Popüler bilim dergilerinde mühendislik tasarım sürecinin incelenmesi: Bilim Çocuk Dergisi örneği

Bu araştırmanın temel amacı, 2012-2022 yılları arasında yayımlanan "Bilim Çocuk" dergisi içeriklerinin mühendislik disiplini ve mühendislik tasarım süreçleri açısından incelenmesidir. Araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden Doküman incelemesi yönteminin kullanıldığı araştırmanın çalışma grubunu dergi içeriklerinde yer verilen mühendislik disiplini ve tasarım temelli etkinlikler oluşturmaktadır. 2012 ocak ayı ile 2022 ekim ayı arasında yayımlanan 131 sayı dergideki toplam 295 içeriğin analizinde araştırmacı tarafından hazırlanan "Mühendislik Disiplini ve Mühendislik Tasarım Süreci Kontrol Listesi" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizi sonucunda, 2017 yılı ve sonrasında yayımlanan dergi içeriklerinde mühendislik tasarım temelli etkinliklerin sayısında artış tespit edilmiştir. Dergi içeriklerinde en fazla öne çıkan kariyer alanları sırası ile "Bilgisayar Mühendisliği", "Yazılım Mühendisliği" ve "Elektrik-Elektronik Mühendisliği" olarak belirlenmiştir. Mühendislik tasarım süreci basamaklarından en çok kullanılanlar "problemi belirleme" ve "test etme" olduğu görülmüştür. Etkinliklerin Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı kazanımları ile ilişkisi incelendiğinde en fazla "Fiziksel Olaylar" ile "Canlılar ve Yaşam" en az "Dünya ve Evren" ile "Madde ve Doğası" konu alanlarıyla ilişkili olduğu ortaya çıkmıştır. Etkinliklerde konu ve kazanım sayısının birbirine paralel şekilde 4. sınıf seviyesinden 8. sınıf seviyesine doğru artış gösterdiği tespit edilmiştir. Dergi içeriklerde en fazla yer verilen tematik alanlar sırası ile "sürdürülebilir yaşam", "araç ve makineler", "uzay", "robotik", "tıp" ve "biyomimikri" olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonucunda "Bilim Çocuk" dergisi içeriklerinde farklı mühendislik disiplinlerine ve mühendislik tasarım temelli etkinliklere yer verildiği tespit edilmiştir. Bu doğrultuda dergi içerikleri Fen Bilimleri dersinde fen, mühendislik ve girişimcilik uygulamaları kapsamında kullanılabilir.