Biyoenformatik uygulamaları için kesin etiketlenmemiş veriler ile yarı-gözetimli öğrenme
Is this your thesis?
This record came from a bulk archive import. If it’s yours, link it to your profile.
Abstract (TR)
Biyolojik verilerin ikili sınıflandırması hem Biyoenformatik hem de Makine Öğrenmesi alanları için önemli bir araştırma problemidir. Özellikle etiketlenmiş verilerin sayısı çok azsa, bu problem daha da zorlaşmaktadır. İkili sınıflandırma için kullanılan üç ana makine öğrenmesi yontemi bulunmaktadır: sadece etiketlenmiş verileri kullanan gözetimli öğrenme, sadece etiketlenmemiş verileri kullanan gözetimsiz öğrenme ve hem etiketlenmiş hem de etiketlenmemiş verileri kullanan yarı-gözetimli öğrenme. Bu çalışmada, k-NN (En Yakın k Komşu), Liner ve RBF (Radyal Temelli Fonksiyon) çekirdek fonksiyonları ile SVM (Destek Vektör Makinesi) algoritmalarını temel alan gözetimli öğrenme ve bizim geliştirdiğimiz çeşitli yarı-gözetimli öğrenme algoritmaları, iki farkli biyoenformatik verisi olan insan HIV-1 virüsü protein-protein etkileşimlerini öngörmek ve kolon kanseri tekrarlamasını öngörmek için karşılaştırılmıştır. Geleneksel yarı-gözetimli öğrenme yaklaşımlarından farklı olarak, belirli bir sınıfa ait olduğuna dair bulgular bulunan etiketlenmemiş verileri anlatan `kesin olarak etiketlenmemiş' veri kavramı ortaya atılmıştır. Geliştirdiğimiz algoritmaların davranışsal özelliklerini gözlemlemek adına bilindik bir optik sayı verisi üzerinde `5' ve `6' sayıları sınıflandırılmıştır. Bu veri kümesinde `kesin etiketlenmemiş veri' oluşturmak için etiketlenmiş verilere yapay gürültü eklenmiştir. Tüm veri kümelerinde kesin etiketlenmemiş veri kullanımının performans göstergelerini arttırdığı görülmüştür. Bu çalışmada geliştirilen yarı-gözetimli yöntemlerden SS-kNN (Yarı-gözetimli k-NN)'nin ve SS-SVM (Yarı-göze-timli SVM)'in diğer algoritmalara göre kolon kanseri verisi ve optik sayılar verisi için doğruluk ve insan HIV-1 protein-protein etkileşimi verisi için kesinlik-geri getirme eğrisinin altında kalan alan açısından daha iyi sonuç verdiği gözlemlenmiştir.
Author
Melis Özgür Çetinkaya Demir
How to Cite
Melis Özgür Çetinkaya Demir (Yüksek Lisans Tezi). Biyoenformatik uygulamaları için kesin etiketlenmemiş veriler ile yarı-gözetimli öğrenme, 2014, Boğaziçi University.
Keywords
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Boğaziçi University
- İş zekası uygulamalarında üretken yapay zekanın benimsenmesini etkileyen faktörlerin araştırılması(2025)
- Entanglement of labor and environment in an emerging nuclear power landscape: The Akkuyu NPP(2023)
- Darağacının ardında: Türkiye'de idam cezası, hukuk ve yasama performansı (1926-1990)(2025)
- Doğaya atfedilen değerler, doğayla bağ, çevre dostu davranış ve esenlik: İstanbul'daki kent parkları ziyaretçileri üzerine bir vaka çalışması(2025)
- Türkiye'de bölgesel kalkınma ajanslarının çevre yönetişimindeki rolü üzerine bir değerlendirme: Trakya Bölgesi üzerine bir vaka çalışması(2025)
- Türkiye'de süt üretiminin politik ekolojisi: Değişen pratikler, kırsal geçim kaynakları ve süt hayvanları(2025)