Siirt ili fıstık fidanlıklarında kök, kök boğazı çürüklüğü ve solgunluk hastalığına neden olan fungal patojenlerin belirlenmesi

Antepfıstığı (Pistacia vera L.) Siirt ilinin en önemli tarımsal ürünüdür. Bu ilde yer alan antepfıstığı fidanlıklarında son yıllarda kök, kök boğazı çürüklüğü ve solgunluk gibi belirtiler gözlemlenmiş ve bitkilerde kurumalar tespit edilmiştir. Bu çalışma ile bu belirtilere neden olan fungal kökenli toprak patojenlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Sürvey çalışmaları 2021-2022 sezonunda belirlenen bütün fidanlıklarda Mayıs-Ağustos ayları boyunca yapılmıştır. Toplamda 16 fidanlıkta sürvey yapılmış ve fidanlıklarda hastalık belirtisi gösteren bitkilerin oranı, % 1 ile % 6 oranında bulunmuştur. Böylece Siirt ilinde fidanlıklarda kök-kök boğazı çürüklüğü ve solgunluk belirtisi yönünden, yaygınlık oranı % 100 olarak bulunmuştur. Fidanlıklarda hastalık belirtisi gösteren bitkilerden izole edilen funguslar içinde seçilen izolatlarla patojenisite çalışması yapılmıştır. Patojenisite, Siirt, tombul çeşidi ağaçlarından koparılmış bir yıllık odunsu sürgünleri üzerinde yapılmıştır. Bu çalışma sonucunda bazı Fusarium türleri (F.solani, F.oxysporum, F.verticillioides (Syn. F. moniliforme.), F.equseti, Fusarium avenaceaum, Fusarium proliferatum, Fusarium spp.), Neoscytalidium dimitatum, Rhizoctonia solani, Macrophomina phaseolina, Phoma spp, ve Cylindrocarpon spp.'nın dallarda kolonize olarak, dokularda renk bozulmalarına neden olmuştur. İzolatların dallar üzerinde oluşturduğu renk uzunluklarına göre, en patojen izolatlar sırasıyla, N. dimitatum BŞR9.1, N. dimitatum AKT1.3, F.solani BŞR9.2, F.oxysporum BŞR5.4, M. phaseolina BŞR1.3, F.equseti BŞR2.3.1 olarak belirlenmiştir.