Türkiye'deki İngilizce öğretmenlerinin sosyal adalet için eylemlilik dinamiklerinin incelenmesi: Geriye dönük nitel modelleme

Karmaşık Dinamik Sistem Yaklaşımından yararlanan bu vaka çalışması, Türkiye'deki İngilizce öğretmenlerinin dışlanmış öğrenci gruplarının bulunduğu okullarda sosyal adalet konularında nasıl davrandıkları ve bu davranışlarını etkileyen faktörleri araştırmayı amaçlamaktadır. Bu alanda çeşitli çalışmalar olmasına rağmen (Leal & Crookes, 2018; Li & De Costa, 2019; Pena-Pincheria & De Costa, 2021), İngilizce öğretmenlerinin sosyal adalet konusundaki davranışlarına göre kategorize edildiği, karakterlerinin belirlendiği, bu konudaki davranışlarının zaman içerisinde nasıl ve hangi faktörlere bağlı oluştuğunu araştıran ayrıntılı bir araştırma rastlanmamıştır. Bu boşluğu doldurmak için bu çalışma, dışlanmış öğrenci grupların olduğu okullarda görev yapan ve kariyerinin başındaki İngilizce öğretmenlerinin sosyal adalet davranışlarının nasıl geliştiğini araştırmayı hedeflemektedir. Çalışmada geriye dönük nitel modelleme yaklaşımı (Dörnyei, 2014) kullanılmıştır. Bu yaklaşımın ilk aşaması, sosyal adalet sağlamak için İngilizce öğretmenlerinin nasıl gruplandıkları bulmayı amaçlamaktadır (Chan, Dörnyei & Henry, 2015). İkinci aşama, grupların özelliklerini en iyi yansıtan öğretmenlerin belirlenmesini hedeflemektedir. Son aşama, öğretmenlerin bu gruplara özgü davranışlarının oluşum süreci, ve bu davranışlara neden olan faktörleri ele almaktadır. Çalışmadaki veriler, yarı yapılandırılmış görüşmeler, yazılı yansıma formları ve alan notları aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmanın ilk aşamasında, Pantic (2017) tarafından tasarlanan anket 112 İngilizce öğretmeni tarafından dolduruldu. Sonrasında, SPSS'de kümeleme analizleri yapılarak öğretmenlerin sosyal adalet konularına yönelik gruplara ayrılması sağlandı. İkinci aşamada, anket sonuçlarına bağlı kalarak, araştırmacı ve okul müdürü tarafından bulundukları grubu temsil ettiği düşünülen öğretmenler belirlendi ( her gruptan iki öğretmen). Üçüncü aşamada seçilen altı öğretmenden yazılı yansıtma formları toplandı ve aynı öğretmenlerle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapıldı. Bu çalışma, öğretmenlerin sosyal adalet açısından davranışlarının dinamik, etkileşimli ve tahmin edilemez doğasına ilişkin bütünsel bir anlayış sağlaması açısından önemlidir. Ayrıca, bu çalışma, eğitimciler, okul yöneticileri, ve eğitim politikalarını belirleyenler için, öğretmenlerin farklı öğretim ortamlarında ortaya çıkabilecek sosyal adalet sorunları için hem pedagojik hem de duygusal olarak harekete geçme ihtiyaçlarını vurgulayarak önemli çıkarımlar sağlayabilir.