Yaban keçisi envanterinde kullanılan yöntemlerden noktada sayım tekniği ile dron kullanımının karşılaştırılması

Milli Parklar ve Yaban Hayatı alanlarında yeni nesil teknolojilerin gelişmesi ve bu teknolojilerle üretilen ürünlere sahip olmanın maliyeti küçük büyük kamu ve özel şirketlere cazip haline gelmektedir. Bu teknolojik ürünler arasından özellikle insansız hava araçları içerisindeki en hafif segmentte yer alan akıllı dron sistemleri daha güvenli özellikler, kendini denetleme, akıllı ve doğru sensör kullanımı, faydalı yük taşıma kapasitelerinin artması ile taşımacılık, askeri, lojistik ve diğer ticari sektörlerde kendine yeni kullanım alanları bulmuştur. Uzun zaman ve emek harcanarak yapılan yaban hayatı envanterlerinde dronların kullanılması daha düşük maliyetlerle, daha az insan gücü ile daha az sürede envanter yapılmasına imkan tanımaktadır. Bu memvalde Artvin İli Çoruh Vadisi Yaban Hayatı Geliştirme Sahası içerisinde yaşayan yaban keçilerinin her yıl düzenli bir şekilde noktada direkt sayım metodu ile yapılan envanter çalışmaları ile yeni teknolojik ürünlerden dron ile yapılan envanter çalışması karşılaştırılarak dron ile yaban keçisi envanterinin etkili olup olmadığına bakılmıştır. Bu etkiyi ölçmek için üç adet örnek gözlem noktaları seçilmiştir. Her bir örnek noktasında 2'şer kişilik gözlem grubu olmak üzere toplamda 6 kişi direk gözlem metodu ile envanter yapmış, aynı noktalarda iki kişiden oluşan dron ekibi de dron ile uçuş yapılarak yaban keçisi envanteri yapılmıştır. Çalışma sonucunda 15.12.2018 tarihinde 16 nolu gözlem noktasında direkt gözlem metodu ile 33 birey, aynı tarihte ve saatte dron ile yapılan sayımda 34 birey tespit edilmiştir. 18 nolu gözlem noktasında ise direkt gözlem ile 20 birey, dron ile 22 birey tespit edilmiştir. 29.04.2019 tarihinde 16 nolu gözlem noktasında yapılan sayımda 21 birey direk gözlem metoduna göre, 21 birey de dron ile sayılmıştır. Aynı tarihte 18 nolu gözlem noktasında 14 birey direkt gözlem, 20 birey dron metoduna göre tespit edilmiştir. 18.07.2019 tarihinde yapılan sayımda ise sadece 18 nolu gözlem noktasında yaban keçisi tespit edilmiş olup 6 birey direkt gözlem, 11 birey ise dron metoduna göre tespit edilmiştir. Yapılan çalışma sonucunda dürbün yardımıyla yerleri tespit edilen yaban keçilerinin dron ile yaklaştıkça sesten dolayı saklandıkları yerden çıkmaları sonucu daha önce direkt gözlem ile sayılamayan bireylerin daha kolay sayıldığı görülmüştür. Dron ile güvenli yaklaşma mesafesinin 30 m olduğu tespit edilmiştir. Termal özellikli kameraların ve SAR radarlarının kullanılması ile yer tespitinin kolaylaşacağı ve yaban keçisi yerlerinin kesin olarak tespit edilebileceğinden daha doğru sayımlar yapılmasına ve hareketlerinin takip edilmesine imkân tanıyacağı düşünülmektedir. Dünyada dronların teknolojik gelişimlerinin artmasına bağlı olarak yaban hayatı envanterinde, habitatlarının, popülasyon büyüklüklerinin tespit edilmesinde ve sürdürülebilir av yaban hayatı planlarının yapılmasında daha da önemli bir yer tutacaktır.