Sistemik immün inflamasyon indeksinin kronik diyaliz hastalarında mortalite ve morbiditeye etkisinin araştırılması

ÖZET Amaç: Değişik hasta gruplarında yapılan çalışmalarda sistemik immun inflamasyon indeksinin, hastaların klinik ve laboratuvar sonuçları ile birlikte mortalite ve morbiditeleri üzerinde önemli etkilerinin olduğu gösterilmiştir. Diyaliz hastalarında bu konuda yapılan sınırlı sayıda çalışma vardır. Biz çalışmamızda sistemik immun inflamasyon indeksinin, hemodiyaliz merkezimizde diyalize giren kronik diyaliz programında olan hastalarda klinik ve laboratuvar sonuçlar ile mortalite ve morbidite üzerine olan etkilerini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Diyaliz merkezimizde 01.01.2014 ve 15.07.2023 tarihleri arasında kronik diyaliz pragramına alınarak diyalize giren 174 son dönem kronik böbrek hastası çalışmaya alındı. Bu hastalarda SII indeksi ile cinsiyet, yaş, hemoglobin, CRP, ALT, AST, serum albümin, serum kreatin, PTH, Kt/V, komorbid hastalıklar ve mortalite arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Veriler IBM SPSS Statistics 25 © Copyright SPSS Inc. 1989, 2017 yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. Sürekli değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testi ile incelenmiştir. Çalışmada yer alan kategorik değişkenler frekans (n) ve yüzde (%) ile sürekli değişkenler ortalama±standart sapma (SS), medyan (IQR 25-75) ve minimum-maksimum değerleri ile sunulmuştur. Sürekli değişkenler arasındaki korelasyon analizinde, veri normal dağılım göstermediği için, Spearman Rho korelasyon analizi kullanılmıştır. Bağımsız iki grup analizlerinde normal dağılım göstermeyen verilerde Mann Whitney U Testi kullanılmıştır. Bağımsız kategorik değişkenlerin analizinde ise Pearson Ki- Kare Test, Fisher Exact Test ve Yates Düzeltmesi kullanılmıştır. KAH, SVO ve Exitus varlığı ile ilişkili bağımsız risk faktörlerinin belirlenmesi için lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar Odds oranı (OR) ve %95 güven aralıkları ile sunulmuştur. Çalışmada istatistiksel anlamlılık düzeyi 0,05 olarak kabul edilmiştir. Sonuç: Çalışmamızda Sİİ indeksi, diyabetes mellitus, hipertansiyon, koroner arter hastalığı ve serebrovasküler hastalık bulunan hastalarda ve mortalite gelişen hasta grubunda anlamlı olarak daha yüksek bulundu. Sİİ indeksi, serum albüminin, Kt/V, CRP ve hemoglobin düzeyleri ile anlamlı ilişkili bir faktör olarak görüldü. Hemodiyaliz hastalarında mortalite ve morrbiditeyi üzerinde anlamlı bir parametre olarak tespit ettiğimiz Sİİ indeksinin prognoz ve komorbit hastalıkları göstermede etkili bir belirteç olarak kullanılabilmesi için daha geniş hasta serilerinin alındığı prospektif yeni çalışmalara ihtiyaç vardır.