Yetişkin sporcularda öz-şefkat ile optimal performans duygu durum arasındaki ilişkide kaygının aracı rolünün incelenmesi

Giriş: Optimal performans duygu durum, sporcuların duyguları, düşünceleri, davranışları ve atletik performanslarıyla ilişkilidir. Bu çalışmada, sporcularda optimal performans duygu durumu, açıklamada öz-şefkat ve kaygının rolünü incelemek amacıyla bir aracılık modeli oluşturulmuştur. Bu çalışmanın amacı, öz-şefkat ile optimal performans duygu durum arasındaki ilişkide kaygının (bedensel kaygı, endişe ve konsantrasyon bozulması) aracı rolünü yetişkin sporcularda incelemektir. Yöntem: Çalışmaya 188'i erkek (X̅ yaş= 22.18±4.79) ve 113'ü kadın (X̅yaş= 20.64±3.21) olmak üzere toplam 301 yetişkin sporcu (X̅yaş= 21.60±4.32) gönüllü olarak katılmıştır. Veri toplama için Sürekli Optimal Performans Duygu Durum Ölçegi-2 Kısa Formu, Sporcu Öz Şefkat Ölçeği Kısa Formu, Sporda Kaygı Ölçeği-2 kullanılmıştır. Aracılık modeli, ön yükleme ve %95 güven aralığı ile PROCESS makrosu kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Analiz sonuçlarına göre öz şefkatin somatik kaygı (B= -0,275, p<0,001), endişe (B= -0,309, p<0,001) ve konsantrasyon bozukluğu (B= -0,318, p<0,001) üzerindeki doğrudan etkisi negatif ve anlamlıdır. Optimal performans duygu durum üzerinde somatik kaygı (B= -0,003, p>0,05) ve endişenin (B= 0,132, p>0,05) doğrudan etkileri anlamlı değilken, konsantrasyon bozukluğunun (B= -0,233, p<0,01) doğrudan etkileri anlamlıdır. Optimal performans duygu durum üzerinde hem öz-şefkatin doğrudan etkisi (B= 0.29, p< 0.001) hem de konsantrasyon bozukluğu aracılığıyla dolaylı etkisi (B= 0.07, %95 GA [0.025 – 0.129]) anlamlı bulunmuştur. Sonuç: Optimal performans duygu durum ile öz şefkat ve kaygı arasında anlamlı ve pozitif ilişki vardır. Yine öz şefkatin; sporcuların kaygı düzeylerini düşürmede ve optimal performans duygu durumu artırmada önemli bir paydaş olduğu söylenebilir.