Yetişkin bireylerin hedonik açlık durumlarının bazı kan biyokimyasal parametreleri ile ilişkisinin değerlendirilmesi

Yetişkin Bireylerin Hedonik Açlık Durumlarının Bazı Kan Biyokimyasal Parametreleri ile İlişkisinin Değerlendirilmesi Araştırmalar yeme davranışının sadece vücudun iç dengesini sağlayan homeostatik mekanizmalarla değil, aynı zamanda iştah ve tokluk süreçlerini kontrol eden hedonik yollarla da düzenlendiğini göstermektedir. Literatür taraması sonucunda yetişkin bireylerin hedonik açlık durumlarının bazı kan biyokimyasal parametreleri ile ilişkisinin değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Çalışma İstanbul Eyüpsultan Devlet Hastanesinde 01.12.2023-31.12.2023 tarihleri arasında diyetisyene başvuran, dahil edilme kriterlerine uyan 78 kadın (% 61.4) 49 erkek (% 39.6) toplam 127 katılımcı ile yürütülmüştür. Bireylerin kişisel özellikleri 30 sorudan oluşan bir anket formu ile, hedonik açlık durumu 15 maddeden oluşan Besin Gücü Ölçeği (BGÖ) ve 30 maddeden oluşan Türkçe Duygusal Yeme Ölçeği (TDYÖ) ile ölçülmüştür. Kan parametrelerinde açlık insülin, açlık kan şekeri, HOMA-IR, LDL, HDL ve trigliserid değerleri incelenmiştir. Kadınların TDYÖ puanları erkeklerden yüksek bulunmuşken, BGÖ puanları cinsiyetler açısından farklılaşmamıştır. TDYÖ (p<0.01) VE BGÖ (p<0.001) puanlarının, insülin direnci olanların olmayanlara göre yüksek olduğu saptanmıştır. TDYÖ puanları arttıkça BGÖ puanları artmaktadır. (p<0.001). Gerginlik durumlarında yeme, olumsuz duygular ile başa çıkabilmek için yeme, kendini kontrol edebilme, toplam duygusal yeme, besin bulunabilirliği, besin mevcudiyeti, toplam besin gücü puanları ve trigliserid, BKİ değerleri arttıkça HOMA-IR puanları artmaktadır. Duygusal yeme ve besin gücü değişkenleriileHDL, LDL ve Trigliserid arasındaki korelasyon anlamlı bulunmamıştır. Beslenme planında yapılan tüm düzenlemelere ek olarak duygusal yönelimleri engelleyebilmek adına hedonik açlık durumlarının incelenmesi hastalarda farklı bir motivasyona kapı açabilir. Obezite büyük bir halk sağlığı sorunudur. Bu mücadelede etkin yönetimin sağlanabilmesi açısından sağlık profesyonellerinin dikkatini çekmek önemlidir. Hedonik açlık durumu ile kan biyokimyasal parametreleri arasındaki ilişki hakkında bugüne kadarki çalışmaların kısıtlı olması bu çalışmanın önemi arttırmaktadır. Anahtar sözcükler: Besin Gücü Ölçeği, Duygusal Yeme, Hedonik Açlık, İnsülin Direnci, Lipid Profili