Computational urban analytics for walkability: Çankaya, Ankara case

Yapılı çevrenin karmaşıklığı ve şehirlere etki eden bileşenlerin sayısı artmakta ve bu bileşenler sürekli etkileşmektedirler. Kentsel verilerin büyüklüğü ve aralarındaki ilişkinin düzeyi nedeniyle kentsel alanların kalitesini analiz etmek zorlaşmaktadır. Ancak, teknolojik gelişmeler, özellikle hesaplamalı kent analitiği yöntemleri, kentsel verilerin toplanmasını, ölçülmesini ve analiz edilmesini kolaylaştırma potansiyeline sahiptir. Yürünebilirlik sürdürülebilir kentsel hareketlilik açısından önemli bir ölçüttür ve sayısal olarak değerlendirilmeye uygundur. Araştırmanın ana amacı sayısal kent analitiği yöntemlerini, farklı ölçeklerde (mahalle ve sokak) ve belirli bir hedef kitle (60 yaş ve üstü yetişkinler) için yapılan yürünebirlik değerlendirmelerinde deneyimlemektir. Çalışma Ankara'nın Çankaya ilçesine bağlı mahallelere uygulanan üç aşamadan oluşmaktadır. Çalışmanın ilk aşamasında 115 mahalledeki yürünebilirlik seviyesi makro ölçekli kentsel özelliklere göre değerlendirilirken, ikinci aşamada seçilen dokuz mahallenin sokak ölçeğinde yürünebilirliği mikro ölçekli kentsel özelliklere göre incelenmiştir. Üçüncü aşamada ise dokuz mahalle, yaşlı bireyler için yürünebilirlik düzeyini tahmin etmek amacıyla tekrar ele alınmıştır. Bu keşifsel analiz çalışması büyük veri yaklaşımı, anlamsal bölümleme, rota oluşturma ve üç boyutlu dijital modeller üzerinde yapılan geometrik operasyonlardan oluşmaktadır. Sonuçlar bir mahallenin yürünebilirlik düzeyinin dikkate alınan faktörlere bağlı olarak farklılık gösterebileceğini sunmuştur. Sayısal kent analitiği metotlarının yürünebilirlik analizlerindeki kapsamının kentsel verilerin doğruluğu ve ulaşılabilirliği ile sınırlığı olduğu tespit edilmiştir.