Üniversite Öğrencilerinde Uyku Düzeni ve Kalitesinin Beslenme ile İlişkisinin Belirlenmesi

ÖZ: Bu çalışma öğrencilerin uyku düzeni ve kalitesinin, beslenme alışkanlıkları arasındaki ilişkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma, Kasım 2015- Mart 2016 tarihleri arasında Hasan Kalyoncu Üniversitesi Sağlık Bilimleri Yüksek Okulu’nda öğrenim gören, yaşları 18-32 arasında değişen 248 (135 kadın, 113 erkek) sağlıklı birey üzerinde yürütülmüştür. Bireylerin kişisel özellikleri, besin tüketim ve beslenme alışkanlıkları, antropometrik ölçümleri ve fiziksel aktiviteleri anket formu ile sorgulanmıştır. Bireylerin uyku süresi ve kalitesini saptamak amacıyla Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi kullanılmıştır. Çalışmaya katılan kadın bireylerin yaş ortalaması 20.33±2.16 yıl, erkek bireylerin yaş ortalaması 21.39±2.31 yıl, kadın bireylerin BKİ ortalaması 22.3±3.5 kg/m², erkek bireylerin BKİ ortalaması 24.8±3.7 kg/m² olarak bulunmuştur. Kadın bireylerin uyku süresinin ortalama 7.11±1.42 saat, erkek bireylerin uyku süresinin ortalama 7.09±1.42 saat olduğu bulunmuştur. Kadın bireylerin %38.5’inin Pittsburgh skoru 5≥ olup uyku kalitesi iyi, %61.5’inin Pittsburgh skoru 6≤ olup uyku kalitesinin kötü olduğu saptanmıştır. Erkek bireylerin %42.5’inin Pittsburgh skoru 5≥ olup uyku kalitesi iyi, %57.5’inin Pittsburgh skoru 6≤ olup uyku kalitesinin kötü olduğu saptanmıştır. Kadın bireylerin bir günlük diyet ile aldıkları ortalama enerjinin 1333.30±524.19 kkal, erkek bireylerin bir günlük diyet ile aldıkları ortalama enerjinin 2010.1±824.70 kkal olduğu saptanmıştır. Bireyler cinsiyete göre karşılaştırıldığında enerji tüketimleri arasında yüksek düzeyde istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (P=0.001). Bireylerin tükettiği doymuş yağ asitleri ile uyku süresi arasında negatif yönde çok zayıf bir anlamlı korelasyon saptanmıştır (r =-0.129, P=0.042). Kadın bireylerin PAL değeri ortalamasının 1.87±0.35, erkek bireylerin PAL değeri ortalamasının 1.98±0.18 olduğu saptanmış ve PAL değerleri arasında yüksek düzeyde istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (P=0.002). Sonuç olarak, uyku süresi ve kalitesi sağlıklı beslenme ve sağlıklı yaşam için vazgeçilmezdir. Uyku süresinin kısalması ve uyku kalitesinin azalmasının obezite, hipertansiyon ve insülin direnci gibi birçok sağlık problemine neden olduğu görülmektedir. Öğrencilerin uyku süre ve kalitesinin düzeltilmesi, optimal beslenme ile daha sağlıklı bir yaşam sürdürmeleri ve böylece hastalık risklerinin en aza indirilmesi amaçlanmalıdır. Anahtar Kelimeler: PUKİ, Uyku kalitesi, Uyku süresi, Besin tüketimi, Fiziksel aktivite, Üniversite öğrencileri