Ortaokul öğrencilerinin kariyer olgunluklarını etkileyen aile faktörlerinin keşfedilmesi

Ortaokulda öğrenim gören ergenlerin, hayatlarının bir sonraki aşamasında en önemli kararlardan biri olacak olan meslek seçiminde ailenin rolü dikkat çekmektedir. Ergenlerin, kariyer olgunluğunu etkileyen aile faktörleri incelendiğinde, kültürel ve sosyoekonomik özellikler ergenlerin kariyer olgunluğunu anlamlı derecede etkilemektedir. Kariyer olgunluğu, ergenlerin yaşadığı aile ortamından ve ailenin çocuk yetiştirme tarzlarından etkilendiği ifade edilmektedir. Ebeveyn davranışlarının kariyer olgunluğun gelişiminde doğrudan etkisinin olduğunu gösteren araştırma bulgularının var olduğu görülmektedir. Bu doğrultuda aileler ergenlerin kariyer olgunluklarının gelişiminde olumlu etki sağlayabilmesi, ergenin içinde bulunduğu gelişim döneminin özelliklerini yerine getirmesine ve bir sonraki gelişim döneminin kariyer olgunluğu görevine hazır hale getirmesine yardımcı olacaktır. Bu bağlamda araştırmanın amacı ergenlerin kariyer olgunluklarında ailelerin rollerinin neler olduğunu keşfetmektir. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması temel alınarak gerçekleştirilmiştir. Seçkisiz olmayan örnekleme yöntemi aracılığıyla 10 öğrenci ve ebeveynleri ile bu öğrencilerin derslerine giren 10 öğretmen ile çalışma grubu oluşturulmuştur. Araştırma kapsamında gerçekleştirilen bireysel görüşmeler içerik analizine tabii tutulmuştur. Araştırma sonucunda ailelerin ergenlerin kariyer olgunluğu üzerinde en yoğun etkisinin mesleki bilgilerin belirginleşmesi ve planlama yapma boyutu üzerinde olduğu, bunu meslek seçimine planlı yönelme, mesleki tercihlerin tutarlı olması boyutlarının takip ettiği görülmektedir. Mesleki olgunluğun boyutları arasında ailelerin rolünün en düşük olduğu alan ise bireyin özelliklerinin billurlaşmasıyla ilgili olduğu tespit edilmiştir.