Türkçe yazım hatası düzeltme için SEQ2SEQ transformer modeli
Is this your thesis?
This record came from a bulk archive import. If it’s yours, link it to your profile.
Abstract (TR)
Doğal dil işleme (NLP), yapay zeka içerisindeki ilgi çekici bir alandır. Doğal dil aracılığıyla insanın makinelerle etkileşimini sağlar. NLP model mimarilerinde iki ana kavram vardır; girdi vektörleştirme ve girdinin bağlamsal temsil edilmesi. Girdi vektörleştirme işleminde üç tokenizasyon yaklaşımı bulunmaktadır: karakter düzeyi, kelime düzeyi ve kelime parçaları düzeyi. Kelime düzeyinde tokenizasyon yönteminde, sözcük dağarcığının geniş olması problemi yaşanmaktadır. Ayrıca Türkçe gibi eklemeli dillerde, aynı kökten türeyen sözcüklerin birbirinden tamamen farklı sözcükler olarak ele alınmasına neden olmakta ve modelin bu sözcükler arasındaki ilişkileri ve morfolojik eklerin anlamlarını öğrenmesini zorlaşmaktadır. Ayrıca, tüm NLP modellerin ortak bir sorun vardır: veride bulunan yazım hataları. Yazım hataları ile girdi kelimeleri tamamen farklı hale gelir ve model bunları anlayamaz. Bu tezde, yazım hatalarının düzeltilmesi için karakter düzeyinde bir seq2seq dönüştürücü modeli geliştirilmiştir. Model için doğru yazılmış Türkçe cümleler toplanmış ve toplanan cümlelere farklı türdeki yazım hataları sistematik olarak eklenerek Türkçe yazım düzeltmesi için bir veri seti oluşturulmuştur. Seq2seq modelleri tekrarlanan kod çözme yönteminden dolayı yüksek bir tahmin süresine sahiptir. Bu sorunu çözmek için, transformer modelinin çıktıları tek seferde tahmin ettiği, yeni bir model mimarisi önerilmiştir, tek adımlı seq2seq transformer modeli. Önerilen modeller, tam eşleşme kriterleri ile test edilmiştir. Standart seq2seq modeli ve tek adımlı seq2seq modeli sırasıyla \%68.64 ve \%42.69 doğruluk oranı elde etti. Son olarak, standart seq2seq modeli 160 giriş karakteri için 8.47 saniyede tahminleme yaparken, tek adımlı seq2seq modeli 160 giriş karakteri için CPU'da 73 milisaniyede ve GPU'da 28 milisaniyede tahminleme yapar.
Author
Şahin Batmaz
How to Cite
Şahin Batmaz (Yüksek Lisans Tezi). Türkçe yazım hatası düzeltme için SEQ2SEQ transformer modeli, 2022, Boğaziçi University.
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Boğaziçi University
- Investigating the factors affecting the acceptance of generative artificial intelligence in business intelligence applications(2025)
- Entanglement of labor and environment in an emerging nuclear power landscape: The Akkuyu NPP(2023)
- Behind the gallows: Capital punishment, law, and legislative performance in Turkey (1926-1990)(2025)
- Exploring the values for nature, nature connectedness, pro-environmental behaviour, and well-being: A case study on urban park visitors in Istanbul(2025)
- An assessment on the role of regional development agencies in environmental governance in Türkiye: A case study on Thrace Region(2025)
- Political ecology of milk production in Türkiye: Changing practices, rural livelihoods, and dairy animals(2025)