Türk inşaat sektöründe tekrarlanan yapım işlerine neden olan faktörlerin belirlenmesi

İnşaat sektörü ulusal kalkınmada önemli bir rol oynamaktadır ve Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler için en aktif sektörlerden biri olarak kabul edilmektedir. İnşaat projelerindeki maliyet ve zaman israfları, projelere ve paydaşlara zarar verdiği gibi ülke ekonomisine de büyük zararlar vermektedir. Bu nedenle paydaşların birincil amacı proje performansını geliştirmektir. İnşaat projelerinin performansı, zamanında tamamlanma, istenen kaliteye ulaşma, proje gerekliliklerini yerine getirme ve tahmini bütçeyi aşmama gibi başarı kriterlerine bağlıdır. İnşaat projelerinin performansını düşüren önemli risklerden biri tekrarlanan yapım işleridir. Tekrarlanan yapım işlerinin proje performansı üzerindeki önemli etkilerine rağmen; Türk inşaat sektöründeki tekrarlanan yapım işlerinin etkisi henüz sistematik olarak araştırılmamıştır. Tekrarlanan yapım işleri, ilk seferde yanlış uygulanmış bir görevi yeniden yapmak için harcanan gereksiz çabadır. Projelerin planlama aşamasından nihai teslimine kadar karşılaşılabilen bu işler; hatalar, eksiklikler veya değişiklikler gibi çeşitli etkenlerden kaynaklanmaktadır. Tekrarlanan yapım işlerini önceden tahmin ederek, önleyebilmek veya etkisini azaltabilmek için öncelikle tekrarlanan işlerin meydana gelmelerine neden olan temel faktörlerin ve koşulların tam anlamıyla anlaşılması gerekmektedir. Belirtilen nedenle bu tez çalışmasının amacı, Türk inşaat sektöründe bina projelerinde tekrardan yapım işlerine neden olan temel faktörleri belirlemek, faktörlerin oluşum sıklıklarını tespit etmek ve önem derecelerini saptamaktır. Bu amaçla, sistematik literatür taraması sonucunda 43 olası tekrarlanan yapım işi kriteri belirlenmiştir. Kriterler ortaya çıkış kaynağına göre 6 başlık altında gruplandırılmıştır. Ülke genelindeki mimar, proje yöneticisi, inşaat mühendisi ve müteahhitlerinden oluşan 209 proje paydaşının görüşlerine ulaşılmıştır. Anket yöntemiyle toplanan verilerin istatistiksel analizleri SPSS programı aracılığı ile yapılmıştır. Sonuç olarak, bu tez çalışmasında bina projelerindeki tekrarlanan yapım işi faktörleri ve ortaya çıkmasına neden olan en önemli kriterler tespit edilmiştir. Elde edilen bulguların Türk inşaat sektöründe proje performansının geliştirilmesine katkı sağlaması amaçlanmıştır.