Necati Beyi, Bâkî,Nef'î ve Nedim'de Doğa'dan mekân'a dönüşüm

Osmanlı edebiyatı araştırmacıları arasında Divan şiirinin gerçek doğayı ve gündelik yaşamı yansıtmadığı yönünde genel bir kanaat vardır. Bu görüş, Divan şiirinin klişeler üzerine kurulu olduğu savına dayanır. Başka deyişle doğa ya da gündelik yaşam, birer stilist olarak kabul edilebilecek olan Divan şairleri tarafından doğrudan tasvir edilmez, aksine stilize edilir. Öte yandan, bu yaklaşımın, Divan şairlerinin ?hareketli? değil ?durağan? bir üsluba sahip oldukları ve Divan şiirinin yüzyıllar boyunca değişmeden aynı kaldığı yönünde bir takım içerimleri de vardır. Bir başka nokta ise Osmanlı şairleri arasında yalnızca Nedim'in gerçek doğayı ve kendi yaşamına ilişkin belirli mekânları tasvir ettiğinin öne sürülmesidir. Oysa, Divan şiirinin farklı dönemlerinden seçilen bir örneklem, gerçek doğa ve gündelik yaşam tasvirinin, Divan şiirinin farklı dönemleri süresince gerçekleşen bir dönüşümün sonucu olduğunu gösterebilir. Bu örneklem, Necati Bey, Bâkî, Nef'î ve Nedim gibi kendi dönemlerini temsil edebilecek şairlerden oluşmaktadır. Bu tez, Divan şiirinde ?doğanın stilizasyonu?ndan ?mekânın tasviri?ne doğru bir dönüşümü göstermeyi hedeflemesi nedeniyle doğanın ve belirli mekânların derli toplu bir şekilde görülebildiği, kasidelerin başlangıç kısımları olan ?nesib?ler üzerine odaklanmıştır.anahtar kelimeler: doğa, mekân, hareketli, durağan, stilizasyon, tasvir, nesib