Toprak erozyonu risk analizinde bitki örtüsü ve ürün yönetimi faktörünün (C-faktör) uzaktan algılama yöntemleriyle tahmini

Bitki örtüsü; toprak erozyonunun kontrol altına alınması ve su kaynaklarının kalitesinin arttırılmasında en önemli koruma önlemlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Potansiyel yüzey erozyonunun tahmininde günümüzde en yaygın kullanılan model olan Yenilenmiş Evrensel Toprak Kaybı Eşitliği'ndeki (YETKE/RUSLE) "bitki örtüsü ve ürün yönetimi faktörünün (C-faktör)" hesaplanması aşamasında, uzaktan algılama ürünlerinden Normalleştirilmiş Fark Vejetasyon İndisi (NDVI) ile daha hassas, pratik ve güvenilir tahminlerde bulunulabileceği konusunda sayısız makale yayınlanmıştır. Bu çalışmada, Erzurum ili Tortum ilçesi sınırları içerisinde bulunan Tortum-Kuzey Mikrohavzası'na ait C-faktör haritaları, 50 cm çözünürlüklü WorldView2 uydu görüntüsünden elde edilen NDVI yüzeyi yardımıyla ve literatürdeki çeşitli C-faktör eşitlikleri kullanılarak CBS ortamında üretilmeye çalışılmıştır. Çalışma sonucunda arazi kullanım tipleri açısından en iyi tahminleme merada linear, ziraatte exponential, taşlık alanlarda ise Durigon ve arkadaşları'nın (2014) regresyon modeliyle yapılmıştır. Çalışma alanındaki tüm arazi kullanım ve bitki örtüsü tiplerini bir arada en iyi temsil eden C-faktörü haritası ise "linear regresyon model" ile üretilmiştir (R2=0.798). Çalışmada kullanılan modellerle üretilen tüm haritaların kendi aralarında istatistiki olarak anlamlı farklar olduğu görülmüştür. Bu farklılıkların yüksek eğimli ve heterojen karakterli arazi yapısı ile farklı yükseklik kademelerinde bulunan vejetasyon tiplerinin değişik gelişim trendlerinden kaynaklandığı düşünülmektedir.