Tuvaca Boktug-Kiriş, Bora-Şeeley Destanı-Dil incelemesi-metin-aktarma-dizin-sözlük

Tuvalar, Güney Sibirya bölgesinde bulunan Rusya Federasyonu'na bağlı Türk topluluklarındandır. Tuva Türklerinin zengin bir sözlü geleneği vardır ve bu gelenekte destanlar önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada, Tuvaların sözlü edebiyat ürünlerinden olan Boktug-Kiriş, Bora-Şeeley destanı dil malzemesi olarak belirlenmiş ve metin üzerinden dil incelemesi yapılarak dizin - sözlük hazırlanmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde, Tuvalar ve Tuva Türkçesi hakkında genel bilgiler verildikten sonra amaç ve yöntem ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Tuvalar ve Tuva Türkçesiyle ilgili yapılan çalışmalara yer verilip veri toplama süreci ve analizi ele alınmıştır. Ardından dil incelemesi kısmı verilmiştir. Dil incelemesi, isim soylu sözcükler kapsamında yapılmıştır. Çalışmanın alt başlıklarını isimler, sıfatlar, zamirler, zarflar, edatlar, bağlaçlar, ünlemler ve yansıma sözcükler oluşturmuş olup konu çekim kategorisi ile sınırlandırılmıştır. Her bölümle ilgili özellikler metinden hareketle detaylı bir şekilde gösterilmiştir. İnceleme sırasında standart Tuva yazı dilinden farklılaşan yanlar da özellikle vurgulanmaya çalışılmıştır. Daha sonrasında metin ve aktarma bölümü yer almaktadır. Son bölümde ise metinde kullanılan sözlerin yer ve kullanım sıklığı bilgisine ulaşılabilecek dizin ile metinde geçen kelimelerin anlamlarını ifade eden sözlüğe yer verilmiştir. Dizin, Cibayaka programından istifade edilerek hazırlanmıştır. Dizin ve sözlüğün ardından destan metninde yer alan özel isimler ayrıntılı olarak verilmiştir. Boktug-Kiriş, Bora-Şeeley destanından hareketle metnin standart Tuva yazı diline göre benzer ve farklı yönleri ortaya konulmaya çalışılmıştır.