Türkiye'de yaşanan sulak alan sorunları: Fethiye Şat Deltası sulak alanı örneği

Günümüzde sulak alanlar birçok canlı türünü barındırması, çevresindeki iklimi yumuşatması ve bölgenin su rejimini düzenlemesi açısından önemlidir.Muğla / Fethiye Şat Burnu sulak alanı, deniz kıyısında yer alan ve en derin yeri 6-7 metre olan bir tatlı-tuzlu sulak alan olup deltaya kuzeyden giriş yapan Murt (Mersinli) Deresi tarafından beslenir. Güneyinde Fethiye Körfezi ile bağlantılı, batısında Şat Burnu ve Çalış Plajı ile körfezden ayrılan, içinde 5-6 metreye varan sazlarla ve adacıklarla kaplı durumdadır. Çalışma alanı, balıkçılık ve turizm amaçlı günlük bot turları için kayıkhanelere ev sahipliği yapmaktadır.Fethiye ovasının kuzeybatı ucunda gelişme imkânı bulan onun devamı niteliğinde oluşumu devam eden Şat deltası ve sulak alanı 210 kuş türünü barındırmaktadır. Bunlardan 30'u yerli diğerleri ise göçmen kuşlarıdır. Afrika'dan kuzeye göç eden kuşların dinlenme ve beslenme ihtiyacını sulak alan karşılamaktadır. Bunun yanında nesli tükenmekte olan su samuru ve Akdeniz havzası içinde bulunan 5 deniz kaplumbağa türünden 3'ü de burada yaşamaktadır. Bunlardan en önemlisi de Caretta Caretta'dır.Özel çevre koruma bölgesi olan sulak alanı tehdit eden unsurlar bulunmaktadır. Bunların başında yerleşme gelir. Sulak alanın Çalış Plajı ile bitişik olması turistik tesislerin burada yoğunlaşmasına neden olmuştur. Ayrıca sulak alanı besleyen kanalda bot turizmi yapılmaktadır. Bu da burada yaşayan canlıları olumsuz etkilemektedir. Bunun yanında sulak alanın halka açık olması, rekreasyon alanı ve balıkçılık faaliyetleri yapılması sulak alanda yaşanan diğer sorunlardır.Deltayı besleyen Murt deresinin etrafında birçok seranın olması ve sonucunda yapılan ilaçlamanın suya ve toprağa karışması deltada büyük bir tehdit oluşturmaktadır. Sudaki fosfat ve azotun artması sonucu yosun hızla büyümekte ve sulak alanı kurumasına neden olmaktadır. Bunun yanında alandaki sazlar da normalden daha hızlı gelişerek sahanın kurumasına yardımcı olmaktadır.İnşaat atıklarının deltaya boşaltılması canlılara zarar vermesinin yanında sulak alanın kurumasına neden olmaktadır.Özel Çevre Koruma Alanı olan Şat deltası sulak alanı denetim sorunu yaşamaktadır. Bu belirsizlik içinde hiçbir kurum ve vakıf tam olarak buranın sorumluluğunu almamaktadır.Halka ve buraya gelen turistlere konferanslar ve bilgilendirme toplantıları yapılarak Şat deltası sulak alan ekolojisinin önemini anlatmak, kanal temizliği projesi geliştirmek, Çalış Şat deltası kuş gözlem turizmini ülke ve ülke dışına tanıtmak bu sulak alanı canlandırmak için çözüm yollarından birkaç tanesi sayılabilir.Anahtar Kelimeler: Şat Deltası Sulak Alanı, sulak alan sorunları, özel çevre koruma, sulak alan ekolojisi