1980 sonrası Türkiye'de göç hareketlerinin güvenlikleştirilmesi: Irak Kürtleri ve Bulgaristan Türkleri örnekleri

Türkiye öteden beri göç alan, göç veren veya geçiş ülkesi olarak kendi bölgesinde göç hareketlerinin bir parçası olagelmiştir. Bu çalışma, Türkiye'nin göç tarihi bakımından bir dönüm noktası teşkil eden özellikle 1980 sonrası dönemdeki göç hareketliliklerin göç alma yönüne odaklanmıştır. 1980 sonrası yaşanan ilk iki kitlesel göç hareketi bu tezin merkezine oturtulmuş ve ilk aşamada ayrı ayrı sonrasında ise bu hareketler karşılaştırılmalı olarak analiz edilmiştir. Öncelikle 1988 yılında o dönemin otoriteryen baskıcı rejiminin sebep olduğu Iraklı Kürtlerin akını, daha sonrasında- ilk vakaya benzer şekilde- 1989 yılında ülkedeki asimilasyoncu komünist rejimden kaçan Bulgaristanlı Türkler incelenmiştir. Bu olaylar her ne kadar art arda yaşanmış olsa da göçmenlerin Türkiye'ye kabulleri ve bunlara yönelik politikalar kayda değer bazı farklılıklar göstermiş, bu farklılıklar her iki vakanın güvenlikleştirme seviyesi ve kapsamını yansıtmıştır. Bu çalışmanın temel amacı iki göçmen grubundaki güvenlikleştirmeyi, aktörleri, sektörleri ve seviyeleriyle ortaya koymak olduğundan, Kopenhag Okulu'nun Güvenlikleştirme Teorisine başvurulmuştur. Ayrıca bu teori çerçevesinde, devlet yöneticilerinin resmi açıklamalarından, çok okunan gazetelerin haberlerinden veriler toplanmış ve söylem analizi metoduyla analiz edilmiştir, böylece bir çeşit söz eylem olan güvenlikleştirme eylemi de kapsamlı olarak ele alınmıştır. Son olarak da iki olayın güvenlikleştirilmesindeki değişiklikler karşılaştırmalı olarak analiz edilmiş ve bulgular ayrıntılarıyla irdelenmiştir. Türkiye'nin ilk göç alma hareketlerinden olan bu iki örneği konu edinen ve aynı zamanda arşiv kaynaklarından faydalanan bu çalışmanın, Türkiye'ye yönelen hem önceki kitlesel göç hareketlerinin hem de son yıllarda yaşanan Suriyelilerin akını gibi günümüz örneklerinin Güvenlikleştirme Teorisi temelinde daha iyi anlama ve bu bağlamda daha çok çalışma yapılamasına katkı sağlayacağına inanıyor ve umuyorum. Anahtar Kelimeler: Güvenlikleştirme Teorisi, Irak Kürtleri, Bulgaristan Türkleri, güvenlikleştirme, göç, göçün güvelikleştirilmesi