip sedimanlarla dolu olan lokal havza yapılarına da uygulanmıştır. Bu amaçla geometrisi ve sedimanter özellikleri iyi bilinen bir alan olan Sabiha Gökçen havaalanı bölgesi detaylı olarak çalışılmıştır. Zaman ve frekans ortamında yapılan analizler, bölgede sismik dalga yayınımı özelliklerinin araştırılmasına yardımcı olmuştur.