Video destekli zihinsel antrenman programlarının üç adım ve uzun atlama performanslarına etkisinin incelenmesi

Bu çalışmada, fiziksel antrenman ile birlikte video destekli zihinsel antrenman programının atletizm branşında üç adım atlama ve uzun atlama sporcularının teknik performansları ve dereceleri üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 14-18 yaş aralığında yer alan toplam 40 atletizm sporcusu (Uzun Atlama (n=20; 10 kız, 10 erkek) ve Üç Adım Atlama (n=20; 10 kız, 10 erkek) oluşturmaktadır. Araştırmada tanımlayıcı parametreler olarak yaş, boy uzunluğu, vücut ağırlığı, cinsiyet ve vücut kitle indeksi (VKİ) değerlendirilmiştir. Katılımcılar, Fiziksel Antrenman Grubu (n=20) ve Fiziksel Antrenman ile Video Destekli Zihinsel Antrenman Grubu (n=20) olmak üzere ikiye ayrılmıştır. Fiziksel antrenman grubunda katılımcılara sadece 8 hafta boyunca ve haftada 5 gün branşlarına özgü (uzun atlama ve üç adım atlama) atletizm antrenmanı uygulanmıştır. Her antrenman birimi 15 dakika ısınma, 60 dakika ana evre (ağırlık antrenmanları, kuvvet çalışmaları, plyometrik çalışmalar, fartlek koşular, kısa mesafe atlayışlar, teknik antrenmanlar) ve 15 dakika soğuma olacak şekilde 90 dakika sürmüştür. Fiziksel antrenman ile birlikte video destekli zihinsel antrenman grubunda ise fiziksel antrenmanlara ek olarak video destekli zihinsel antrenman programı uygulamışlardır. Video destekli zihinsel antrenman programı ise, haftada bir oturum (45 dakika), toplamda 8 hafta uygulanacak şekilde planlanmıştır. Video destekli zihinsel antrenman programı, sporculara örnek atlayış videolarının yavaşlatılmış ve analiz edilmiş versiyonları ile zihinde canlandırma süreci desteklenerek hedef belirleme, imgeleme, içsel konuşma, rutin oluşturma, kendini izleme teknikleri ve konsantrasyon artırıcı çalışmalar gibi zihinsel antrenman yöntemlerini içermektedir. Katılımcıların atlama skorları, 8 haftalık antrenman sürecinin başında ve sonunda olmak üzere iki kez ölçülmüştür. Çalışmada, tanımlayıcı istatistiksel yöntemler kullanılarak ortalama (X̄) ve standart sapma (SD) değerleri hesaplanmıştır. Elde edilen tüm değişkenlerin küresellik varsayımına uygunluğu Mauchly testi ile, normal dağılıma uygunluğu ise Shapiro-Wilk testi ile değerlendirilmiştir. Zihinsel antrenman ve hem fiziksel hem de video destekli zihinsel antrenman gruplarının boy ve kilo analiz sonuçlarındaki farklılıklar, bağımsız örneklem t-testi ile belirlenmiştir. Uzun atlama ve üç adım atlama değişkenlerine ilişkin ön-test ve son-test değerleri arasındaki farklar, zihinsel antrenman ve fiziksel antrenman gruplarına göre 2×2 (grup x ölçümler) karışık desen varyans analizi kullanılarak test edilmiştir. Ayrıca elde edilen veriler arasında anlamlı ilişki olup olmadığını test etmek için Pearson Korelasyon katsayılarına göre değerlendirmeler yapılmıştır. İstatistiksel işlemler, SPSS 25 istatistik paket programı kullanılarak gerçekleştirilmiş olup, tüm istatistiksel testlerde p<0,05 değeri yanılma düzeyi olarak kabul edilmiştir. Araştırma bulguları, zihinsel ve fiziksel antrenmanın birlikte uygulanmasının, yalnızca fiziksel antrenman yapmaya kıyasla daha olumlu etkiler sağladığını ortaya koymaktadır. Ayrıca, zihinsel ve fiziksel antrenmanın birlikte uygulanmasının üç adım atlama performansı üzerinde, uzun atlama performansına göre daha belirgin bir iyileşme sağladığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte, yalnızca fiziksel antrenmanın üç adım atlama performansına göre uzun atlama performansı üzerinde, daha çok etki ettiği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca araştırmadan elde edilen bulgular değerlendirildiğinde, ön-test ve son-test performansları arasındaki farklılığın sporcuların boy uzunluğundan etkilenebileceği öngörülmektedir. Anahtar Kelimeler: Atletizm, uzun atlama, üç adım, video destekli zihinsel antrenman, zihinsel antrenman.