Ürolitik karışık mikroorganizma kültürü ile reaktif boyar maddelerin biyosorpsiyonu

Reaktif boyar maddeler; parlak renk sağlaması, mükemmel renk sabitlenmesi ve uygulanabilirliğinin kolay olmasından dolayı birçok endüstri kolunda yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu boyaların kimyasal kararlılık ve düşük biyolojik bozunabilirliklerinden dolayı, konvansiyonel biyolojik işlem sistemleri boyar madde atıklarının işlenmesinde verimsizdir (Aksu,2004). Son yıllarda, birçok çalışma atık sulardaki azotlu boyalarda biyolojik bozunma ve biyobirikim yapabilen mikroorganizmalara yoğunlaştı. Canlı ve ölü biyokütleler zararlı organikleri uzaklaştırmak için kullanılabilir, fakat biyokütlelerin adsorpsiyon esnasında canlılığını devam ettirmesi zordur. Çünkü sürekli besleyici desteği ve mikroorganizmaların organik toksikliğinden kaçınmayı gerektirir. Biyosorpsiyonda ölü mikrobiyal hücreler toksik atıklarından etkilenmediği için kullanımı su arıtımı için daha avantajlıdır, sürekli besin desteğine ihtiyaç duymaz ve yenilenebilir ve birçok çevrimde yeniden kullanılır. İnaktif biyokütle tarafından bağlama mekanizması kirleticinin kimyasal doğasına(türü, boyutu, iyon yükü), biyokütle türüne, hazırlanışına ve özel yüzey özelliklerine ve çevre şartlarına (pH, sıcaklık, iyon gücü, solüsyondaki rakip organik ya da inorganik bağlayıcıların varlığı) bağlıdır (Banat vd., 1996).Bu çalışmada; evsel atıksularda ve çeşitli endüstri atıksularında bulunan, Ürolitik Karışık Mikroorganizma Kültürünün (UMC) kuru biyokütlesi ile Reaktif Mavi (RM19), Reaktif Kırmızı 198 (RK 198), Reaktif Sarı 145 (RS145) boyar maddelerinin biyosorpsiyon yöntemiyle giderimi ve optimum koşulları araştırılmıştır. Bu amaçla başlangıç boyar madde konsantrasyonu (30-50-75-100-150 mg/l), biyokütle miktarı (0,2 - 0,5 - 1,0 -2,0 g),sıcaklık (20-35-50 oC), pH(2-3-5-7-9) ve temas süresinin(1-5-10-20-30-60-120 dk) renk giderim kapasitesi üzerinde çalışmalar yürütülmüştür. Deneysel veriler kullanılarak reaksiyon kinetiği ve izoterm çalışmaları yapılmıştır. Anahtar Kelimeler:Reaktif boyar madde, Biyosorpsiyon, Ürolitik mikroorganizma, Kinetik.