Yükseköğretim temel fizik laboratuvar uygulamalarında bütünleştirici yaklaşım

ÖZET Temel Fizik Laboratuar uygulamalarının verimli kullanımını sağlamayı amaçlayan bu çalışmada, mevcut laboratuar yapıları incelenerek bütünleştiriciliği temel alan üç uygulama yapılmıştır. 2001-2002 güz yarıyılında Fatih Eğitim Fakültesi 'nin ilgili birimlerinde yürütülmekte olan Temel Fizik Laboratuar deney uygulamaları için iki sınıfta, bütünleştirici pilot model, 6 mekanik deneyinin yürütülmesinde uygulanmıştır. Bütünleştirici laboratuar modelinin uygulanmasının rehber öğretim elemanı ihtiyacı karşılandığında faydalı olacağı anlaşıldığından, 4 aşamalı R-S bütünleştirici laboratuar modeli geliştirilerek ikinci ve üçüncü uygulamada 6 elektrik deneyinin yürütülmesinde kullanılmıştır. İkinci uygulama 2001-2002 bahar yarıyılında bir deney iki kontrol grubu ile tamamlanmıştır. Birinci ve ikinci uygulamada gruplar rasgele oluşturulamadığı için yarı deneysel çalışma yürütülmüştür. 2002-2003 bahar yarıyılında tamamlanan üçüncü uygulamada, deney ve kontrol grupları iki sınıfın öğrencilerinden rasgele seçilerek tam deneysel yöntem kullanılmıştır. Mevcut durumun belirlenmesi için, değişik veri toplama araçlarının kullanıldığı özel durum çalışması yürütülmüştür. Uygulamaların üçünde de kontrol gruplarına doğrulama deneyleri tek bir öğretim elemanı ile yaptırılırken, ikinci ve üçüncü uygulamalarda fizik öğretmen adaylarının rehber öğretim elemanı olarak bulunduğu deney gruplarında, bütünleştirici R-S laboratuar modeli ile deneyler yürütülmüştür. Modelin etkililiğinin ve uygulamaya katılan öğrencilerin basanlarının değerlendirilmesi için, temel fizik birinci arasmavlan, birinci ve ikinci uygulamada ön test gibi kullanılmıştır. Uygulamaların üçünde de laboratuar uygulama sınavları son test gibi değerlendirilmiştir. Ayrıca, ikinci ve üçüncü uygulamada sözlü sınav, ön test, son test ve laboratuar tutum ölçeği gibi araçlarda kullanılmıştır. Yapılan analizler ile bütünleştirici model lehine/» = 0.05 düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark oluştuğu görülmüştür. Orta ve Yükseköğretimde fizik laboratuarının mevcut aksaklıklarının giderilmesi için çeşitli öneriler yapılırken, çalışmanın bilim dünyamıza orijinal katkısı olan R-S bütünleştirici laboratuar modelinin uygulanabilirliğine dikkat edilerek fizik laboratuarlarında yürütülmesi önerisi ile çalışma tamamlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Fizik Laboratuarı, Bütünleştirici (Constructivist) Laboratuar Modeli IX