Yaşlılarda vestibuler bazlı ve kalistenik egzersizlerin kognitif fonksiyonlar üzerine etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma

Bu çalışma, vestibüler bazlı egzersizler (VBE) ile kalistenik bazlı egzersizlerin (KBE) yaşlıların kognitif fonksiyonlarına etkilerini belirlemek amacıyla planlanmıştır. Çalışmaya toplam 29 kişi ( 20 erkek, 9 kadın) katılmıştır. 65 – 85 yaş aralığında olan katılımcıların yaş ortalaması 74.83±5.31 yıldır. Randomize kontrollü olan bu çalışmada 29 katılımcı iki gruba ayrılmıştır: VBE Grubu (n: 15) ve KBE Grubu (n: 14). Katılımcıların kognitif fonksiyonlarını değerlendirmek amacıyla Standardize Mini Mental Durum Testi (SMMT) ve 3 adet ikili görev (motor + kognitif: İkili Görev 1, 2, 3) değerlendirme testleri kullanılmıştır. Egzersiz programı öncesinde yapılan tüm değerlendirmeler, program sonrasında tekrar yapılmıştır. Grup katılımcıları, 5'er kişilik 3 gruba ayrılıp 8 haftalık (haftada 3 gün) egzersiz programına (ısınma, VBE veya KBE, soğuma) alınmıştır. Tedavi programı öncesi ve sonrasındaki sonuçlar karşılaştırıldığında; her iki grupta oluşan farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Bu gelişim açısından gruplar birbirleri ile kıyaslandığında ise; İkili Görev 1 (İG 1) testinde fark bulunmazken (p>0.05); SMMT sonuçları açısından gruplar arasındaki farkın VBE grubu lehine anlamlı olduğu saptanmıştır (p<0.05). İkili Görev 2 (İG 2) ve İkili Görev 3 (İG 3) test sonuçları açısından kıyaslandığında ise istatistiksel farkın KBE grubu lehine anlamlı olduğu bulunmuştur (p<0.05). Bu araştırma sonuçları, VBE ve KBE'nin yaşlılarda kognitif fonksiyonları geliştirmede etkili olduklarını göstermiştir. Ancak VBE'ler kognitif fonksiyonları daha çok arttırırken, KBE'ler yaşlıların ikili görev (motor+kognitif) becerilerini daha çok artırmıştır. Anahtar Kelimeler: Kalistenik Egzersiz, Vestibüler Egzresiz, Kognisyon, Yaşlı Birey, Standardize Mini Mental Test