Terkos Gölü çevresindeki Sahil Çamı (pinus pinaster aıton) meşcerelerinde uygulanabilecek gençleştirme tekniklerinin belirlenmesi

Türkiye için yabancı bir tür olmasına rağmen Sahilçamı Marmara Bölgesi başta olmak üzere Türkiye'de geniş alanlarda plantasyonları kurulmuştur. Hızlı gelişmesi endüstriyel amaçlı kurulan plantasyonlarda ve kanaatkâr olmasından dolayı da kumul tespitlerinde ilk akla gelen ağaç türlerinden biri olmuştur. İstanbul ilinin önemli su kaynaklarından biri olan Terkos Gölü'nü tehdit eden kumul hareketlerinin önlenmesi amacıyla 1960'lı yıllarda dikilmiş olan Sahilçamı meşcereleri geldiğimiz noktada yaşlanmış ve idare süreleri doldurmuş durumdadırlar. Bu çalışma Terkos Gölü çevresindeki sahilçamı meşcerelerinde uygulanabilecek gençleştirme metotlarını belirlemek amacıyla ele alınmıştır. Çalışma kapsamında Sahilçamı tohumlarının fiziksel özellikleri, çimlenme yüzdesi ve çimlenme hızı, tohum olgunlaşma süresi, tohum dağılım zamanları ile Terkos yöresinin iklim ve toprak özellikleri tespit edilmiştir. Araştırma alanında Sahilçamının biyolojisine uygun olabilecek gençleştirme metotlarından doğal gençleştirmeye dayalı Büyük Alan Tıraşlama İşletmesi + dal serme, doğal gençleştirmeye dayalı Büyük Alan Siper İşletmesi ve yapay gençleştirmeye dayalı Büyük Alan Tıraşlama İşletmesi + fidan dikimi yöntemleri uygulanmıştır. Büyük Alan Tıraşlama İşletmesi + dal serme doğal gençleştirme alanlarında 400 m2 büyüklüğündeki 15 adet sabit deneme alanında kozalaklı dal serme denemeleri (ilkbahar ve sonbahar aylarında yoğun, orta yoğun, az yoğun ve kontrol) tesis edilmiştir. En başarılı gençliklerin sonbahar dal sermelerinde, kontrol sahalarında ve az yoğun olan alanlara geldiği anlaşılmıştır. Doğal gençleştirmeye dayalı Büyük Alan Siper İşletmesinde yine 400 m2lik toplam 9 adet deneme alanında kapalılık oranları %60, %40 ve %20 oranlarına indirilmiştir. Alana gelen gençliklerin sayısında anlamlı bir fark olmadığı anlaşılmıştır. Yapay gençleştirmeye dayalı Büyük Alan Tıraşlama İşletmesi + fidan dikimi denemeleri için yine 400 m2 büyüklüğünde 9 adet sabit deneme alanında 3m x 2m aralık mesafesinde çıplak köklü, enso tipi ve tüplü fidan dikimi denemeleri yapılmıştır. Tüplü fidanların tutma ve yaşama yüzdeleri %90 seviyesinde olmuştur. Sonuç olarak Terkos gölü çevresinde bulunan ve idare süresi dolmuş sahilçamı meşcerelerinin doğal yolla gençleştirme başarısının arttırılması için, gençleştirme alanlarında ince bir tabaka halinde kozalaklı dal serme uygulaması ile gençleştirme uygulamasının yapılması, alanda yapılacak uygulamaların Ağustos, Eylül, Ekim aylarında yapılarak sonbahar çimlenmelerinin başladığı Kasım ayı gelmeden alandan çıkılması önerilmektedir. Olası bir başarısızlık durumunda yapılacak tamamlama dikim uygulamasında ise tüplü fidan tercih edilmelidir.