Yumuşak katlı betonarme binaların sismik kırılganlıklarının incelenmesi

Türkiye'de son yıllarda yaşanan yıkıcı depremler depreme dayanıklı yapı tasarımının önemini ortaya koymaktadır. Bundan dolayı mevcut bir binanın gelecekte karşılaşabileceği depremi istenen performans seviyesinde karşılayabilmesi önemli bir konudur. Türkiye'nin mevcut betonarme yapı stoku dikkate alındığında özellikle yumuşak kat düzensizliği bulunan yapıların depremlerde ağır hasar gördüğü belirlenmiştir. Bu nedenle betonarme binalardaki düzensizlikleri dikkate almak büyük önem arz etmektedir. Bu tez çalışmasıyla, yumuşak kat düzensizliğine sahip betonarme binaların olası depremlerde hasar görme olasılıklarının kırılganlık eğrileriyle değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda SeismoStruct yapısal analiz programı kullanılarak kat planı mevcutta bulunan zemin katı 4.5 m ve normal katları 3 m olan 4 katlı tipik bir betonarme bina düzenli ve yumuşak katlı olarak modellenmiştir. Modellenen binaların doğrusal olmayan artımsal dinamik ve statik itme analizleri yapılmıştır. Artımsal dinamik analizler için 11 adet deprem kaydı kullanılmıştır. Doğrusal olmayan davranışı modellemek için yapısal elemanların uçlarında toplanmış plastik mafsal kabulü yapılmıştır. Artımsal dinamik analizler sonucunda düzenli ve yumuşak katlı binalar için en büyük tepkiler, göreli kat ötelemeleri ve kırılganlık eğrileri elde edilmiştir. Statik itme analizleri sonucunda düzenli ve yumuşak katlı binaların kapasite eğrileri oluşturulmuştur. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda yumuşak katlı binanın göreli kat ötelemelerinin düzenli binaya kıyasla aşırı derecede arttığı, taban kesme kuvveti taşıma kapasitelerinin azaldığı ve hasar görme olasılıklarının arttığı tespit edilmiştir.