Sınıf Öğretmenliği ve Okul Öncesi Öğretmenliği Lisans Programlarında Öğrenim Gören Öğretmen Adaylarının Liderlik Yönelimleri ve İşsizlik Kaygıları Arasındaki İlişki

ÖZ: Sınıf Öğretmenliği ve Okul Öncesi Öğretmenliği Lisans Programlarında öğrenim gören öğretmen adaylarının liderlik yönelimleri ile işsizlik kaygı düzeyleri incelenmiştir. Araştırmada ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırma evreni, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ndeki devlete bağlı yükseköğretim kurumlarından olan Atatürk Öğretmen Akademisi ile Doğu Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nde 2021-2022 eğitim öğretim yılında güz döneminde Sınıf Öğretmenliği ve Okul Öncesi Öğretmenliği Lisans Programlarında öğrenim gören öğretmen adayları oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi, evrenin tümünü oluşturan Atatürk Öğretmen Akademisi Sınıf Öğretmenliği ve Okul Öncesi Öğretmenliği Lisans Programlarında öğrenim gören 220 öğretmen adayı ve Doğu Akdeniz Üniversitesi Sınıf Öğretmenliği ve Okul Öncesi Öğretmenliği Lisans Programlarında öğrenim gören öğrenim gören 332 öğretmen adayı olmak üzere toplam 552 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırma veri toplama araçları olarak, öğretmenlerin demografik bilgilerini toplamak için “Kişisel Bilgi Formu”, liderlik yönelimlerini belirlemek için “Liderlik Yönelimleri Ölçeği (Leadership Orientations Survey [Self])” ve öğretmen adaylarının işsizlik kaygısını belirlemek için ‘Öğretmen Adaylarının İşsizlik Kaygısı Ölçeği (ÖAYİKÖ)) kullanılmıştır. Araştırma verileri SPSS programı kullanılarak, Spearman Korelasyonu, “Kruskal Wallis”ve “Mann-Whitney U” testi ile analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, öğretmen adayları kendilerini sık sık insan kaynaklı liderlik eğilimi gösterdikleri ortaya koyulmuştur. Öğretmen adaylarına göre kaygı düzeylerini etkileyen etmenler arasında mutlaka kişisel karamsarlık ve özgüven eksikliğinin etkili olduğu belirlenmiştir. Bu sonuç öğretmen adayların işsizlik kaygısına iten bir etmen olarak görülmektedir. Öğretmen adaylarının liderlik yönelimleri ile cinsiyet ve kurum değişkenleri arasında manidar bir ilişki görülmektedir. Aynı zamanda öğretmen adaylarının işsizlik kaygıları ile cinsiyet, yaş, kurum, bölüm ve sınıf değişkenleri arasında manidar bir ilişki görülmektedir. Öğretmen adaylarının insan kaynaklı liderlik yönelimleri ile niteliksel bilgi ve beceri eksikliği kaynaklı İşsizlik Kaygıları ise birbirini pozitif yönde ve düşük düzeyde etkilemektedir. Öğretmen adaylarının yapısal liderlik yönelimlerini ile istihdamda daralma ve iş gücü ihtiyacında azalmanın etkisinden kaynaklı işsizlik kaygıları, çevresel- sosyal baskı kaynaklı işsizlik kaygıları ve genel işsizlik kaygıları aralarında ters yönlü ve düşük düzeyde ilişki vardır. Öğretmen adaylarının politik liderlik yönelimlerini ile çevresel ve sosyal baskı kaynaklı işsizlik kaygısı arasında ise ters yönlü ve düşük düzeyde ilişki vardır.