Ortaöğretim öğrencilerinde akademik ertelemenin yordayıcıları olarak umutsuzluk ve akademik dayanıklılık

Akademik erteleme ortaöğretim öğrencileri arasında sıklıkla gözlemlenebilen ve öğrencilerin akademik yaşamlarını olumsuz etkileyen önemli konulardan biridir. Öğrencilerin umutsuzluk ve akademik dayanıklılık durumlarının da akademik ertelemeyi etkileyebileceği düşünülmektedir. Buradan hareketle, bu çalışmanın amacı, ortaöğretim öğrencilerinde umutsuzluk ve akademik dayanıklılığın akademik ertelemeyi yordayıp yordamadığının incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu, Kütahya ilinde yer alan çeşitli ortaöğretim kurumlarında 2023-2024 eğitim ve öğretim yılında öğrenim gören 337'si kadın (%53,9) ve 288'i erkek (%46,1) olmak üzere toplam 625 öğrenci oluşturmuştur. Çalışmaya 13-18 yaş aralığında, yaş ortalaması 15,52 Ss=1,13 olan öğrenciler katılmıştır. Bu araştırmada ortaöğretim öğrencilerinin akademik ertelemelerini ölçmek için Akademik Erteleme Ölçeği, umutsuzluk durumlarını ölçmek için Beck Umutsuzluk Ölçeği ve akademik dayanıklılıklarını ölçmek için ise Akademik Dayanıklılık Ölçeği kullanılmıştır. Aynı zamanda öğrencilerin demografik durumlarını ortaya koyabilmek için de "Demografik Bilgi Formu" kullanılmıştır. Araştırmanın verileri IBM SPSS 27.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırma verilerinin analizinde Pearson korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi yöntemleri kullanılmıştır. Ortaöğretim öğrencilerinde umutsuzluk ve akademik dayanıklılık değişkenlerinin akademik ertelemeyi istatististiksel olarak anlamlı bir şekilde yordayıp yordamadığı test edilmiştir. Bu çalışmada bağımsız değişkenlerin bağımlı değişkene ait toplam varyansın %17,3'ünü açıkladığı; akademik dayanıklılığın akademik ertelemenin yordayıcısı olmadığı ancak umutsuzluğun anlamlı bir yordayıcı olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular alanyazın çerçevesinde tartışılmış, ilgili araştırmacı ve uygulamacılara önerilerde bulunulmuştur.