Forecasting of Turkey's long-term energy consumption by using metaheuristic algorithms

Enerji, ülkelerin sürdürülebilir kalkınmaları için en önemli konu başlıklarından biridir. Kullanılan enerjinin tükenebilir olması, birçok enerji kaynağını ithal ediyor olması ve çevresel faktörlerden dolayı Türkiye için ileride enerji ihtiyacının ne kadar olabileceğinin tahmin edilebilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada Türkiye'nin 2040 yılına kadarki enerji tüketim miktarını tahmin edebilmek adına, metasezgisel algoritmalardan balina optimizasyon algoritması (BOA) tercih edilmiştir. Balina algoritmasının performansını ölçebilmek için genetik algoritma (GA) ve yapay arı kolonisi algoritması (YAK) kullanılmıştır. Bu sezgisel algoritmalar, oluşturdukları modellerle elde edilen yüksek tahmin performansları ile gün geçtikçe daha çok tercih edilmektedirler. Tüm modeller lineer ve karesel olarak düzenlenip sonuç alınmıştır. Enerji tüketimini etkileyen gayri safi yurtiçi hasıla (GSYH), nüfus, ithalat ve ihracat gibi bağımsız değişkenlerin 1990-2019 yılları arasındaki verileri kullanılmıştır. Bu veriler, TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu), BP Dünya Enerji İstatistikleri Raporu, Dünya Bankası ve IEA (Uluslararası Enerji Ajansı)'dan alınmıştır. Gerçek değere en yakın sonucu veren denklemin belirlenebilmesi için geçmiş 30 yılın modellenmesi sağlanmıştır. Gelecek 20 yıl için ise öngörülen 4 farklı senaryoya göre hesaplamalar yapılmıştır. Bu hesaplamalara göre YAK lineer modelinin 〖%99'luk R〗^(2 ) ve %4,35'lik MAPE (ortalama mutlak yüzdesel hata) değerleri ile diğer iki modele göre daha iyi sonuç verdiği gözlenmiştir.