160
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Bir fen bilimleri öğretmeninin grup tartışmalarında kullandığı iletişimsel yaklaşımlar
Bu çalışma, bir fen bilimleri öğretmeninin grup tartışmalarına rehberlik ederken kullandığı iletişimsel yaklaşımlarla bunları kullanma gerekçelerini ve öğretmenin belirli iletişimsel yaklaşımlar için kullandığı söylem hamlelerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın katılımcılarını Mardin ilindeki bir devlet ortaokulundaki bir fen bilimleri öğretmeni ile Beşinci sınıf öğrencileri oluşturmuştur.Çalışmada, nitel araştırma desenlerinden biri olan durum çalışması kullanılmıştır. Çalışmaya katılan öğrenciler toplam 17 kişi olup 3-4 kişilik beş gruba ayrılmıştır.Grup tartışmalarına ortam sağlamak için beşinci sınıf madde ve değişim ünitesi kapsamında etkinlikler geliştirilmiştir. Grup tartışmaları bu etkinlikler kapsamında yapılırken fen bilimleri öğretmeni gruplara rehberlik etmiştir.Çalışmanınveri kaynakları grupların ses kayıt cihazları ile kaydedilen ses kayıtlarından, öğretmenin etkinlik süresi boyunca aksiyon kamerası ile kayıt altına alınan video kayıtlarından ve öğretmen ile yapılan yarı yapılandırılmış görüşmeden oluşmaktadır. Uygulama süresince öğretmenin ne tür iletişimsel yaklaşımları kullandığı video kayıtları incelenerek iletişimsel yaklaşım kategorileri göz önüne alınarak analiz edilmiştir. Öğretmenin kullandığı iletişimsel yaklaşıma dair öğretim amacı ise öğretmenle yapılan yarı yapılandırılmış görüşme sonucu belirlenmiştir. Öğretmenin belirli iletişimsel yaklaşımla ilgili olarak kullandığı söylem hamlelerisorgulama odaklı söylem hamleleri kodlama çerçevesine göre analiz edilmiştir. Çalışmanın bulgularına bakıldığında, öğretmenin öğrenci ile diyaloglarında otoriter etkileşimli ve otoriter etkileşimsiz iletişimsel yaklaşımları kullandığıancak diyalojik etkileşimli ve diyalojik etkileşimsiz yaklaşımları kullanmadığı tespit edilmiştir. Öğretmenle yapılangörüşme verileri incelendiğinde, diyalojik yerine otoriter yaklaşımların hâkim olma sebepleri arasında, rehberlik amacının daha çok öğrencileri doğru bilgiye ulaştırmak olması, belli bir sürede yetiştirilmesi gereken konuların olması, geleneksel yaklaşımlardan kopamayış ve öğrencilerin bilişsel olarak bu tür yaklaşımlara hazır olmamalarına inanış bulunmaktadır. Fen bilimleri öğretmeninin belirli iletişimsel yaklaşımla ilgili olarak kullandığı söylem hamleleri incelendiğinde, etkileşimli yaklaşımda daha çeşitli söylem hamleleri kullandığı tespit edilmiştir.Fen bilimleri öğretmenlerinin diyalojik iletişim yaklaşımlarını daha iyi anlaması ve bu yaklaşımları etkili bir şekilde uygulayabilmeleri için hizmet içi eğitimler verilebilir.
8. sınıf öğrencilerinin ısı ve sıcaklık konusundaki kavram yanılgılarının belirlenmesi ve kavramsal değişim metinleri ile kavram yanılgılarının iyileştirilmesi
Bu çalışmada ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin ısı ve sıcaklık konusundaki kavram yanılgılarının çok aşamalı testle belirlenmesi ve bu kavram yanılgılarının kavramsal değişim metinleriyle iyileştirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın katılımcılarını kolay ulaşılabilir durum örneklemesiyle seçilen Şanlıurfa'daki bir devlet ortaokulunda bulunan 49 sekizinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Deney grubunda 26 (15 kız ve11 erkek öğrenci), kontrol grubunda ise 23 öğrenci (15 kız ve 8 erkek öğrenci) bulunmaktadır. Bu çalışma nicel araştırma yönteminin kullanıldığı yarı deneysel bir çalışmadır. Bu çalışmada, öntest-sontest eşitlenmemiş kontrol gruplu model kullanılmıştır. 8. sınıf öğrencilerinin ısı ve sıcaklık konusundaki kavram yanılgılarını belirlemek için ısı ve sıcaklıkla ilgili dört aşamalı kavram yanılgısı belirleme testi kullanılmıştır. Belirlenen kavram yanılgılarını iyileştirmek amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen ve uzman görüşleri ile geçerliği sağlanmaya çalışılan Kavramsal Değişim Metinleri (KDM) kullanılmıştır. Çalışmanın başında deney ve kontrol gruplarına ısı ve sıcaklıkla ilgili dört aşamalı kavram yanılgısı belirleme testi öntest olarak uygulanmıştır. Daha sonra deney grubuna ısı ve sıcaklık konusuyla ilgili hazırlanan KDM'ler dağıtılmış, kontrol grubuna ise düz metinler dağıtılmıştır. Metinler verildikten bir hafta sonra ısı ve sıcaklıkla ilgili dört aşamalı kavram yanılgısı belirleme testi sontest olarak uygulanmıştır. Grupların öntest ve sontest puanlarının normal dağılım gösterip göstermediğini test etmek için Shapiro Wilk testi kullanılmıştır. Test sonucuna göre öntest ve sontest puanlarının normal dağılım göstermediği görülmüştür. Bu nedenle verilerin analizinde non-parametrik test kullanılmıştır. Değişkenler arasında anlamlı bir fark olup olmadığını belirlemek için parametrik olmayan sıralı ANCOVA (Quade yöntemi) testi yapılmıştır. Parametrik olmayan sıralı ANCOVA testi sonuçlarına göre deney ve kontrol gruplarının sontest puanları arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadığı tespit edilmiştir (F (1, 47) = 0.24, p = 0.62). KDM'ler ile düz metinlerin öğrencilerin ısı ve sıcaklık konusundaki kavram yanılgılarını iyileştirmede aralarında anlamlı bir farkın olmadığı söylenebilir. Ancak çalışmada yer alan her bir kavram yanılgısı (KY1, KY2 ve KY3) için KDM'ler ile düz metinlerin verildiği gruplarda öntest ve sontest puanları arasında anlamlı bir farkın olup olmadığına ayrı ayrı bakıldığında şu sonuçlara ulaşılmıştır. KDM'lerin verildiği gruplarda KY1, KY2 ve KY3 kavram yanılgılarının her biri için öntest ve sontest puanları arasında anlamlı ve sontest puanları lehine bir fark olduğu tespit edilmiştir. Düz metinlerin verildiği gruplarda ise KY2 kavram yanılgısının öntest ve sontest puanları arasında anlamlı ve sontest puanları lehine bir farkın olduğu bulunurken, KY1 ve KY3 kavram yanılgıları için öntest ve sontest puanları arasında anlamlı bir farkın olmadığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla KY1, KY2 ve KY3 için hazırlanan KDM'ler öğretmenler tarafından öğrencilerin olası kavram yanılgılarını iyileştirmek için kullanılabilir. ANAHTAR KELİMELER: Isı, Sıcaklık, Kavram Yanılgısı, Kavramsal Değişim Metni, Fen Eğitimi
Fen bilgisi öğretmenlerinin küresel ısınma konusundaki teknolojik pedagojik alan bilgisi ve sınıf içi uygulamalarının araştırılması
Bu araştırmanın amacı, fen bilgisi öğretmenlerinin küresel ısınma konusundaki teknolojik pedagojik alan bilgisi ve sınıf içi uygulamalarının araştırılmasıdır. Araştırmada, ilişkisel tarama modeline yer verilmiştir. Şanlıurfa ili merkez ilçelerinde (Eyyübiye, Haliliye, Karaköprü) görev yapan ve araştırmaya gönüllü olarak katılımları sağlanmış toplam 108 fen bilgisi öğretmeni araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur. Araştırma verileri; Kişisel Bilgi Formu, Küresel Isınma Bilgi Anketi, Teknopedagojik Eğitim Yeterlikleri Ölçeği, Öğretmen Özyeterlik Ölçeği ve Geliştirilmiş Öğretim Gözlem Protokolü kullanılarak toplanmıştır. Veriler; Bağımsız Örneklemler T-Test, Tek Yönlü ANOVA, Pearson Korelasyon ve Çoklu Regresyon kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmada, fen bilimleri öğretmenlerinin ders verdikleri sınıfların öğrenci sayısı ortalaması arttıkça küresel ısınma bilgi düzeylerinin azaldığı; öğretmenlerin küresel ısınma bilgi düzeyleri arttıkça, teknopedagojik eğitim yeterliklerinin ve öğretmen öz yeterliklerinin arttığı; teknopedagojik eğitim yeterliklerinden birindeki artışın, diğer yeterliklerde yüksek düzeyde artışa neden olduğu; okulun imkânlarını yeterli gören öğretmenlerin teknopedagojik eğitim yeterliklerinden etik ve uzmanlaşma puanlarının yüksek olduğu; bilimsel çalışmaları ve küresel ısınma haberlerini daima takip eden ve küresel ısınma bilgilerini öğrencilerle daima paylaşan öğretmenlerin teknopedagojik eğitim yeterliklerinin ve öğretmen özyeterliklerinin yüksek olduğu; öğretmenlerin yaşları arttıkça teknopedagojik eğitim yeterliklerinden uygulama boyutunun azaldığı; öğretmenlerin haftalık ders saati süreleri arttıkça teknopedagojik eğitim yeterliklerinden uygulama boyutunun arttığı; öğretmen özyeterliklerinden birindeki artışın, diğer yeterliklerde yüksek düzeyde artışa neden olduğu; teknopedagojik eğitim yeterliklerindeki artışın ya da öğretmen özyeterliklerindeki artışın, bu iki yeterliliğin genelinde bir artışa neden olduğu; sınıf içi uygulamalardan birindeki artışın, diğer uygulamalarda yüksek düzeyde artışa neden olduğu görülmüştür. Çalışmada, fen bilgisi öğretmenlerinin küresel ısınma bilgi düzeyleri, teknopedagojik eğitim yeterlikleri ve öz yeterlikleri; sınıf içi uygulamalarını pozitif yönde ve anlamlı olarak yordamadığı belirlenmiştir. Araştırmanın sonuçlarının; fen bilimleri öğretmenlerinin çalışmalarına yol göstereceğine, fen öğretimine yönelik programlara ve alan yazına katkısının olacağına ve yapılması düşünülen etkinlikleri teşvik edeceğine inanılmaktadır.
Web 2.0 araçlarının hücre ve bölünmeler ünitesindeki başarıya ve öz düzenlemeli öğrenme becerilerine etkisi
Günlük yaşamda sıkça karşılaştığımız bilgisayar, tablet ve telefonlar yaşamın vazgeçilmez parçası olmuştur. Zaman, mekan, maliyet, hızlı dönüt ve düzeltme sağlaması eğitim öğretimde daha çok kullanılmasına sebep olup yeni yaklaşımlar geliştirilmesine neden olmuştur. Günlük hayatımızın her alanında yer bulan Fen Bilimleri dersi teknoloji ile yoğun etkileşim içerisindedir. Bu sebeple kullanılan eğitim-öğretim yöntemleri zenginleştirilmiş ve geliştirilmiştir. Eğitim teknolojisinde güncellik, ekonomiklik, verimlilik ve iş birliği sağlama gibi özellikler göz önüne alındığında Web 2.0 araçlarının bu özelliklerle örtüşmekte olduğu ve eğitimde teknolojik araç olarak alternatif hâline geldiği görülmektedir. Dijital çağda dijital araçlarla büyüyen çocukların daha sonra okula geldiklerinde beklentilerini karşılamada Web 2.0 araçlarının dersi eğlenceli hâle getirmesinden, anlamlı öğrenmeler sağlamasından, akran öğretimine yardımcı olmasından, fırsat ve imkan eşitliği sağlamasından yararlanarak bu yararı en üst seviyelere çıkarmak gerekmektedir. Bu araştırmanın amacı; Web 2.0 araçlarından Kahoot! uygulamalarının deney ve kontrol grubunun hücre ve bölünmeler ünitesindeki başarılarına ve öz-düzenlemeli öğrenme becerilerine etkisini araştırmaktır. Çalışmada nicel ve nitel yöntemler birlikte kullanılarak bir yöntemin zayıf kalan yönlerini diğerinin güçlü yönleriyle giderilmesi için karma yöntem ile yürütülecektir. Araştırmanın çalışma grubunu Şanlıurfa ilinin Eyyübiye ilçesinde bulunan bir devlet okulunda öğrenim gören 40 tane 7. Sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Hücre ve Bölünmeler ünitesi MEB kazanımlarına göre beş haftayı (20 ders saati) kapsamaktadır. Üniteye başlamadan önce kontrol grubundaki ve deney grubundaki öğrencilere Hücre ve Bölünmeler konusuna yönelik başarı testi ve öz-düzenlemeli öğrenme stratejileri ölçeği uygulanmıştır. Beş hafta boyunca kontrol grubundaki öğrencilere ders kitabında yer alan etkinliklerle ders işlenirken, deney grubundaki öğrencilere beş hafta boyunca Web 2.0 araçlarından Kahoot! uygulamasıyla etkinlikler yapılarak ders işlenmiştir. Beş haftalık sürecin sonunda iki gruba da aynı başarı testi ve öz-düzenlemeli öğrenme stratejileri ölçeği uygulanmıştır. Başarı testlerinin sonuçlarına bakıldığında deney grubundaki öğrencilerin başarılarında daha fazla artış olduğu görülmüştür. Bu dijital ders materyallerinin eğitime yansımalarının etkilerini araştırmak tasarlanacak ders müfredatı, öğretmenler ve öğrenciler açısından son derece önemlidir.
Ortaokul öğrencilerinin yaygın bitkilere yönelik bilgi düzeylerinin belirlenmesi
Bu araştırmanın amacı, ortaokul 5. ve 8. sınıf öğrencilerinin yaygın bitkilere yönelik bilgi düzeylerinin belirlenmesidir. Çalışma, 2023-2024 eğitim-öğretim yılı süresince Şanlıurfa ilinin Eyyübiye, Haliliye ve Karaköprü ilçelerinde, farklı eğitim seviyelerinde öğrenim gören 300 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Veriler öğrencilere uygulanan "Bitki Tanıma Testi" aracılığıyla toplanmıştır. Testin ilk aşamasında öğrencilere, 10 otsu bitki, 10 çalı bitkisi ve 10 ağaç türü gösterilerek,öğrencilerin bu bitkileri tanıyıp tanımadıkları ölçülmüştür. Ayrıca, öğrencilere bu bitki çeşitliliği hakkında ne kadar bilgi sahibi olduklarını belirlemeye yönelik bilgi ölçme soruları da yönlendirilmiştir. Gösterilen bu 30 bitki türü, öğrencilerin günlük yaşamlarında sıkça karşılaştıkları bitkiler olup, bu bitkilerin seçiminde, bitki sistematikçisi bir öğretim görevlisinden alınan yardım ve Şanlıurfa ve çevresinde yaygın olarak yetişen bitkilerin belirlenmesinde uzman görüşleri referans alınmıştır. Araştırma, nicel araştırma yöntemi ile yürütülmüştür. Araştırma model olarak tarama deseni kullanılmış ve verilerin analizinde "betimsel tarama modeli" kullanılmıştır.Araştırma sonuçlarına göre, 5. ve 8. sınıf öğrencilerinin bitkiler ve ağaçlar hakkında en çok bilgiyi ailelerinden edindikleri belirlenmiştir. Öğrencilerin bitki çeşitliliği hakkındaki farkındalıkları, özellikle aile içi etkileşimle şekillenmektedir. Ayrıca, kız öğrencilerin evlerinde canlı çiçek bulundurma oranlarının erkek öğrencilere göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanında, 5. sınıf öğrencilerinin ailelerinde babalarının yüksek oranda mevsimlik işçi olarak çalıştığı, 8. sınıf öğrencilerinde ise hem abi-abla hem de babalarının eşit ve yüksek oranlarda mevsimlik işçi olarak çalıştığı bulunmuştur. 5.sınıf öğrencilerinin, 8. sınıf öğrencilerine kıyasla daha yüksek oranda mevsimlik işçi olarak çalıştıkları, ayrıca 5. sınıf öğrencilerinin anne-babalarının eğitim durumunun genellikle ilkokul seviyesinde olduğu gözlemlenmiştir. 8. sınıf öğrencilerinin ise anne-babalarının eğitim durumunun, 5.sınıf öğrencilerine oranla daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin bitki bilgisi konusunda en doğru bildikleri otsu bitkiler, 5. sınıf öğrencileri için nohut, turp ve maydanoz, 8. sınıf öğrencileri için ise turp, maydanoz, dereotu ve turp olmuştur. Çalı bitkileri konusunda ise, her iki sınıf düzeyindeki öğrenciler de nar, gül, üzüm ve böğürtlen gibi bitkileri doğru bilmektedirler. Ağaç bitkileri konusunda, 5. sınıf öğrencileri en çok fıstık, şeftali, incir ve çınar ağaçlarını doğru bilirken, 8. sınıf öğrencileri incir, ceviz, fıstık ve elma ağaçlarını doğru bilmektedirler. Sonuç olarak, öğrencilerin bitki çeşitliliği hakkındaki bilgi düzeylerinin ailevi faktörlerden ve yaş, cinsiyet gibi değişkenlerden etkilendiği anlaşılmaktadır.
Fen bilimleri dersinde bilgi-grafikleri kullanımının öğrencilerin kavramsal anlama düzeylerine ve fen öğrenmeye yönelik motivasyonlarına etkisi
Bilgi grafikleri günümüzde gazetelerin ekonomi haberleri, yeni geliştirilen projelerin tanıtılması, öğretim materyallerinin çeşitlendirilmesi, hastanelerde antibiyotik kullanımının önemi gibi farklı alanlarda kullanılan yaygın bir yöntemdir. Bu çalışmada Fen Bilimleri dersinde bilgi grafikleri kullanımının öğrencilerin kavramsal anlama düzeylerine ve fen öğrenmeye yönelik motivasyonları üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Ayrıca öğrencilerin bilgi grafiklerinin fen bilimleri öğretiminde kullanılmasına ilişkin görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmaya 60 sekizinci sınıf öğrencisi katılmıştır. Araştırmada ön test - son test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın verileri "Fen Öğrenmeye Yönelik Motivasyon Ölçeği", "Kavramsal Anlama Testi" ve "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" ile elde edilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin analizleri ile deneysel uygulamaya katılan gruplar karşılaştırıldığında fen öğrenmeye yönelik motivasyonları ve kavramsal anlama seviyeleri arasında deney grubunu oluşturan bireyler lehine anlamlı bir farklılık oluştuğu belirlenmiştir. Ayrıca deney grubu öğrencileri ile gerçekleştirilen bilgi grafiklerinin etkilerine ilişkin yarı yapılandırılmış görüşmelerin analizi sonucunda, öğrencilerin bilgi grafiklerini derslerde kullanmanın zevkli olduğunu, bilgi grafiklerinin derslerde yazı yazarak not tutmanın olumsuz etkisini ortadan kaldırdığını ve konu ile ilgili önemli bilgilere daha kolay ulaşılabilmelerini sağladığını düşündükleri belirlenmiştir. Gerçekleştirilen bu araştırmanın bilgi grafikleri ile zenginleştirilmiş fen öğretiminin etkilerine ilişkin literatüre katkı sağlayacağı ve bilgi grafikleri ile yapılacak olan yeni çalışmalar için yönlendirici olacağı düşünülmektedir.
Probleme dayalı fen öğrenme etkinliklerinin üstün ve özel yetenekli öğrenciler üzerindeki etkilerinin belirlenmesi
Bu araştırma, probleme dayalı fen öğrenme sürecinin üstün ve özel yetenekli öğrencilerin kavramsal öğrenmeleri üzerindeki etkisini ve öğrencilerin süreçteki problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerilerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada karma yöntem araştırma desenlerinden iç içe gömülü desen kullanılmıştır. Uşak Bilim ve Sanat Merkezinde 4. sınıfa giden destek eğitim grubundaki 22 üstün ve özel yetenekli öğrenciyle gerçekleştirilen çalışma 8 hafta sürmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak "Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Günlükler", "Kavramsal Öğrenmeye Yönelik Görüşme Formu" ve "Probleme Dayalı Etkinlikler Hakkındaki Üstün ve Özel Yetenekli Öğrencilerin Görüşlerini Belirlemeye Yönelik Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılmıştır. Öğrencilerin, probleme dayalı öğrenme uygulamaları sürecinde karşılaşılma sıklığına göre sırasıyla sorgulama, değerlendirme ve nedenlemeye ilişkin yansıtmalar yapabildikleri belirlenmiştir. Öğrencilerin çalışmalar sırasında genellikle problemi en kısa yoldan çözerek sonuca ulaşmak istedikleri, problem çözerken hangi işlemi neden yaptıklarını düşünmedikleri, geliştirme ve değiştirme çok az yaptıkları sonucuna ulaşılmıştır. Aynı zamanda veriler; probleme dayalı öğrenme uygulamalarının, üstün ve özel yetenekli öğrencilerin kavramsal öğrenme düzeylerini olumlu yönde geliştirdiğini göstermektedir. Probleme dayalı öğrenme uygulamalarının öğrencilerin alternatif kavramlarını gidermede de etkili olduğu belirlenmiştir. Probleme dayalı etkinlikler hakkında yapılan görüşmelerde ise, öğrencilerin genel olarak olumlu görüşlere sahip oldukları tespit edilmiştir. Bu görüşmelerde; öğrenciler günlük hayatta karşılaşabilecekleri olay ve durumlardan bahseden senaryoların ilgilerini çektiğini, probleme dayalı öğrenme yöntemiyle problem üretme ve çözme becerilerinin geliştiğini, grup çalışmasıyla iş birliği yapabilmeyi öğrendiklerini ve araştırma alışkanlığı kazandıklarını ifade etmişlerdir.
Fen bilgisi öğretmen eğitimindeki çevrimiçi öz, akran ve öğretim elemanı dönütlerinin amaç, işlev ve sunuş yolu açısından zamanla değişiminin incelenmesi
Bu araştırma, Web-Tabanlı Otantik Değerlendirme Sisteminde (Web-ODS) Fen Bilgisi öğretmen adaylarına sunulan öz, akran ve öğretim elemanı dönütlerinin; amaç, işlev ve sunuş yolunun zamanla nasıl değiştiğini belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada durum çalışması desenlerinden "boylamsal iç içe geçmiş tek durum deseni" kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler; 18 Fen Bilgisi öğretmen adayının (N=18) Öğretmenlik Uygulaması dersi kapsamında işledikleri Fen bilimleri dersi video kayıtlarının değerlendirilme sürecinde; Web-ODS'de sunulan öz, akran ve öğretim elemanı dönütlerinden oluşmaktadır. Verilerin analizi sürecinde; öz, akran ve öğretim elemanı dönütlerinin "amaç, işlev sunuş yolu" kategorileri açısından incelenmesi için geliştirilen "Dönüt Kontrol Listesi" kullanılmıştır. Sunulan dönütler "amaç, işlev ve sunuş yolu" ana kategorileri altında 14 alt kategoride incelendikten sonra kullanılma sıklıklarına göre frekans ve yüzdelik değerler hesaplanmıştır. Elde edilen bulgular, Fen Bilgisi öğretmen adaylarına sunulan çevrimiçi öz, akran ve öğretim elemanı dönütlerinin; (i) "amaç" kategorisi açısından çoğunlukla "Hedef ve Performans" odaklı olduğu ve zamanla önemli bir değişimin meydana gelmediğini, (ii) "işlev" kategorisi açısından öz dönütlerin süreç boyunca genellikle "Doğrulayıcı dönüt", akran dönütlerinin çoğunlukla "Ayrıntılı ve Doğrulayıcı dönüt" türünde olduğunu ve öğretim elemanı dönütlerinin ise "Düzeltici dönüt" türünden süreç içerisinde "Yapılandırmacı dönüt" türüne doğru bir eğilimin oluştuğunu ve (iii) "sunuş yolu" açısından öz, akran ve öğretim elemanı dönütlerinin büyük bir kısmı "Yönlendirici" yollarla verilirken süreç içerisinde "Kolaylaştırıcı" sunulma yoluna doğru bir eğilim oluştuğu belirlenmiştir. Çalışmanın sonuçları; çevrimiçi sistemlerde kullanılacak değerlendirme araçlarının asenkron ortamlarda tartışılarak yapılandırılmasının, pilot değerlendirme uygulamaları yapılmasının ve dönütler üzerinden kurulacak etkili iletişim süreçlerinin, çevrimiçi dönütlerin niteliği üzerinde önemli bir katkısı olduğunu ortaya koymuştur.
Fen bilgisi öğretmen adaylarının çevrimiçi öz ve akran geribildirimlerinin biçimlendirici olma eğilimlerinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı; fen bilgisi öğretmen adayları tarafından ''Bilimsel Araştırma Yöntemleri'' ve ''Fen Öğretimi Laboratuvar Uygulamaları'' dersleri kapsamında çevrimiçi sistemde yazılan geribildirimlerin ne düzeyde biçimlendirici olduğunu araştırmaktır. Araştırmaya Uşak Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü, Fen Bilgisi Öğretmenliği 3. sınıfta öğrenim gören 17 öğretmen adayı (13 kadın ve 4 erkek) katılmıştır. Araştırmada nicel ve nitel yöntemlerin birlikte kullanıldığı ''karma yöntem'' benimsenmiştir. Araştırmanın nitel kısmı olan yazılı geribildirimlerin ''Biçimlendirici Geribildirim Değerlendirme Rubriği (BGDR)'' ile analizinden nicel veriler elde edildiği için çalışmanın tasarımı ''dönüşümlü karma tasarım (conversion mixed designs)'' olarak belirlenmiştir. Ayrıca araştırmanın nitel kısmı iç içe geçmiş tekli durum çalışması olup nicel kısmı boylamsal özelliğe sahip, deneysel olmayan kesitsel bir biçimde yürütülmüştür. Nicel verilerin analizinde ise Friedman Sıralamalı İki Yönlü Varyans Analizi, Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ve Mann Whitney U Testi kullanılmıştır. Çalışma bir eğitim öğretim yılı boyunca devam etmiştir ve öğretmen adayları her aşamada sürece aktif katılmıştır. Web-ODS' ye yüklenen görevler öğretmen adayları tarafından geribildirim ve puanlama olmak üzere değerlendirilmiştir. Öğretmen adayları geribildirimlere göre görevlerini revize etmişlerdir. Araştırma bulguları öz ve akran geribildirimlerin ilk değerlendirme görevinden son değerlendirme görevine doğru biçimlendirici olma adına gelişim gösterdiğini ortaya koymuştur.
Ortaokul öğrencilerinin fen öğrenmeye yönelik motivasyonlarını ve yaşam boyu öğrenmeye yönelik algılarını etkileyen değişkenlerin belirlenmesi
Fen öğrenmeye yönelik motivasyon ve yaşam boyu öğrenme kavramları öğrencilerin hem örgün öğretim dönemlerinde hem de günlük hayatlarında karşılaşabilecekleri pek çok sorunun çözümü ve eğitim süreçlerindeki başarıları için önemli bir role sahiptir. Fen öğretimini etkili ve verimli bir şekilde gerçekleştiren toplumların bireysel ve toplumsal refaha erişme konusunda önemli bir eşiği aşacaklarını söylemek mümkündür. Yaşam boyu öğrenme felsefesi de bireyleri hayatlarının her döneminde zaman ve mekandan bağımsız olarak öğrenme halini devam ettirmeye yönlendiren yapısı ile öğretim süreçlerinin başarıya ulaşması ve bireysel gelişimin devam etmesi açısından çok önemlidir. Bu bilgilerin ışığında gerçekleştirilen bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin fen öğrenmeye yönelik motivasyonlarını ve yaşam boyu öğrenmeye yönelik algılarını etkileyen faktörlerin incelenmesi ve bu değişkenler arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Araştırma 2021-2022 öğretim yılında Uşak ilinde 5 farklı ortaokulda öğrenim görmekte olan 715 öğrencinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre öğrencilerin cinsiyetlerinin fen öğrenmeye yönelik motivasyonları ve yaşam boyu öğrenme becerilerine yönelik algıları üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı, öğrencilerin öğrenim gördükleri sınıf düzeyinin, anne ve babalarının eğitim durumlarının ise anlamlı bir etkisinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin ebeveynlerinin eğitim seviyeleri yükseldikçe hem fen öğrenme motivasyonlarının hem de yaşam boyu öğrenme becerilerinin arttığı görülmüştür. Öğrencilerin sınıf düzeyleri arttığında ise fen öğrenme motivasyonlarının ve yaşam boyu öğrenme becerilerine yönelik algılarının düştüğü sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca çalışmada öğrencilerin fen öğrenmeye yönelik motivasyonları ve yaşam boyu öğrenme becerilerine yönelik algıları arasında orta düzeyde ve olumlu bir ilişkinin olduğu belirlenmiştir.
COVID-19 pandemi sürecinde uygulanan acil uzaktan eğitim sisteminin ortaokul fen bilgisi öğretimine etkilerinin incelenmesi
Bu araştırma COVID-19 pandemi sürecinde uygulanan acil uzaktan eğitim sürecinde verilen fen eğitiminin etkinliğini öğrenci görüşlerine göre incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılında Uşak ilinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı bir ortaokulun 5,6,7 ve 8'nci sınıflarına giden 46 öğrencisi ile yürütülmüştür. Araştırma verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmış, veriler içerik analizine tabi tutularak incelenmiştir. Araştırma sonucunda; acil uzaktan fen eğitim sürecine, öğrencilerin uyumunu sağlamak için ortama yönelik ve derslerin anlaşılmasına yönelik düzenlemeler yapıldığı belirlenmiştir. Öğrencilere göre acil uzaktan fen eğitiminin olumlu ve olumsuz etkileri olmuştur. Olumlu etkilerinin başında; derslerini işleyebilmeleri, öğrenmelerine katkı sağlanması ve derslerden geri kalınmaması gelmiştir. Olumsuz etkilerinin başında ise konuların tam olarak anlaşılmaması, bağlantı problemleri, konuların öğrenilememesi ve ev ortamından kaynaklanan sorunları belirtmişlerdir. Öğrencilere göre acil uzaktan fen eğitimi ile yüz yüze fen eğitimi arasındaki temel farklılıklar; uzaktan eğitimde etkileşimin sınırlı olması ve uzaktan eğitimde dersten kopma sorununun olmasıdır. Araştırmada öğrencilere göre acil uzaktan eğitim sürecinde öğretmenler gerek derse ilgiyi çekmek için gerekse derse katılım sağlamak için ciddi çaba sarf etmişlerdir. Acil uzaktan fen eğitim sürecinde eğitimde değerlendirme etkinlikleri de imkânlar doğrultusunda sınırlı bir şekilde gerçekleştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Acil Uzaktan Eğitim, Fen eğitimi, COVID-19, Ortaokul öğrencileri
Ortaokul öğrencilerinin sosyobilimsel konulara yönelik tutumlarının ve karar verme becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi: Uşak ili örneği
Bu araştırmanın iki amacı vardır: Bunlardan ilki, ortaokul öğrencilerinin sosyobilimsel konulara (SBK'ye) yönelik tutumlarının ve karar verme becerilerinin nasıl olduğunu belirlemek ve ortaokul öğrencilerinin SBK'ye yönelik tutumları ile karar verme becerileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmanın ikinci amacı ise ortaokul öğrencilerinin SBK'ye yönelik tutumlarının ve karar verme becerilerinin çeşitli değişkenler (cinsiyet, sınıf seviyesi ve anne-baba eğitim durumu) açısından incelemektir. Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden kesitsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan ölçme aracı, iki bölümden oluşmaktadır:İlk bölüm öğrencilerin yaş, cinsiyet, sınıf seviyesi, aile gelir durumu, anne-baba eğitim düzeyi, SBK'yi duyma durumu, çeşitli SBK'yi (küresel iklim değişikliği, genetik testler, klonlama) duyma durumu ve öğrencinin SBK'yi öğrenme kaynaklarına ilişkin sorular yer almaktadır. İkinci bölüm ise SBK'ye yönelik tutum ölçeği ve Karar verme becerileri ölçeğinden oluşmaktadır. Klaver ve Van der Molen (2020) tarafından geliştirilen SBK'ye yönelik tutum ölçeğinin Türkçeye uyarlanması, geçerlik ve güvenirlik çalışması Alkış Küçükaydın, Gökbulut ve Şahinpınar (2021) tarafından yapılmıştır.Ölçekte'kişisel ilgi', 'okul ilgi düzeyi', 'olumlu duygular', 'endişe', 'ortak yeterlik ve başkalarına bağımlılık' olmak üzere 6 faktör altında 19 tane 4'lü Likert tipinde madde bulunmaktadır. Ölçekte ters kodlanan madde yoktur. Karar verme becerileri ölçeği, Sever ve Ersoy (2019) tarafından geliştirilmiştir. Ölçek, 15 maddeden ve tek boyuttan oluşmaktadır. Araştırmada kullanılan anket ilgili izinler alındıktan sonra, Uşak ilinde bulunan devlet okullarında öğrenim görmekte olan 493 kız, 572erkek öğrenci olmak üzere toplamda 1065 ortaokul (5-6- 7-8. sınıf) öğrencisine uygulanmıştır. Öğrencilerden bazılarının tutum ve karar verme becerileri ölçeğinin tamamına cevap vermediği için 51 öğrencinin verisi, toplam veri setinden çıkarılmış ve 1014 öğrenci verisi üzerinden analizler yapılmıştır. Araştırma sonucunda, araştırmaya katılan ortaokul öğrencilerinin SBK'ye yönelik toplam tutum puanlarının ortalamanın üzerinde olduğu ve olumlu tutumlara sahip oldukları belirlenmiştir. Ortaokul öğrencilerinin SBK'ye yönelik karar verme becerileri ortalama toplam puanları incelendiğinde ise araştırmaya katılan öğrencilerin karar verme beceri düzeylerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. SBK'ye yönelik tutum toplam puanları ile karar verme becerileri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla korelasyon analizi yapılmıştır. Bu analiz sonucu elde edilen bulgular, ortaokul öğrencilerinin tutum toplam puanları ile karar verme becerileri toplam puanları arasında orta düzeyde bir ilişki olduğunu göstermiştir. Ortaokul öğrencilerinin sınıf seviyesine göre SBK' ye yönelik tutumları ve karar verme beceri puan ortalamaları incelendiğinde ortaokul 6. Sınıf öğrencilerinin karar verme becerilerinin diğer sınıf seviyelerine göre daha gelişmiş olduğu görülmüştür. Tutum ölçeği incelendiğinde ise 5. Sınıf öğrencilerinin tutum ölçeği puanlarının diğer sınıf seviyelerine göre daha olumlu olduğu görülmektedir. Karar verme becerileri ve tutum puanları sınıf seviyesine göre incelendiğinde ise karar verme becerilerinin sınıf seviyesine göre değişmediği görülmektedir. Tutum puanlarının ise sınıf seviyesine göre anlamlı olarak farklılaştığı görülmektedir. Ortaokul öğrencilerinin karar verme becerilerinin cinsiyet bakımından değişmediği belirlenirken, tutumlarının ise kız öğrenciler lehine anlamlı olduğu belirlenmiştir. Benzer şekilde tutum alt boyutları bazında "kişisel ilgi", "okul ilgi" ve "endişe" boyutlarında kız öğrenciler lehine anlamlı fark bulunmuştur. Yani kız öğrencilerin bu boyutlardaki tutum ortalama puanları erkek öğrencilerden yüksektir ancak bu farkın etki değeri küçüktür. Son olarak ortaokul öğrencilerinin karar verme ve tutum becerilerinin anne-baba eğitim seviyesine göre değişip değişmediği incelenmiş ve karar verme becerilerinin hem anne hem de baba eğitim düzeyine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı görülmüştür. Yapılan post-hoc analizleri, anne eğitim seviyesi arttıkça, ortaokul öğrencilerinin karar verme becerileri ortalama puanlarının arttığını göstermektedir. Sadece annesi üniversite mezunu ve lisansüstü kurumlardan mezun öğrencilerin karar verme beceri ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Yine babası, üniversite ve lisansüstü kurumlarından mezun olan öğrencilerin karar verme becerileri ortalama puanlarının, babası okuryazar olmayan öğrencilerden daha fazla olduğu belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Sosyobilimsel Konular (SBK), ortaokul öğrencileri, karar verme becerileri, tutum
Fen bilgisi öğretmen eğitiminde probleme dayalı STEM uygulamalarının etkililiğine yönelik bir çalışma
Bu çalışmanın amacı PD-STEM uygulamalarının öğretmen adaylarının bilişsel yapılarına, kavramsal anlamalarına, STEM eğitimine yönelik görüşlerine etkisini incelemek ve STEM uygulamalarındaki deneyimlerini belirlemektir. Araştırmada karma araştırma yöntemi benimsenmiştir. Araştırmanın çalışma grubu bir devlet üniversitesinde 2019-2020 öğretim yılı güz döneminde Fen Öğretimi Laboratuvar uygulamaları I dersini alan 27 fen bilgisi öğretmen adayından oluşmaktadır. Katılımcılar kolay ulaşılabilir örnekleme yoluyla seçilmiştir. Araştırmanın verileri 'Kelime İlişkilendirme Testi', 'Kavramsal Anlama Testleri', 'STEM Eğitimine Yönelik Görüşme' ve 'Etkinlik Görüş Formları' ile elde edilmiştir. Araştırmanın bulguları Probleme Dayalı STEM uygulamalarının öğretmen adaylarını bilişsel yapılarına ve kavramsal anlamalarına olumlu yönde bir katkı yaptığını ortaya koymaktadır. Ayrıca uygulama sonucunda öğretmen adaylarının STEM eğitimine yönelik görüşlerinin de olumlu yönde değiştiği tespit edilmiştir. Son olarak öğretmen adaylarının STEM eğitimi deneyimlerinden yola çıkarak Probleme Dayalı STEM uygulamalarına yönelik ayrıntılı bilgiler sunulmuştur.
Fen bilimleri öğretmenlerinin FeTeMM algılarının incelenmesi
Bu araştırmanın amacı, Uşak il ve ilçelerinde çalışan fen bilgisi öğretmenlerinin FeTeMM algı düzeylerini ve FeTeMM temelli eğitim hakkındaki düşüncelerini tespit etmektir. Bu araştırma tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Araştırma verilerinin toplanmasında hem nitel hem de nicel yöntemler kullanılmıştır. Nicel verilerin elde edilmesinde Buyruk ve Korkmaz (2016) tarafından geliştirilmiş olan "FeTeMM Farkındalık Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma 156 fen bilgisi öğretmenleri ile gerçekleştirilmiştir. Nitel verilerin elde edilmesinde ise Özdemir (2019) tarafından geliştirilen ve uygulanan "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılmıştır. Bu kapsamda 17 fen bilgisi öğretmenleriyle görüşme gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucuna göre fen bilgisi öğretmenlerinin FeTeMM algı düzeyleri cinsiyet, FeTeMM eğitimine katılıp katılmama ve kıdem yılı değişkenleri açısından anlamlı farklılık gösterirken, mezun olunan fakülte açısından anlamlı bir farklılığın bulunmadığı tespit edilmiştir. Nitel bulgular açısından ise fen bilgisi öğretmenlerinin FeTeMM temelli eğitim uygulamalarına yönelik olumlu görüşe sahip oldukları tespit edilmiştir.
Okul öncesi dönem yeniden kullanma, geri dönüşüm ve azaltma (3Rs) çevre konularını içeren yoğunlaştırılmış eğitim programının çocukların temel bilimsel süreç becerileri ile çevresel tutum ve farkındalık düzeyine etkisi
Çalışmanın amacı yeniden kullanma, geri dönüşüm ve azaltma (3Rs) çevre konularını kapsayan temel bilimsel süreç becerilerine dayanan etkinliklerin bulunduğu yoğunlaştırılmış eğitim programının erken dönem çocukların (anasınıfı) temel bilimsel süreç becerileri ile çevresel tutum ve farkındalık düzeylerine etkisini incelemektir. Araştırmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma, Ege Bölgesi'nde bulunan bir ilin ilçesindeki Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı bir ana okulda gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Covid 19 salgını koşulları nedeniyle iki sınıf deney, iki sınıf kontrol grubu olacak şekilde toplam dört sınıfta yer alan 38 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada olasılığa dayalı olmayan örnekleme yöntemlerinden uygun örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Araştırmanın verileri araştırmacının geliştirdiği "Okul Öncesi Temel Bilimsel Süreç Becerileri Ölçeği", Soydan ve Samur (2017)'nın geliştirdiği "Okul Öncesi Çocuklar için Çevresel Farkındalık ve Tutum Ölçeği", "Öğretmen Görüşme Formu", etkinlik planları ve etkinliklerdeki video kayıtları ile toplanmıştır. Ayrıca geliştirilen ölçeğin geçerlilik ve güvenirliği incelenmiştir. Araştırmada, temel bilimsel süreç becerileri ile çevresel tutum ve farkındalık son test puanları yönünden deney grubu lehine anlamlı farklılaşma olduğu bulunmuştur. Ayrıca deney grubu çocuklarının etkinliklerdeki bilimsel süreç becerileri uygulama durumu yüzdelik değerlerinin zamanla arttığı tespit edilmiştir. Son olarak deney grubu öğretmenlerinin yoğunlaştırılmış eğitim programındaki etkinliklerle ilgili görüş ve değerlendirmelerine yönelik ayrıntılı bilgiler sunulmuştur.
Deprem konusunun öğretiminde okul dışı öğrenme ortamlarından olan afet eğitim merkezi ziyareti ile desteklenmiş öğretimin ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin deprem farkındalıklarına ve bilgi düzeylerine etkisinin incelenmesi
Teknolojinin gelişmesi ve toplumsal ihtiyaçların farklılaşması, öğrenmenin kalıcı hale gelebilmesi için okul dışı öğrenme ortamlarının eğitim süreçlerine dâhil edilmesini gerekli kılmaktadır. Doğal afetler, özellikle depremler, ülkemizde ciddi can ve mal kayıplarına yol açan en önemli risklerden biridir. Bu nedenle bireylerde küçük yaşlardan itibaren afet bilinci ve farkındalığı kazandırılması büyük önem taşımaktadır. Bu araştırmanın amacı, okul dışı öğrenme ortamı ile desteklenen öğretimin ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin deprem bilgi ve farkındalık düzeylerine etkisini incelemektir. Araştırma kapsamında Bursa Afet Eğitim Merkezine bir gezi planlanmış ve uygulama, 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Bursa ili Yıldırım ilçesinde bulunan bir imam hatip ortaokulunda öğrenim gören 26 erkek öğrenci ile yürütülmüştür. Araştırmada karma yöntem benimsenmiştir. Nicel boyutta ön test–son test yarı deneysel desen kullanılmıştır. Nitel boyutta ise yapılandırılmış yazılı görüşme soruları gezi öncesinde ve sonrasında öğrencilere uygulanmış ve yazılı yanıtlar alınmıştır. Nicel veriler PSPP ve Python programları ile analiz edilmiş; nitel veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırmanın nicel bulguları, uygulama sonrasında öğrencilerin genel deprem bilgi düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış olduğunu göstermektedir. Ancak öğrencilerin deprem öncesi, sırası ve sonrasına ilişkin bilgi düzeylerinde anlamlı bir farklılaşma bulunmamıştır. Nitel bulgular ise öğrencilerin okul dışı öğrenme ortamlarının fen derslerinin anlaşılmasını kolaylaştırdığını, öğrenmeyi eğlenceli ve kalıcı hale getirdiğini düşündüklerini ortaya koymaktadır. Gezi sonrasında öğrenciler, yanlış bilgilerini düzelttiklerini, konuyu daha ilgi çekici bulduklarını ve bu tür etkinliklerin öğrenmelerini derinleştirdiğini ifade etmişlerdir. Sonuç olarak, okul dışı öğrenme ortamları ile desteklenen öğretimin deprem konusunun öğretiminde etkili bir yaklaşım olabileceği ve öğrencilerin afet bilinci geliştirmesinde önemli bir katkı sağlayabileceği belirlenmiştir.
Ortaokul öğrencilerinde proje temelli STEM etkinliklerinin stem kariyer ilgisine, 21. yüzyıl becerilerine ve akademik başarıya etkisi
Bu çalışmada Proje temelli STEM etkinliklerinin ortaokul öğrencilerinin STEM kariyer ilgilerine, 21yy. Öğrenme yenilik becerilerine (4c) ve beceri temelli akademik başarıları üzerine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. 2021-2022 eğitim öğretim yılında Konya ili Karatay ilçesinde bulunan, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı bir devlet ortaokulunda 6. Sınıfta öğrenim görmekte olan 53 öğrenci ile 16 haftalık bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Çalışma, hem nicel hem de nitel verilerin avantajlarını bir arada kullanmak üzere karma yöntem araştırması desenlerinden iç içe desen ile yürütülmüştür. Çalışmada deney ve kontrol grubu seçkisiz olarak atanmıştır. Deney grubunda proje temelli STEM etkinlikleri gerçekleştirilirken, kontrol grubunda Milli Eğitim Bakanlığı ders müfredatına göre dersler işlenmiştir. Araştırmada nicel veriler araştırmacı tarafından geliştirilen 21.yy Öğrenme ve Yenilik Becerileri ölçeği ile izni alınan STEM kariyer ilgisi ve Beceri temelli akademik başarı testi ön test son test olarak toplanmıştır. Nitel veriler için ise deney grubundan uygulama sonrasında kişisel görüş formları alınmıştır. Elde edilen nicel verilerin analizinde grupların ön test-son test puan ortalamaları arasında manidar düzeyde bir farklılaşmanın olup olmadığını incelemek amacıyla ANCOVA analizi yapılırken nitel veriler ile betimsel içerik analizi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda Proje temelli STEM etkinliklerinin uygulandığı deney grubunda 21. yy. Öğrenme ve Yenilik Becerilerinin, STEM kariyer ilgilerin ve Beceri temelli akademik başarı testinin manidar düzeyde arttığı gözlemlenmiştir. Araştırmanın nitel boyutunda ise deney grubunda bulunan öğrencilerin STEM mesleklerine olan ilginin arttığı bireysel ve grup becerilerinin arttığı yönde ifadeler kullandığı gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda önerilere değinilmiştir.
Doğa okulu etkinliklerinin, ortaokul öğrencilerinin doğa ve doğa elemanlarına yönelik farkındalık düzeylerine etkisi
Bu araştırmanın amacı, ortaokul 6. sınıf öğrencilerine yönelik olarak geliştirilen doğa okulu etkinliklerinin, öğrencilerin doğa farkındalık düzeyleri üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırma, 2023–2024 eğitim-öğretim yılında, toplam 64 ortaokul öğrencisi ile yürütülmüş ve araştırmada tek grup ön test–son test yarı deneysel desen kullanılmıştır. Veri toplama sürecinde, Kiraz (2016) tarafından geliştirilen Doğa Farkındalık Ölçeği ile Doğa Elemanları Farkındalık Testi uygulanmıştır. Ön test uygulamasının ardından öğrencilere, biyotik ve abiyotik unsurları kapsayan 17 doğa temelli etkinlik içeren, doğayla doğrudan etkileşim kurabilecekleri bir öğrenme ortamı sağlanmıştır. Bu etkinlikler, öğrencilerin doğa farkındalıklarını geliştirmek amacıyla tasarlanmıştır. Etkinliklerin tamamlanmasının ardından, başlangıçta uygulanan ölçme araçları yeniden uygulanmıştır. Veri analizinde öncelikle, ölçme araçlarından elde edilen puanların normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov–Smirnov ve Shapiro–Wilk testleri ile değerlendirilmiş ve parametrik test varsayımlarının sağlandığı belirlenmiştir. Aynı grubun ön test ve son test puanları arasındaki farkın anlamlılığını belirlemek için bağımlı örneklemler t-testi uygulanmıştır. Elde edilen farkların pratik önemini değerlendirmek amacıyla Cohen (1988) tarafından önerilen etki büyüklüğü katsayısı (Cohen's d) hesaplanmış ve yorumlanmıştır. Ayrıca, katılımcılar yerleşim yeri, anne-baba eğitim düzeyi, gelir durumu ve çevre etkinliklerine katılım durumuna göre alt gruplara ayrılarak analiz edilmiş; bu karşılaştırmalarda Levene testi ile varyans homojenliği kontrol edildikten sonra bağımsız örneklemler t-testi kullanılmıştır. Araştırma bulguları, doğa okulu etkinliklerinin öğrencilerin doğa farkındalık düzeylerinde anlamlı bir artış sağladığını göstermektedir. Bu sonuç, doğa temelli öğrenme yaklaşımlarının, öğrencilerin doğa ve doğa elemanları farkındalıklarını artırmada etkili bir yöntem olabileceğini ortaya koymaktadır.
Öğretmenlerin sıfır atık projesine yönelik farkındalık düzeylerinin belirlenmesi üzerine betimsel bir araştırma
Bu çalışmanın temel amacı, öğretmenlerin sıfır atık projesi ile ilgili ne kadar bilgi sahibi oldukları, bu konudaki düşünceleri, bu proje kapsamında gerçekleştirilebilecek etkinliklerin ve uygulamaların ne kadarını gerçekleştirebildikleri hakkında bilgi sahibi olmaktır. Sıfır Atık Projesi bugün dünya genelinde uygulanan çevreye olumlu katkı sağlayan popüler bir projedir. Ülkemizde de uygulanmaya başlayan bu projenin okullarımızdaki öğretmenlerimizce ne kadar bilindiği ve uygulama noktasında nasıl bir yaklaşım gösterdiklerini tespit edebilmek adına bu araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırma Konya ilinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullarda görev yapan 20 fen bilimleri öğretmeni ile yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda Sıfır Atık Projesi ile ilgili farkındalık oluşturmak ve okullarda bu projeye daha çok dikkat çekmek ve projenin uygulanabilirliğine katkı sağlayabilmek hedeflenmiştir. Araştırmada fenomonografik araştırma yöntemi kullanılmış olup nitel veri analiz yöntemlerinden yarı yapılandırılmış görüşmeler ile veriler toplanmıştır. Görüşmelerin analizinde betimsel analiz kullanılmıştır. Veriler analiz edilirken öncelikle görüşmeler yazıya dökülmüştür. Bu görüşmelerde yer alan anlamlı bölümler kodlanmıştır. Görüşmelerden elde edilen verilere göre bu kodlar, frekans tabloları ve yüzde analizleri ile yorumlanmıştır. Araştırma sonucuna göre, fen bilimleri öğretmenlerinin sıfır atık konusunda yeterince bilgi sahibi olmadıkları, okullarında etkinlikleri uygulamada eksik kaldıkları ve sıfır atık ile geri dönüşüm kavramlarını birbirlerine karıştırdıkları sonucuna varılmıştır.
Ortaokul öğrencilerinin yenilikçi düşünme düzeyleri ile fen öğrenmeye yönelik öz-yeterlik inançları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Amaç: Bu çalışmada, ortaokul öğrencilerinin yenilikçi düşünme düzeylerini ve fen öğrenmeye yönelik öz-yeterlik inançlarını öğrencilerin demografik özellikleri açısından incelemek ve öğrencilerin yenilikçi düşünme düzeyleri ile fen öğrenmeye yönelik öz-yeterlik inançları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Yöntem: Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanının örneklemini, 2022-2023 Eğitim-Öğretim yılında Aydın ili Efeler ilçesinde bulunan farklı sosyo-ekonomik düzeyindeki ortaokullarda öğrenim görmekte olan toplam 646 5., 6., 7. ve 8. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Öğrencilerden verileri toplamak amacıyla, "Ortaokul Öğrencilerinin İnovatif (Yenilikçi) Düşünme Ölçeği", "Fen Öğrenmeye Yönelik Öz-yeterlik İnanç Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" uygulanmıştır. Bulgular: Araştırmada ortaokul öğrencilerinin cinsiyet, sınıf düzeyi, sosyo-ekonomik durum, anne-baba eğitim durumu değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Araştırmada ortaokul öğrencilerinin yenilikçi düşünme düzeyleri ile fen öğrenmeye yönelik öz-yeterlik inanç puanları arasında pozitif yönde orta düzey bir ilişki saptanmıştır. Sonuçlar: Araştırmada, çağın gerekliliklerine ihtiyaç duyulan özelliklere sahip bireylerin yetiştirilmesi, meraklı, yaratıcı düşünebilen, kendini yenilemeye açık ve çevresiyle iyi iletişim kurabilen girişimci ve yenilikçi düşünme yetisine sahip bireylerin yetiştirilmesi, yenilikçi düşünme düzeylerini ve öz-yeterlik inançlarını artıracak öğrenme ortamlarının oluşturulması, eğitim ve öğretim programlarında yenilikçilik kavramına daha fazla yer verilmesi, öğrencilerin yenilikçi düşünme düzeylerini, Fen öğrenmeye yönelik öz-yeterliklerini ve buna bağlı olarak Fen bilimleri ders başarısını artıracağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Yenilikçi düşünme, fen öz-yeterlik inancı, ortaokul öğrencileri
Akıl ve zekâ oyunlarının 5. sınıf öğrencilerinin eleştirel ve yaratıcı düşünme becerileri üzerine etkisi
Bu araştırmanın amacı, akıl ve zekâ oyunlarının 5. sınıf öğrencilerinin eleştirel ve yaratıcı düşünme becerileri üzerindeki etkilerini incelemektir. 2024–2025 eğitim-öğretim yılında Kütahya ili Tavşanlı ilçesindeki iki devlet okulunda öğrenim gören toplam 48 öğrenci, uygun örnekleme yöntemiyle belirlenmiş ve mevcut sınıflar esas alınarak rastgele şekilde deney ve kontrol gruplarına ayrılmıştır. Nicel araştırma yöntemlerinden öntest-sontest kontrol gruplu yarı deneysel desenin kullanıldığı çalışmada, bağımsız değişken olarak akıl ve zekâ oyunları; bağımlı değişkenler olarak ise eleştirel düşünme ve yaratıcı düşünme becerileri ele alınmıştır. Araştırma sürecinde deney grubuna sekiz hafta boyunca akıl ve zekâ oyunları eğitimi verilmiş; kontrol grubuna ise herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Verilerin toplanmasında Eleştirel Düşünme Testi (Eğmir & Ocak, 2016) ve Çocuklar İçin Yaratıcı Düşünme Bataryası (Tatlı, 2017) kullanılmış; elde edilen veriler SPSS programı aracılığıyla parametrik istatistiksel analiz yöntemleriyle (eşleştirilmiş t-testi, bağımsız örneklem t-testi) değerlendirilmiştir. Bulgular, deney grubunda yer alan öğrencilerin hem eleştirel düşünme becerilerinde hem de yaratıcı düşünme becerilerinde (özgünlük, ıraksak düşünme ve ayrıntılama) anlamlı düzeyde gelişim gösterdiğini ortaya koymuştur. Akıcılık alt boyutunda ise gruplar arasında anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir. Kontrol grubunda ise her iki beceri alanında da anlamlı bir gelişim gözlenmemiştir. Bu sonuçlar, akıl ve zekâ oyunlarının üst düzey bilişsel becerileri destekleyici bir araç olarak kullanılabileceğini ortaya koymuştur.
İlköğretim ikinci kademe öğrencilerinin fen dersine yönelik tutumları ve akademik benlik kavramları
Bu araştırmanın amacı öğrencilerin cinsiyet, sınıf seviyesi ve başarılarına göre fen dersine yönelik tutumları ile akademik benlik kavramlarını incelemek; fen dersine yönelik tutumları ile akademik benlik kavramları arasındaki ilişkiyi belirlemektir.Araştırmaya, 2009?2010 öğretim yılı I. Yarıyılında Çanakkale ili merkez ilçesindeki, ilköğretim okullarının II. kademesinde öğrenim gören 1491 öğrenci katılmıştır.Araştırmanın verileri Altınok (2004a) tarafından geliştirilen ?Fen Bilgisi Dersine Yönelik Tutum Ölçeği? ve Senemoğlu (1990) tarafından Türkçeye uyarlanan ?Akademik Benlik Kavramı Ölçeği? ile toplanmıştır.Araştırmanın nicel verilerinin analizinde Aritmetik Ortalama, Standart Sapma, t testi, Tek Yönlü Varyans Analizi ve Scheffè Testi kullanılmıştır.Araştırma sonuçları şunlardır:Öğrencilerin fen dersine yönelik tutumlarının genellikle olumlu olduğu,Tutumun katılma ve çalışmayı sürdürme alt boyutlarında cinsiyet farklılıklarına rastlanmış olsa da genel anlamda fen dersine yönelik tutumların cinsiyet açısından farklılık göstermediği,Öğrencilerin fen dersine yönelik tutumlarının, sınıf seviyesine göre farklılık gösterdiği ve öğrenim görülen sınıf seviyesi arttıkça fen dersine yönelik tutum puanlarının azaldığı,Öğrencilerin fen dersine yönelik tutumlarının, başarı durumlarına göre farklılık gösterdiği ve başarı durumu yükseldikçe fen dersine yönelik tutum puanlarının arttığı,Öğrencilerin akademik benlik kavramlarının genellikle olumlu olduğu,Öğrencilerin akademik benlik kavramlarının cinsiyete göre kızların lehine farklılık gösterdiği,Öğrencilerin akademik benlik kavramlarının, sınıf seviyesine göre farklılık gösterdiği ve öğrenim görülen sınıf seviyesi arttıkça akademik benlik kavramı puanlarının azaldığı,Öğrencilerin akademik benlik kavramlarının, başarı durumlarına göre farklılık gösterdiği ve başarı durumu yükseldikçe akademik benlik kavramı puanlarının arttığı,Öğrencilerin fen dersine yönelik tutumları ile akademik benlik kavramları arasında yüksek düzeyde anlamlı ve pozitif bir ilişki olduğu.
Proje tabanlı öğrenmenin fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimsel süreç becerilerine ve biyolojiye yönelik tutumlarına etkisi
Bu araştırmanın amacı proje tabanlı öğrenmenin öğretmen adaylarının bilimsel süreç beceri düzeyleri ve biyoloji dersine yönelik tutumları üzerine etkilerini incelemektir. Araştırma, 2009?2010 eğitim ve öğretim yılında öğrenim gören Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen Bilgisi 2. Sınıf öğretmen adaylarından 45 kız ve 23 erkek öğrencinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada ön test-son test kontrol gruplu deneysel araştırma deseni kullanılmıştır. Deney grubundaki öğrencilerden bireysel olarak bilimsel süreç basamaklarını kullanma gerektiren bilimsel projeler hazırlamaları ve uygulamaları istenmiştir. Kontrol grubundaki öğrencilere bu konuda hiçbir işlem yapılmamış, ancak bu öğrencilere bireysel çalışmalarında deney grubundaki öğrencilerle eşdeğer zaman harcamaları açısından biyoloji konularını lisans seviyesinde işleyen bilimsel süreç basamaklarını doğrudan kullanma gerektirmeyen özgün web siteleri hazırlama ödevi verilmiştir. Deney grubundaki öğrenciler proje hazırlama, projeyi uygulama ve raporlaştırma sürecinde grup olarak veya birebir danışmanlık yapılmak suretiyle desteklenmiştir. Benzer şekilde kontrol grubu öğrencilere de grup olarak veya gerektiğinde birebir danışmanlık yapılmıştır. Uygulama süreci 2009-2010 güz ve bahar yarıyılı süresince devam etmiş olup, yılsonunda hem deney ve kontrol grubu öğrenciler ürünlerini bilim şenliğinde sunmuşlardır. Araştırma verileri güvenirlik ve geçerlikleri ölçülmüş olan bilimsel süreç beceri testi ve biyolojiye yönelik tutum ölçeği ile elde edilmiştir. Deney ve kontrol gruplarının ortalama bilimsel süreç becerileri ve biyolojiye yönelik tutum değerleri bağımsız gruplar t-testi ile karşılaştırılmış, %95 güven aralığı esas alınmıştır. Çalışma sonucunda deney ve kontrol grupları arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. Ancak biyolojiye yönelik tutumlar bakımından deney ve kontrol grupları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Ayrıca cinsiyetler arasında deney grubunun bilimsel süreç becerileri ve biyolojiye yönelik tutumlarının ortalama değerleri arasında istatistik olarak önemli bir farklılık bulunmamıştır.Anahtar kelimeler: Fen Eğitimi, Proje Tabanlı Öğrenme, Bilimsel Süreç Becerileri, Biyolojiye Yönelik Tutum
6. sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programı ünite konularına yönelik bilimsel süreç becerileri testinin geliştirilmesi
Araştırmanın genel amacı ilköğretim 6. sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programı ünite konularına yönelik bilimsel süreç becerilerini ölçen geçerli ve güvenilir `6. Sınıflara Yönelik Bilimsel Süreç Becerileri Testi (BSBT-6)' geliştirmektir. Ayrıca alt amaç olarak, BSBT-6 puanlarının okul fen ve teknoloji dersi notları, dershaneye kayıtlı olma durumları, cinsiyet, anne- baba eğitim durumları ve kaynak kullanımları arasındaki ilişki araştırılmıştır.Bu amaç kapsamında, çoktan seçmeli 60 soruluk bir soru havuzu oluşturmuştur. Kapsam geçerliliği için uzman görüşü alınmış ve uzmanların görüşleri doğrultusunda 50 soruluk bir test ile pilot uygulamaya geçilmiştir. Pilot uygulama örneklemden farklı ve Çanakkale Merkez ilçede bulunan 57 ilköğretim 6. sınıf öğrencisi ile yürütülmüş ve ardından madde analizi, yapı geçerliğini kontrol için faktör analizi ve güvenirlik için iç tutarlık analizi yapılmıştır.Madde analizi ardından güçlük indeksi 0.6'dan küçük, ayırt ediciliği 0.2'den büyük 8 soru testten çıkarılmıştır. Yapılan faktör analizi sonucunda birden fazla faktörde yüksek yük değerine sahip olan 8 madde testten çıkarılmış ve son halde testte kalan 34 maddenin teste ilişkin varyansın %71.45'ini açıklayan 10 faktör altında toplandığı görülmüştür. Asıl uygulama öncesi yapılan eşdeğer yarılar analizi sonuçlarına göre formlar arası korelasyon 0.843 ve KR 20 katsayısı 0.879 olarak saptanmıştır.Asıl uygulama, Çanakkale Merkez ilçede bulunan 3 ilköğretim okulunda 175 tane 6. sınıf öğrencisi ile yürütülmüştür. Örneklem içerisinde yer alan 40 kişiye ayrıca ölçüt bir test uygulanmıştır ve bu grubun BSBT-6 puanları ile ölçüt puanları arasındaki korelasyon 0.727 olarak hesaplanmıştır. Ayrıca testin iç tutarlılığına tekrar bakılmış ve formlar arası korelasyon 0.729 ve iki kısım için de genel alfa değeri 0.74 olarak bulunmuştur.Ayrıca, BSBT-6 puanlarının okul fen ve teknoloji dersi notlarına, dershaneye kayıtlı olma durumlarına, cinsiyete ve anne-baba eğitim durumlarına göre anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır (p<.05). BSBT-6 puanlarında, okul ders kitabı, dergi, internet ve CD/DVD kullanımına göre anlamlı bir farklılık saptanmamış (p>.05), sadece ek kitap kullanımına göre anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur.
Fen ve Teknoloji öğretmen adaylarının soru sorma tercihleri ile ortaöğretim kurumları giriş sınavlarında sorulan soruların Bloom Taksonomisi'ne göre analizi
Bilgi çağının yaşandığı günümüzde eğitim sistemimizde temel amaç, öğrencilerimize mevcut bilgileri aktarmaktan çok bilgiye ulaşma becerilerini kazandırmak olmalıdır. Bu ise üst düzey zihinsel süreç becerileriyle olur. Bu becerilerin kazandırıldığı derslerin başında Fen ve Teknoloji dersi gelir. Fen ve Teknoloji dersinin temel ders olarak okutulması fen bilimine verilen önemin bir sonucudur. Bir konunun öğretilmesi, öğrencinin o konuda tanımlama, sınıflama, uygulama, analiz, sentez ve değerlendirme yapabilmesini amaçlıyorsa anlam taşır. Bu tür öğretimde öğrencinin düşünmeyi öğrenmeden, sadece ezberleme yolu ile analiz, sentez ve değerlendirme gibi düşünsel becerileri ortaya koyması beklenemez. Alt ve üst düzey düşünme becerilerini gerektiren sorular en yaygın şekliyle Bloom ve arkadaşları tarafından geliştirilen sınıflandırmaya göre ele alınmıştır. Bloom; bilişsel, duyuşsal ve psikomotor alanlarda meydana gelen öğrenmeyi basamaklara ayırarak, bilişsel öğrenmeyi düşük zihinsel düzeyden yükseğe doğru altı seviyede incelemiştir. Bu seviyeleri bilgi, kavrama, uygulama, analiz, sentez, değerlendirme şeklinde adlandırmıştır. Bu bağlamda çalışmanın amacı, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesinde öğrenim görmekte olan 4. Sınıf Fen ve Teknoloji öğretmen adaylarının soru sorma becerileri ile son 10 yılda ortaöğretim kurumları giriş sınavlarında çıkan Fen ve Teknoloji sorularının Bloom Taksonomisi'ne göre değerlendirilmesidir. Ayrıca ilköğretim ikinci kademe fen ve teknoloji programı öğrenci kazanımları Bloom Taksonomisi'ne göre değerlendirilmiştir.Bu amaçlar doğrultusunda, son 10 yılda ortaöğretim kurumları giriş sınavlarında çıkmış olan sorular ve öğretmen adaylarına hazırlatılan sorular Bloom Taksonomisi'ne göre değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar SPSS 15.0 paket programına girilerek, gerekli analizler yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar göre Fen ve Teknoloji öğretmen adaylarının hazırladığı sorular büyük oranda bilgi ve kavrama basmağında, orta öğretim kurumlarına öğrenci seçme sınavlarında çıkmış sorular büyük oranda uygulama ve kavrama, ilköğretim ikinci kademe fen ve teknoloji programındaki öğrenci kazanımları ise ağırlıklı olarak bilgi ve kavrama basamağında yer almaktadır. Öğretmen adayları tarafından hazırlanan sorular ile orta öğretim kurumlarına öğrenci seçme sınavlarında sorulan soruların bilişsel yönden uyumluluk düzeyleri Ki-Kare testi kullanılarak belirlenmiştir. Öğretmen adayları tarafından hazırlanan ve ortaöğretim kurumlarına öğrenci seçme sınavlarında sorulan soruların bilişsel yönden örtüşmediği sonucuna varılmıştır.Anahtar Sözcükler: Fen ve Teknoloji Eğitimi, Bloom Taksonomisi, Soru Sorma Tercihi
Açık uçlu deney tekniğinin bilimsel süreç becerileri, akademik başarı ve biyolojiye yönelik tutum üzerine etkisi
Bu çalışmanın amacı, açık uçlu deney tekniğinin Fen Bilgisi Öğretmenliği lisans 2. sınıf öğrencilerinin bilimsel süreç becerileri, akademik başarıları ve biyolojiye yönelik tutumları üzerine etkisini incelemektir. Bu çalışmada, öğrencilerin bilimsel süreç becerileri, akademik başarılarındaki gelişimleri belirlemek için ?Bilimsel Süreç Becerileri Testi?, ?Akademik Başarı Testi? ve biyoloji dersine yönelik tutumlarını ölçmek için ?Biyoloji Dersi Tutum Ölçeği? kullanılmıştır.Çalışmanın örneklemini Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen Bilgisi Öğretmenliği 2. sınıfta öğrenim gören 105 öğrenci oluşturmaktadır. Öğrenciler yansız olarak deney grubu ve kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Deney grubunda açık uçlu deney tekniği ve kontrol grubunda geleneksel yöntem kullanılmıştır.Uygulamanın lisans 2. sınıf öğrencileri üzerine etkilerini değerlendirmek için Bilimsel Süreç Becerileri Testi, Akademik Başarı Testi ve Biyoloji Dersi Tutum Ölçeği deney ve kontrol gruplarına ön test ve son test olarak uygulanmıştır.Sonuçlar, deney ve kontrol grupları arasında akademik başarı (t(103) = 4,703, p<.05), bilimsel süreç becerileri (t (103) = 2,112, p<.05) ve biyoloji dersine yönelik tutumlar (t (102) = 2,058, p<.05) açısından deney grubu öğrencileri lehine anlamlı farklılıkların olduğunu göstermiştir.Anahtar Kelimeler: Açık Uçlu Deney Tekniği, Bilimsel Süreç Becerileri, Akademik Başarı, Tutum
Kavram haritalarının genel biyoloji dersine yönelik tutum ve akademik başarı üzerine etkileri
Bu çalışmanın temel amacı, genel biyoloji dersinde kavram haritalama ve geleneksel öğretim yöntemlerini kullanmanın öğrencilerin akademik başarısı ve biyoloji dersine yönelik tutumları üzerindeki etkilerini incelemektir.Bu araştırma Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Öğretmenliği ABD 2.sınıfta öğrenim gören 103 (81 kız, 22 erkek) öğrencinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma 2010-2011 Eğitim-Öğretim Bahar Yarıyılında yapılmıştır.Araştırmada öntest-sontest kontrol gruplu deneysel araştırma modeli kullanılmıştır. Deney ve kontrol grupları, öğrenciler arasından rastgele seçimle tespit edilmiştir. Deney grubunda kavram haritalama tekniğiyle, kontrol grubunda ise geleneksel öğretim yöntemi ile dersler işlenmiştir. Uygulama öncesinde kavram haritalama grubundaki öğrenciler kavram haritalama stratejisi konusunda yetiştirilmiştir. Uygulama 10 hafta sürmüştür. Uygulamadan bir hafta önce ve sonra öğrencilere Kişisel Bilgiler Formu, Genel Biyoloji II Dersi Akademik Başarı Testi ve Biyoloji Dersine Yönelik Tutum Testi uygulanmıştır. Öntest ve sontestlerden elde edilen verilerin analizi SPSS 17 Paket Programı'nda yapılmıştır.Araştırmanın nicel verilerinin analizinde Aritmetik Ortalama, t-testi (Bağımlı/Bağımsız) ve Kovaryans Analizi kullanılmıştır.Araştırma sonucunda; deney ve kontrol grubundaki öğrencilerin akademik başarı ve tutum sontestlerinden aldıkları puanlar arasında anlamlı bir fark tespit edilememiştir(p>.05). Deney ve kontrol gruplarının akademik başarı ve tutum öntest/sontest karşılaştırmalarına göre hem kavram haritalama ile hem de geleneksel öğretim yöntemi ile ders alan öğrencilerin başarısında deney grubu lehine anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir (p<.05).Ayrıca elde edilen diğer sonuçlara göre; cinsiyet gruplarının akademik başarı testi sontestlerinden elde edilen verilere göre kız ve erkek öğrencilerin aldıkları puanlar arasında anlamlı farklılık bulunmuştur(p<.05). Kız öğrencilerin başarılarının erkek öğrencilere göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Cinsiyet gruplarının biyoloji dersine yönelik tutum sontestlerinden elde edilen bilgilere göre kız ve erkek öğrencilerin biyoloji dersine yönelik tutumları arasında ise anlamlı bir fark bulunamamıştır(p>.05).Anahtar sözcükler: Geleneksel Öğretim Yöntemi, Kavram Haritalama, Biyoloji Eğitimi, Tutum, Başarı
İlköğretim Fen ve Teknoloji dersinde proje tabanlı öğrenmenin bilimsel süreç becerilerine, başarı ve tutum üzerine etkisi
Bu araştırma, Proje Tabanlı Öğrenme yaklaşımının İlköğretim 6. sınıf öğrencilerinin bilimsel süreç becerilerine, Fen ve Teknoloji Dersi kapsamındaki biyoloji konularına yönelik tutumlarına ve öğrencilerin Fen ve Teknoloji dersindeki başarılarına etkisini araştırmak amacıyla gerçekleştirilmiştir.Araştırmada, kontrol gruplu ön test ? son test deneysel deseni uygulanmıştır. Araştırmaya 2009-2010 eğitim-öğretim yılında Çanakkale ilinden, Çanakkale İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün belirlediği, dört ilköğretim okulundan (Gazi İlköğretim Okulu, Cumhuriyet İlköğretim Okulu, Onsekiz Mart İlköğretim Okulu, Arıburun İlköğretim Okulu) toplam 76 ilköğretim 6. sınıf öğrencisi katılmıştır. Deney ve kontrol grupları yansız atma ile belirlenmiştir.Belirlenen deney grubu öğrencilerine, dönem başında ?Proje Nasıl Yapılır?? adı altında, araştırmacı tarafından bir seminer verilmiştir. Seminer sonunda araştırmada kullanılan ön testler uygulanmıştır. Deney grubundaki öğrencilere çalışma programı hazırlandıktan sonra, öğrenciler gerçekleştirecekleri projeye ait, problem cümlelerini oluşturmuşlardır. Deney düzeneklerini kurmak için Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesi Biyoloji Laboratuvarı kullanılmıştır. Ölçümlerini tamamlayan öğrenciler, posterlerini hazırlayıp, dönem sonu düzenlenen Bilim Şenliğinde sunumlarını gerçekleştirmişlerdir. Sürecin tamamlanmasından sonra, son testler uygulanmıştır.Kontrol grubu öğrencilerine dönem başında ve dönem sonunda, ön-son testler uygulanmıştır. Kontrol grubu öğrencileri, Proje Tabanlı Öğrenme uygulamalarına katılmamışlardır. Normal eğitim-öğretim süreçlerine devam etmişlerdir.Araştırmada, veri toplama aracı olarak ?Bilimsel Süreç Becerileri Testi?, ?Fen ve Teknolojiye Yönelik Tutum Ölçeği? ve ?Fen ve Teknoloji Başarı Testi? kullanılmıştır. Ön test ? Son test verilerine, ilişkili örneklem t-testi ve ilişkisiz örneklem t-testi uygulanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 17.0 Paket Programı kullanılmıştır. Veriler %95 anlamlılık düzeyinde analiz edilmişlerdir. Bulgulardan elde edilen sonuçlara dayanarak, Proje tabanlı öğrenmenin öğrencilerin bilimsel süreç becerilerine, Fen ve Teknolojiye yönelik tutumlarına ve Fen ve Teknoloji dersi başarılarına olumlu bir katkı sağladığı sonucuna varılmıştır.Anahtar Kelimeler: Fen ve Teknoloji Öğretimi, İlköğretim, Proje Tabanlı Öğrenme, Bilimsel Süreç Becerileri, Tutum, Başarı.
İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin ses hakkındaki bilgi düzeylerinin belirlenmesi
Bu araştırmanın amacı; ilköğretim sekizinci sınıfta öğrenim gören öğrencilerin Fen ve Teknoloji dersindeki ses konusu, ses kavramları hakkındaki bilgi düzeylerini belirlemektir. Bu çalışma; 2011 ? 2012 eğitim öğretim yılında, İstanbul ili Bağcılar ilçesine bağlı Arif Nihat Asya İlköğretim Okulu'nda sekizinci sınıfta öğrenim gören toplam 240 (116 kız, 124 erkek) öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Öğrencilere, ses konusundaki bilgi düzeylerini belirlemek için 20 soruluk bir başarı testi uygulanmıştır. Öğrencilerin her bir soruya verdikleri cevaplar betimsel olarak değerlendirilip yorumlanmıştır. Testten elde edilen bulgulara göre, ilköğretim sekizinci sınıf öğrencilerinin ses konusu ve ses kavramları hakkında birçok eksik ya da yanlış bilgiye sahip oldukları bulunmuştur. Elde edilen bulgular literatürdeki çalışmalarla benzerlik gösterirken, literatürde yer almayan yeni bulgular da elde edilmiştir. Çalışmaya katılan altı tane sekizinci sınıf şubelerinin ve cinsiyetler arasında bilgi düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılıkların olduğu bulunmuştur. Bu çalışmanın sonucunda elde edilen bulgular ve bilgi düzeylerindeki eksikliklere yönelik önerilerde bulunulmuştur.Anahtar Kelimeler: Ses, Ses Kavramları, Frekans, Şiddet, Fen ve Teknoloji
7. sınıf Fen ve Teknoloji dersi öğretim programı ünite konularına yönelik bilimsel süreç becerileri testinin geliştirilmesi
Araştırmanın genel amacı ilköğretim 7. sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programı ünite konularına yönelik bilimsel süreç becerilerini ölçen geçerli ve güvenilir '7. Sınıflara Yönelik Bilimsel Süreç Becerileri Testi (BSBT-7)' geliştirmektir. Ayrıca alt amaç olarak, BSBT-7 puanlarının cinsiyet, okul fen ve teknoloji dersi notları, anne- baba eğitim durumları, dershaneye kayıtlı olma durumları ve kaynak kullanımları arasındaki ilişki araştırılmıştır.Bu amaç kapsamında, çoktan seçmeli 43 maddelik bir soru havuzu oluşturulmuştur. Kapsam geçerliliği için uzman görüşü alınmış ve uzmanların görüşleri doğrultusunda 37 soruluk bir test ile pilot uygulamaya geçilmiştir. Pilot uygulama örneklemden farklı ve Çanakkale Merkez ilçede bulunan 100 ilköğretim 7. sınıf öğrencisi ile yürütülmüş ve ardından madde analizi, yapı geçerliğini kontrol için faktör analizi ve güvenirlik için iç tutarlık analizi yapılmıştır.Madde analizi ardından güçlük indeksi 0.6'dan küçük ve ayırt ediciliği 0.2'den küçük 5 soru testten çıkarılmıştır. Yapılan faktör analizi sonucunda birden fazla faktörde yüksek yük değerine sahip olan 1 madde testten çıkarılmış ve son halde testte kalan 31 maddenin teste ilişkin varyansın %54.93'ünü açıklayan 7 faktör altında toplandığı görülmüştür. Asıl uygulama öncesi yapılan eşdeğer yarılar analizi sonuçlarına göre formlar arası korelasyon 0.706 ve KR 20 katsayısı 0.885 olarak saptanmıştır.Asıl uygulama, Çanakkale ili Merkez ilçede bulunan 4 ilköğretim okulunda 168 tane 7. sınıf öğrencisi ile yürütülmüştür. Örneklem içerisinde yer alan 38 kişiye ayrıca ölçüt bir test uygulanmıştır ve bu grubun BSBT-7 puanları ile ölçüt puanları arasındaki korelasyon 0.732 olarak hesaplanmıştır. Ayrıca testin iç tutarlılığına tekrar bakılmış ve formlar arası korelasyon 0.705 ve iki kısım için de genel alfa değeri 0.825 ve 0.826 olarak bulunmuştur.Ayrıca, BSBT-7 puanlarının okul fen ve teknoloji dersi notlarına, baba eğitim durumlarına ve dershaneye kayıtlı olma durumlarına göre anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır (p<.05). BSBT-7 puanlarında, cinsiyete, anne eğitim durumuna ve kaynak kullanımına göre anlamlı bir farklılık saptanmamıştır (p>.05).Anahtar kelimeler: Bilimsel Süreç Becerileri, Test Geliştirme, Geçerlik, Güvenirlik
Öğrencilerin üniversiteye giriş sınavlarına hazırlık yolunda dershane türü: Kitle mi,butik mi
Bu araştırmanın genel amacı, kitle ve butik dershanelerinin üniversiteye giriş sınavlarında öğrencilerin başarılarına etkisini incelemektir. Ayrıca, bu sonuçlar ışığında mevcut veya yeni oluşturulacak dershanelerin de eğitim-öğretim faaliyetlerini şekillendirilmesine katkıda bulunmaktır.Çalışmada öğrencilerin üniversite giriş sınavlarına hazırlanmak için seçtikleri ve öğrenim gördükleri dershane türüne göre öğrencilerin başarı durumları karşılaştırılmış ve dershane türünün (kitle veya butik) başarıya etki dereceleri bazı değişkenler vasıtasıyla betimlenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla araştırmada tarama modeli uygulanmıştır.Anahtar kelimeler: Kitle Dershanesi, Butik Dershanesi, Yüksek Öğretime Geçiş Sınavı, Sınav Başarısı
İlköğretim 6. sınıf fen ve teknoloji dersi ?maddenin tanecikli yapısı? ünitesinin öğretiminde, bilgisayar destekli ve bilgisayar temelli öğretim yöntemlerinin, akademik başarı ve kalıcılığa etkisi
Bu araştırma ilköğretim altıncı sınıf fen ve teknoloji dersi ?maddenin tanecikli yapısı? ünitesinin öğretiminde, bilgisayar destekli ve bilgisayar temelli öğretim yöntemlerinin akademik başarıya ve kalıcılığa etkisini sınamak amacıyla yapılmıştır.Araştırma Adana ili merkez Seyhan ilçesindeki bir devlet ilköğretim okulunda öğrenim görmekte olan toplam 78 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri 2005-2006 öğretim yılı birinci döneminde, yaklaşık olarak on altı saatlik bir sürede toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak, ilköğretim 6. sınıf Fen ve Teknoloji dersinin ?Maddenin Tanecikli Yapısı? ünitesi ile ilgili kazanımlar doğrultusunda, araştırmacı tarafından hazırlanan Fen ve Teknoloji akademik başarı testi, deneysel işlem öncesinde öntest, deneysel işlem sonrasında sontest ve uygulamadan dört hafta sonra da kalıcılık testi olarak kullanılmıştır. Araştırma deneysel desenlerden iki deney gruplu deneysel desene göre düzenlenmiştir.Araştırma sonuçlarına göre; hem bilgisayar destekli hem de bilgisayar temelli öğretim yönteminin, öğrencilerin akademik başarılarını ve kalıcılıklarını olumlu yönde etkilediği görülmüştür. Her iki yöntem birbiri ile karşılaştırıldığında akademik başarı ve kalıcılığı artırmada, bilgisayar temelli öğretim yönteminin, bilgisayar destekli öğretim yönteminden daha etkili olduğu belirlenmiştir.
Fen bilgisi öğretmen adaylarının GDO'lu besinler ile ilgili risk algısı ve karar verme mekanizmalarının incelenmesi
Bu çalışmanın amacı fen bilgisi öğretmen adaylarının sosyobilimsel bir konudaki risk algılarıyla karar verme mekanizmalarının ilişkisini incelemektir. Bu amaç için çalışmada nicel ve nitel araştırma tekniklerinin birlikte yer aldığı 'çoklu metot' kullanılmıştır. Bu çalışma, İç Anadolu Bölgesi'nde yer alan bir devlet üniversitesinde öğrenim gören toplam 255 öğretmen adayı arasından amaçlı örneklem yöntemiyle seçilmiş olan 18 öğretmen adayı ile yürütülmüştür. Çalışmada nicel veri toplama aracı olarak Genetiği Değiştirilmiş Besinlerle İlgili Risk Algıları Ölçeği (GBRAÖ), nitel veri toplama aracı olarak Çikolata Seçimi senaryosu ve görüşme soruları kullanılmıştır. Çalışma bulgularına göre, öğretmen adayları üç tip karar verme mekanizma modeli ortaya koymuştur. I. Tip karar verme mekanizmasında, öğretmen adayları kendilerine uygun olmayan alternatifleri doğrudan eleyerek alternatif sayısını azaltmış ve kalan alternatifler arasında avantaj-dezavantaj bakımından kıyaslama yapmıştır. II. Tip karar verme mekanizmasında, öğretmen adayları doğrudan bir kriteri ağırlıklandırma yaparak tercih yapmıştır ve seçtikleri alternatif ile diğer alternatifler arasında avantaj-dezavantaj karşılaştırması yapmıştır. III. Tip karar verme mekanizmasında, öğretmen adayları her bir alternatifi avantaj-dezavantajlarına göre incelemiş ve en sonunda bir kriteri ağırlıklandırma yaparak karar vermiştir. Çalışmada riski yüksek olanlar I. Tip, riski orta olanlar III. Tip ve riski düşük olanlar II. Tip karar verme mekanizmalarını kullandıkları tespit edilmiştir. Öğretmen adaylarına karar verme becerilerini geliştirici öğretimin yapılması, tartışmalı ve riskli konularda riskin orta seviyede tutulması önerilmiştir. Ekim 2018, 81 Sayfa. Anahtar Kelimeler:Fen eğitimi, Fen bilgisi öğretmen adayları, Sosyobilimsel konular, Karar verme, Risk algıları
5E Öğrenme Modeline göre hazırlanmış STEM eğitimi etkinliklerinin 7. sınıf öğrencilerinin kuvvet ve enerji ünitesindeki kavramsal anlamalarına etkisi
Bu araştırmanın amacı; 5E öğrenme modeline göre hazırlanmış STEM eğitimi etkinliklerinin 7. Sınıf öğrencilerinin kuvvet ve enerji ünitesindeki kavramsal anlamalarına etkisini incelemektir. Araştırmada eşitlenmemiş kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. 2019-2020 eğitim-öğretim yılında gerçekleşen uygulama, Adana ili Yüreğir ilçesinde bir devlet okulunda 7. sınıfta öğrenim gören 43 öğrenci (22 deney, 21 kontrol) ile yapılmıştır. Araştırmanın verileri; araştırmacı tarafından geliştirilen Kuvvet ve Enerji Ünitesi Kavramsal Anlama Testi (KEKAT) ile Kelime İlişkilendirme Testi (KİT) ile toplanmıştır. Uygulama sonunda ise deney grubu öğrencilerinden gönüllü olan 16 öğrenci ile yarı yapılandırılmış görüşme yapılmıştır. KEKAT' dan elde edilen nicel verilerin (KEKAT testin geneli ve alt boyutlarından elde edilen B1-B2-B3-KY3 puan türleri) normal dağılıma sahip olup olmadığı shapiro Wilk testi ile analiz edilmiştir. Normal dağılıma sahip olmayan verilerin analizinde Wilcoxon İşaretli-Sıralar Testi ve Mann Whitney U-testi kullanılmıştır. Normal dağılım gösteren verilerin analizinde ise betimsel istatistiklerden, ANCOVA'dan ve bağımlı gruplar t-testinden yararlanılmıştır. Uygulama sonrası deney grubu öğrencileri ile gerçekleşen yarı yapılandırılmış görüşmeden elde edilen nitel veriler ise içerik analizi ile analiz edilmiş, kodlar ve temalar oluşturularak bulgular yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda, deney grubu öğrencilerinin KEKAT ön test ve son test puan ortalamaları karşılaştırıldığında testin genelinden ve iş ile kuvvet-enerji alt boyutlarından elde edilen B1,B2 ve B3 başarı puanları arasında son test lehine anlamlı bir fark tespit edilmiştir. Kontrol grubunda ise testin genelinden elde edilen B2 ve B3 başarı puanları; 'Kütle'' alt boyutunda B1, B2, B3 başarı puanları; '' Kuvvet ve Enerji'' alt boyutunda ise sadece B3 başarı puanı öntest sontest sonuçları arasında son test lehine anlamlı bir fark tespit edilmiştir. Kavram yanılgısı puanlarında (KY3) ; deney grubu öğrencilerinin ön test ve son test puan ortalamaları karşılaştırıldığında testin genelinden ve alt boyutlarından elde edilen KY3 puan ortalamaları arasında sontest puanı lehine anlamlı bir fark tespit edilmiştir. Kontrol grubunda ise testin genelinden ve alt boyutlarından elde edilen KY3 puanları arasında anlamlı bir fark tespit edilmemiştir. KEKAT ön test ve son test kavram yanılgıları verilerinden elde edilen frekans ve yüzdelik dağılımları incelendiğinde deney grubu öğrencilerinin genelinin mevcut kavram yanılgılarını giderdikleri tespit edilmiştir. Kontrol grubu öğrencilerinde ise mevcut kavram yanılgılarını düşük düzeyde giderdikleri, mevcut kavram yanılgılarını devam ettirdikleri ya da sonradan kavram yanılgısı oluşturdukları tespit edilmiştir. Kelime İlişkilendirme Testi (KİT)'nden elde edilen İlişkililik Katsayısı İndeksi (İKİ) incelendiğinde deney grubu öğrencilerinde süreç içerisinde anahtar kavramlar arası ilişkinin arttığı, son testte kavramlar arası ilişkilerin yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Kontrol grubunda ise anahtar kavramlar arasında yüksek düzeyde ilişki kurulamadığı, bazı anahtar kavramlar arasında önceki duruma göre daha düşük bir ilişki kurulduğu ya da ilişkinin kurulamadığı tespit edilmiştir. Deney ve kontrol grupları sontest puanları karşılaştırıldığında ise testin genelinden elde edilen B1 başarı puanında deney grubu lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. Testin genelinden elde edilen KY3 puanlarında da deney grubu lehine anlamlı bir fark tespit edilmiştir. Anahtar kelimeler: STEM Eğitimi, Fen Eğitimi, Kavramsal Anlama, Kuvvet ve Enerji
Fen bilgisi eğitiminde pratik ve teknolojik öğretim materyallerinin kullanımı
ÖZET Fen Bilgisi Dersleri Laboratuarsız düşünülemez. Çünkü laboratuar, dersi öğretmede %80 daha etkilidir, öğrenci laboratuar ortamına girdiğinde gördüğü malzemelerden etkilenerek öğrenmeye hazır hale getirir. Deneyler daha görsel ve etkili olduğundan öğrenmeyi en iyi gerçekleştirir. Fakat Türkiye'de ekonomik şartlardan dolayı her yere laboratuar kurma imkanı şu anda yoktur, özellikle birleştirilmiş sınıflı köy okullarında bu imkanlar kısıtlıdır. Türkiye'nin her karesinde yaşayan çocuklarımızı geleceğin bir bilim adamı, mühendisi, doktoru ve buna benzer nitelikli kişisi olarak ülkemize kazandırmak için var olan, maliyeti ucuz olan imkanları onlara sunmalıyız. Onlara sunmadan önce bunların başarı oranlarının da tabi ki araştırılması gerekir. Yaptığımız araştırmada kullandığımız pratik ve teknolojik malzemeler; Almanya'da üretilen bir Minilabor Kimya Deney Seti, VCD eğitim CD'si, power-point fotoğraflı deney sunuşudur. Eğitim CD'si fakültemizin imkanlarını kullanarak kimya laboratuarlarında deney çekimi yapılarak hazırlandı. Çekimin montajları İzmir'de özel bir stüdyoda hazırlandı. Power point sunusu için fotoğraflar aynı şekilde fakültemizin laboratuarlarında hazırlandı. Çalışmamız M.E.B'nın hazırladığı programa uygun olarak ve sadece ilköğretimin II. Kademesi 3. sınıf öğrencilerinin Fen Bilgisi dersinin içeriği olan asit ve bazlar konusu dikkate alınarak yapılmıştır. Uygulama yapılmadan önce öğrenciler 45 dakikadan oluşan sınava tabi tutuldu ve uygulama yapıldı. Uygulamadan sonra aynı sınav sorulan aynı süre ile tekrar öğrencilere sunuldu, örneklem olarak Manisa Merkezde 1, Manisa Muradiye'de 2, Manisa Demirci'de 6, İzmir Menemen'de 2 ilköğretim okulu seçilmiştir. Bu okullarda toplam ilköğretimin II. Kademesinin 700 (3. sınıf) öğrencisi seçildi. Okullar ve yöntemler arasındaki farklar ANCOVA istatistik yöntemi ile saptanmaya çalışıldı. Öğrencilerin sosyal durumları, okullarda bulunan kayıt dosyalarından saptanarak yöntemi etkileyen faktörler araştın İdi. Göze çarpan sonuçlara göre, Bilgisayarı olan öğrenciler sunu programına ilgi gösterirken, bilgisaya rı olmayan öğrenciler eğitim CD'sine ilgi gösterdiler. XIX
İlköğretim 7. sınıf, maddenin iç yapısına yolculuk ünitesindeki atomun yapısı ve periyodik çizelge konusunun eğitsel oyunlarla bilgisayar ortamında öğretimi ve buna yönelik bir model geliştirme
Bu çalışmada, ilköğretim 7. sınıf Fen Bilgisi dersi ?Maddenin ç Yapısına Yolculuk?ünitesindeki Atomun Yapısı ve Periyodik Cetvel konusunun öğretiminde bilgisayar ortamındatasarlanan eğitsel oyunlar vasıtasıyla, bilgisayarların öğrencilere bireysel olarak kullanılmalarıyoluyla yapılan öğretimin ve geleneksel öğretimin öğrenci başarısına etkileri incelenmiştir.Araştırmada deney grubunda kullanılmak üzere işlenecek konunun özelliklerine uygun,bilgisayar ortamında yeni bir oyun yazılımı hazırlanmıştır.Deney ve kontrol gruplarına uygulama öncesi ön test uygulandıktan sonra, gruplarındenkliğini sınamak amacıyla ön test verilerine ANOVA uygulanmıştır. ANOVA sonucuna göre debilgisayar ortamında tasarlanan eğitsel oyunlar vasıtasıyla, yapılan öğretimin ve gelenekselöğretimin uygulanacağı deney ve kontrol gruplarının giriş düzeyleri arasında anlamlı farkın olmadığıtespit edilmiştir.Her iki gruba da konu farklı yöntemlerle işlendikten sonra son-test yapılmış, elde edilensonuçlara t-testi uygulanmıştır. t-testi sonuçları incelendiğinde, bilgisayar ortamında tasarlananeğitsel oyunlar vasıtasıyla yapılan öğretimin ve geleneksel öğretimin uygulanacağı deney ve kontrolgruplarının testten almış oldukları puanlar arasında anlamlı farkın olduğu tespit edilmiştir.Yapılan bu işlemler sonucunda, bilgisayar ortamında tasarlanan eğitsel oyunlarvasıtasıyla yapılan öğretimin, geleneksel yönteme oranla daha başarılı olduğu görülmüştür.Bilgisayar ortamında eğitsel oyunla öğretimi uygulamasında öğrencilerin öğrenmedüzeyleri ile cinsiyetleri arasında bir ilişki olup olmadığı t-testi ile incelenmiş, bilgisayar ortamındaeğitsel oyunla öğretiminde erkek öğrencilerin daha yüksek puan aldıkları tespit edilmiştir.Ayrıca bilgisayar ortamında eğitsel oyunla öğretimi uygulamasında öğrencilerin evlerindebilgisayar olup olmamasının, öğrenme düzeyine etkisi yine ilişkisiz t-testi ile sınanmış ve anlamlı birfark bulunamamıştır.
Yapısalcı yaklaşımın fen bilgisi eğitimine etkisi ve ilköğretim 2. kademe öğrencilerinin yapısalcı zekaya göre fen algıları
Yapısalcı Yaklaşımın Fen Bilgisi Eğitimine Etkisi ve lköğretim 2. Kademe ÖğrencilerininYapısalcı Zekaya Göre Fen AlgılarıKadriye ErfidanÖZETBu çalışmada "Yapısalcı Öğrenme Modeli"nin ilköğretim 2. kademe öğrencilerinin Fenöğrenmelerine ve tutumlarına etkisi incelenmiştir.Araştırmanın evrenini, Manisa li Köprübaşı lçesi Şehit Şenol Uçtu lköğretim Okulu 6.sınıfında okuyan 24 öğrenci, 7. sınıfında okuyan 53 öğrenci, 8. sınıfında okuyan 34 öğrenci veYavuz Selim lköğretim Okulu 6. sınıfında okuyan 24 öğrenci, 7. sınıfında okuyan 19 öğrencioluşturmaktadır. Araştırmaya toplam 154 öğrenci katılmıştır.Bu çalışmada, her sınıfta öğrenciler rasgele belirlenen iki grupta incelenmiştir. Her sınıfdüzeyinde gruplardan biri kontrol grubu diğeri deney grubu olarak belirlenmiştir.Uygulamadan önce bütün gruplara işlenecek ünite ile ilgili birer hazırbulunuşluk testi ve"Fen Tutum Anketi" uygulanmıştır.Bu çalışma yapılırken uygulama ünitesi olarak 6. sınıflarda "Canlının ç YapısınaYolculuk"; 7. sınıflarda "Maddenin ç Yapısına Yolculuk" ve "Ya Basınç Olmasaydı?"; 8.sınıflarda ise "Maddedeki Değişim ve Enerji" üniteleri kullanılmıştır.Bütün kontrol gruplarına uygulama süresince ünite, geleneksel yaklaşıma göre; deneygruplarına ise yapısalcı yaklaşıma göre anlatılmıştır.Uygulamadan sonra ise her sınıfa uygulama yapılan ünite ile ilgili sorulardan oluşan sontest ve Fen tutumlarında oluşan değişiklikleri saptamak için ise önce uygulanan "Fen TutumAnketi"nin aynısı uygulanmıştır.Uygulanan testlerin sonuçları, Microsoft SSPS 10.00 programında istatistiksel olarakdeğerlendirilmiştir. statistik teknikleri olarak ilişkisiz gruplar için t-testi ve ANCOVA kullanılmıştır.Sonuç olarak; "Yapısalcı Öğrenme Yaklaşımı"nın, geleneksel yönteme göre öğrencilerinbaşarısı ve Fen'e karşı tutum ve algılarını daha olumlu yönde etkilediği görülmüştür.
İlköğretim 7. sınıf fen bilgisi dersi öğretiminde kullanılan aktif öğretim modellerine uygun ölçme değerlendirme tekniklerinin belirlenmesi
LKÖĞRET M 7. SINIF FEN B LG S DERS ÖĞRET M NDE KULLANILAN AKT F ÖĞRET MMODELLER NE UYGUN ÖLÇME-DEĞERLEND RME TEKN KLER N N BEL RLENMESSerap POYRAZCelal Bayar Üniversitesi, Eğitim FakültesiÖZETBu çalışmada; lköğretim 7. Sınıf Fen Bilgisi dersi öğretiminde kullanılan aktiföğretim modellerinden şbirlikli Öğrenme Yöntemine uygun ölçme-değerlendirme tekniklerininbelirlenmesi amaçlanmıştır.Araştırmanın evrenini, Manisa ili Turgutlu ilçesi Cumhuriyet lköğretimOkulu ve Arif Canpoyraz lköğretim Okulu öğrencilerinden oluşan 910 öğrenci; örneklemini isebu ilköğretim okullarının 8.sınıfındaki toplam 209 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışma, Ocak-2004 /Aralık-2004 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmada son-test gruplu model uygulanmış veçalışma deneysel olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemi, yalnızca deney grubuolmak üzere bir gruba ayrılmıştır. Deney grubuna, aktif öğretim modellerinden şbirlikli ÖğrenmeYöntemi ile Fen Bilgisi dersi öğretiminin ardından, farklı ölçme değerlendirme teknikleriuygulanmıştır.Araştırmada verilerin istatistiksel olarak değerlendirilmesinde; Bağımlı Gruplar çin?t? Testi, Bağımsız Gruplar çin ?t? Testi, Fisher' in Dönüşüm Testi (?z? Testi), Basit TekrarlıÖlçümler çin ANOVA ve Kuder Richardsonn-20 (KR20) Güvenilirlik Katsayısı kullanılmıştır.Araştırmada, kullanılan farklı ölçme-değerlendirme tekniklerinin sonuçları, şbirlikliÖğrenme Yöntemi kullanılarak işlenen Fen Bilgisi dersi hedef-davranışları ile karşılaştırılmış ve;Çoktan Seçmeli Test puanları ile Doğru-Yanlış Soru Cümleleriyle Yapılandırılmış Test puanlarıarasında anlamlı bir farklılık olmadığı, Kısa Cevaplı Test puanları ile Çoktan Seçmeli Testpuanları arasında ise anlamlı bir farklılık olduğu, benzer şekilde Kısa Cevaplı Test puanları ileDoğru-Yanlış Soru Cümleleriyle Yapılandırılmış Test puanları arasında da anlamlı bir farklılıkolduğu yönünde bir takım bulgular elde edilmiştir. Bu durum, Fen Bilgisi dersi öğretiminde,şbirlikli Öğrenme sonucu başarıyı ölçmede Çoktan Seçmeli Testler ile Doğru-Yanlış SoruCümleleriyle Yapılandırılmış Testlerin aynı oranda etkili olduğunu, Kısa Cevaplı Testlerin isediğer iki test tekniğine göre daha az başarı kaydettiğini göstermektedir.Anahtar Kelimeler: lköğretim, Fen Bilgisi, Aktif Öğrenme , şbirlikli ÖğrenmeYöntemi, Ölçme, Değerlendirme.
Üniversite öğrencilerinin küresel çevre sorunlarını öğrenme sürecinde gösterdiği davranışlar
Bu çalışmada, üniversite öğrencilerinin küresel çevre sorunlarını öğrenme sürecinde yaşadığı kavramsal öğrenmelerin yanında, öğrenmenin duygusal anlamda meydana getirdiği değişiklikler, kaygı düzeylerindeki değişimler ve küresel sorunları öğrenme sürecinin beraberinde getirdiği duygusal tepkiler araştırılmıştır.Araştırma kapsamında Celal Bayar Üniversitesi Eğitim Fakültesinde yapılan açık davet sonucunda tamamı gönüllü ve 10 kişiden oluşan ?Küresel Sorunları Araştırma Grubu? oluşturulmuş; bu grupta küresel çevre sorunları 8 ana başlık altında incelenmiş ve tartışılmıştır. Bu başlıklar; ozon tabakası, asit yağmurları, nükleer enerji, yağmur ormanları, çölleşme, genetiği değiştirilmiş organizmalar, iklim değişikliği, sera etkisi ve küresel ısınma şeklinde seçilmiştir. Araştırmada İngiltere Bath Spa Üniversitesi'nde daha önce uygulanan ve çalışmada diğer ülkelerde de uygulanması tavsiye edilen ?Roger's Kavramsal Modeli (Roger's Conceptual Model) ? uygulanmıştır.Araştırma ile ilgili nicel veriler Spielberger ve arkadaşlarınca geliştirilen ve Öner ve Le Compte tarafından Türkçe'ye uyarlanan ?Sürekli Kaygı Envanteri? ile ?Durumluk Kaygı Envanteri? ve araştırmacı tarafından hazırlanıp geçerlik ve güvenilirlik çalışması yapılan ?Küresel Sorunlar Algı Envanteri? ile toplanmıştır. Nitel veriler ise öğrenciler ile yapılan yarı yapılandırılmış görüşmeler, araştırmacı tarafından her başlık için ayrı olarak hazırlanan günlükler ve öğrencilere tutturulan kendi duygu ve düşüncelerini yansıttıkları günlüklerden elde edilmiştir.Küresel sorunları öğrenme sürecinde öğrencilerin kaygı düzeylerindeki değişimleri tespit etmek amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen ?Küresel Sorunlar Algı Envanteri? nin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları için faktör analizi, kaygı envanteri verilerinin çözümlenmesinde ise Friedman testi ve Wilcoxon testi kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde ise SPSS 14 istatistik paket programı kullanılmıştır.Araştırmada şu sonuçlara ulaşılmıştır: 1. Küresel çevre sorunlarını öğrenme sürecinde öğrencilerin sürekli ve durumluk kaygı düzeylerinde artış gözlenmektedir. 2. Küresel çevre sorunları öğrenme süreci sadece kavramsal olarak değil tüm boyutları ile ele alındığında bireyde daha etkili bir öğrenme ve daha hızlı ve olumlu davranış değişikliği gerçekleşmektedir. 3. Küresel çevre sorunlarını öğrenme sürecinde öğrencilerde farklı, karamsar ve karmaşık duygusal tepkiler gözlenmiş ve öğrencilerin duygusal olarak bazı sarsıntılar yaşadıkları görülmüştür. 4. Küresel çevre sorunlarının öğretiminde kavramsal boyutun yanı sıra duygusal ve pedagojik boyutlarının da ele alındığı Rogers Kavramsal Modelinin Türk Eğitim Sisteminde kullanılabilirliği ve olumlu etkileri gözlenmiştir. 5. İnsanlığı ciddi anlamda tehdit eder hale gelen küresel çevre sorunlarının çözümü için birinci derecede öneme sahip olan unsurun çevre eğitimi olduğu göz önüne alındığında; çevre eğitiminin geleneksel öğretim yöntemlerinden kurtularak farklı boyutlarda ve farklı yöntemler ile geliştirilmesinin son derece önemli olduğu sonucuna varılmıştır.Anahtar Kelimeler: Küresel Çevre Sorunları, Rogers Kavramsal Modeli, Durumluk Kaygı Envanteri, Sürekli Kaygı Envanteri, Çevre Eğitimi
İşbirlikli grupların cinsiyet kompozisyonunun öğrencilerin başarı, motivasyon ve sosyal becerilerine etkisi
Bu çalışmanın amacı, işbirlikli öğrenmede çoğunlukla kız, çoğunlukla erkek ve eşit oranlı cinsiyet grup kompozisyonlarının 6. sınıf öğrencilerinin Elektriğin İletimi/Fiziksel Olaylar ünitesindeki akademik başarılarına, sosyal becerilerine yönelik algılarına ve motivasyonlarına etkisini incelemektir. Çalışma, 2023-2024 eğitim öğretim yılı bahar döneminde Adana'da bir ortaokulda eğitim gören 6.sınıf düzeyinde 78 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada kontrol grubu bulunmayıp üç tane deney grubu vardır. Üç deney grubuna da Elektriğin İletimi ünitesi, işbirlikli öğrenme yöntemine uygun olacak şekilde uygulanmış ve öğrenciler verilen deney föyleri doğrultusunda deneylerini yaparak föyleri doldurmuşlardır. Çalışmaya ait veriler, Elektriğin İletimi/Fiziksel Olaylar Ünitesi Başarı Testi (EİBT), Öğrenmede Güdüsüsel Stratejiler Anketi (ÖGSÖ) ve Sosyal Beceri Ölçeği (SBÖ) kullanılarak elde edilmiştir. Bu ölçeklerin hepsi 3 deney grubuna da uygulamadan önce ön test, uygulamadan sonra son test olacak şekilde uygulanmıştır. Toplanan verilerin analizinde ANOVA kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, cinsiyet grup kompozisyonlarının (çoğunlukla kız, çoğunlukla erkek ve eşit oranlı) akademik başarı, motivasyon ve sosyal beceri üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı bulunmuştur
Kastamonu'da bazı ilköğretim okullarındaki öğrencilerin beslenme alışkanlıklarının sağlıkları ve başarıları üzerine etkisinin araştırılması
Hatalı beslenme alışkanlıkları, okul çağı dönemindeki çocuklarda çeşitli bozukluklara sebep olabilir. Bu çalışmada, Kastamonu'da bazı ilköğretim okullarındaki öğrencilerin sahip oldukları beslenme alışkanlıklarının, onların sağlığına ve başarı düzeyine etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır.Araştırmaya konu olan İlköğretim Okulları, bulundukları mahallelerdeki ailelerin gelir ve eğitim seviyeleri dikkate alınarak belirlenmiştir. Araştırma sırasında Şerife Bacı, Kırkçeşme, Ali Fuat Darende ve Kuzeykent İlköğretim Okullarındaki öğrencilerin günlük beslenme düzen ve alışkanlıkları anket yolu ile belirlenmiştir. Öğrencilerin beslenme alışkanlıkları ile sağlık seyri ve problemleri arasında bir bağ olup olmadığı yine anket sonuçlarına göre değerlendirilmiştir. Ayrıca öğrencilerin başarı durumları ile beslenme alışkanlığı ve sağlık durumu arasında ilişki hem öğrenciler üzerindeki anket ve hem de öğretmen ve idarecilerden alınacak bilgi ile belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, istatistiki olarak analiz edilmiştir (SPSS).Yapmış olduğumuz araştırmada öğrencilerin beslenme alışkanlıklarının, öğrencilerin sosyodemografik ve sosyoekonomik yapılarından etkilendiği; öğrencilerin sahip olduğu beslenme alışkanlıklarının da, öğrencilerin sağlıklarını ve okul başarı durumlarını etkilediği sonucuna varılmıştır.Ulaşılan sonuçlar ışığında, beslenme eğitiminin gerekliliği ve doğru beslenme alışkanlıkları hakkında tavsiyelerde bulunulmuştur.
Kavramsal değişim metinlerinin etkililiği: Meta analiz çalışması
Bu çalışmada meta analiz yöntemi kullanarak kavramsal değişim metinlerinin akademik başarı üzerindeki etkililiği ve çeşitli çalışma karakteristiklerinin etkisinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Bu çalışmada meta analiz yöntemi kullanılmıştır. Bu araştırmada, 42 yayınlanmış ve yayınlamanmış çalışmanın etki büyüklüğü analiz edilmiştir. Kavramsal değişim metinlerine ait genel etki büyüklüğü 1.18 olarak hesaplanmıştır. Bu değer Cohen kriterlerine göre oldukça büyük bir etki büyüklüğüdür.Kavramsal değişim metinlerinin, geleneksel öğretim yöntemine göre daha etkili olduğu bulunmuştur. Bununla birlikte elde edilen bulgular analize dahil edilen çalışmalar arasında bir yayın yanlılığı olmadığını göstermektedir. Çalışmaların uygulandığı konu alanına göre en büyük etki kimya alanında ve üniversite düzeyinde bulunmuştur. Uygulayıcı etkisi ise çalışmada öğrenci başarısına etki ederek tek anlamlı farklılığı oluşturan etken olarak tespit edilmiştir.
Harmanlanmış öğrenme ortamının fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimin doğası ve bilimsel araştırmayı anlamaları üzerine etkisi
Bu çalışmada, yüz yüze öğrenme ortamına kıyasla sosyal yapılandırmacılığa dayalı oluşturulan harmanlanmış öğrenme ortamının, Fen Bilgisi (FB) öğretmen adaylarının bilimin doğası ve bilimsel araştırmayı anlamaları üzerine etkisini araştırılmıştır. Ön test ? son test kontrol grup desenli bu çalışmaya, Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Öğretmenliği Anabilim Dalında öğrenim gören 3.sınıf I. ve II. öğretim öğretmen adayları katılmıştır. Öğretmen adayları seçkisiz atama yapılarak deney ve kontrol grubu olarak ikiye ayrılmıştır. I. öğretim öğretmen adayları kontrol grubu (11 erkek, 31 kız), II. öğretim öğretmen adayları da deney grubu (12 erkek, 26 kız) olarak belirlenmiştir.Bu çalışma, 2010-2011 eğitim öğretim yılının 14 haftalık ders dönemi sürecinde, ?Bilimsel Araştırma Yöntemleri? ve ?Fen Öğretimi Laboratuvar Uygulamaları-I? dersleri kapsamında gerçekleştirilmiştir. ?Bilimsel Araştırma Yöntemleri? ve ?Fen Öğretimi Laboratuvar Uygulamaları-I? dersleri kapsamındaki uygulamalar, deney grubu için sosyal yapılandırmacı bakış açısına dayalı oluşturulan harmanlanmış öğrenme ortamına göre, kontrol grubu için ise yüz yüze öğrenme ortamına göre tasarlanmıştır. Deney grubu için tasarlanan ?Harmanlanmış Öğrenme Ortamı?, yüz yüze ve çevrimiçi öğrenme ortamlarının güçlü yönleri dikkate alınarak bütünleştirilmiş ve web destekli araştırma projesi uygulamaları ile desteklenerek dinamik bir öğrenme ve öğretme süreci oluşturulmuştur. Kontrol grubu için ise yüz yüze öğrenme ortamı, araştırma projesi uygulamaları ile desteklenerek yürütülmüştür.Araştırmada yüz yüze öğrenme ortamına kıyasla harmanlanmış öğrenme ortamının öğretmen adaylarının bilimin doğası ve bilimsel araştırmalara ilişkin görüşleri üzerine etkisi, ?Bilimin Doğası İle İlgili Görüş Anketi (BDİGA)? ile ?Bilimsel Araştırma İle İlgili Görüş Anketi (BAİGA)? çalışmanın başında ve sonunda uygulanarak belirlenmiştir. Anketlerin ön ve son uygulamalarından hemen sonra daha derinlemesine veri elde etmek, özellikle son uygulamalardan sonra öğrencilerin bilimin doğası ve bilimsel araştırmalara ilişkin görüşlerindeki değişim ve değişimin nedenlerini ayrıntılı bir şekilde belirlemek amacıyla deney ve kontrol grubundaki tüm öğretmen adaylarıyla bireysel yarı yapılandırılmış mülakatlar yapılmıştır. Mülakatlar anketlerdeki sorularla paralel bir şekilde yürütülmüştür. Verilerin analizinde, nitel ve nicel yaklaşımlar birlikte kullanılmıştır. Nitel veriler daha önce yapılan çalışmalarda kullanılan bir yaklaşımla nicel veri haline dönüştürülmüştür (Kaya, 2009; Vazquez-Alonso ve Manassero-Mas, 1999). Bu sayede anketler ile mülakatlardan elde edilen veriler bütüncül bir yaklaşımla analiz edilmiştir.Çalışmada, harmanlanmış öğrenme ortamının yüz yüze öğrenme ortamına kıyasla öğretmen adaylarının bilimin doğası ve bilimsel araştırma ile ilgili kavramları anlamaları üzerine etkisini araştırmak için çalışma sonucunda elde edilen verilere çok değişkenli kovaryans (MANCOVA) analizi uygulanmıştır. Araştırmada ayrıca, deney ve kontrol gruplarındaki öğrencilerin bilimin doğası ve bilimsel araştırmalar ile ilgili görüş anketlerindeki her soruya verdikleri cevaplar arasındaki muhtemel farklılıkları detaylarıyla incelenmek için, Kay-Kare Testi (Crosstabs) uygulanmıştır.Yapılan istatistiksel analizler sonucunda, deney grubu öğretmen adaylarının bilimin doğası ve bilimsel araştırmalara ilişkin görüşlerinde kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak daha anlamlı bir farklılık meydana geldiği belirlenmiştir (p<0,001). BDİGA ve BAİGA ön testlerine uygulanan Kay-Kare testi sonucunda, sadece BDİGA 1. ve 5. soruları dışında deney ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığın olmadığı görülmüştür. BDİGA ve BAİGA son testlerine uygulanan Kay-Kare testi sonucunda ise, BDİGA 3., 5. ve 7. sorular ile BAİGA 2. ve 3(b). soruları dışındaki diğer tüm sorularda deney grubu lehine anlamlı farklılıklar çıkmıştır (p<0,05). Buna ilaveten, BDİGA 3., 5. ve 7. ile BAİGA 2. ve 3(b). sorularında deney ve kontrol grubu arasında anlamlı bir fark görülmemiştir. Elde edilen sonuçların deney grubu lehine çıkması, yapılan son mülakatlarda nedenleri ile birlikte açığa çıkarılmıştır. Deney grubu öğretmen adayları, son mülakatlarda bilimin doğası ve bilimsel araştırmalara ilişkin görüşlerindeki değişimin gerekçesi olarak genellikle çevrimiçi uygulamaların etkili olduğunu ifade etmişlerdir. Ayrıca harmanlanmış öğrenme ortamının öğrenmeyi daha anlamlı ve kalıcı yaptığını ve akranlar ile öğretim üyesi arasındaki iletişimi ve etkileşimi olumlu bir şekilde arttırdığını ifade etmişlerdir.
Fen bilgisi öğretmen adaylarının küresel boyuttaki çevresel sorunlara ilişkin teknolojik pedagojik alan bilgisi ve sınıf içi uygulamalarının araştırılması
Bu çalışmanın amacı, Fen Bilgisi (FB) öğretmen adaylarının küresel boyuttaki çevresel sorunlar (KBÇS) (küresel ısınma, asit yağmurları, ozon tabakasının seyrelmesi) kapsamındaki Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) ve sınıf içi uygulamalarını araştırmaktır. Tarama metodunun kullanıldığı bu çalışma, 2010-2011 eğitim öğretim yılının bahar döneminde, Fırat Üniversitesi, Fen bilgisi öğretmenliği programı, 4. sınıfta öğrenim gören rastgele seçilmiş 54 (29 Kız ve 25 Erkek) öğretmen adayı ile yürütülmüştür. Bu çalışmada FB öğretmen adaylarının TPAB`ı; konu alan bilgisi, pedagojik bilgi ve teknolojik bilgi olmak üzere üç farklı bilginin bileşimi olarak ele alınmıştır. FB öğretmen adaylarının konu alan bilgisi; kavramsal bilgi, bilimin doğası ve bilimsel araştırma bileşenlerinden; fen'e özgü pedagojik alan bilgisi (FPAB); FT program bilgisi, ilköğretim öğrencilerinin öğrenme güçlükleri ile ilgili bilgi, öğretim strateji ve yöntem bilgisi ve değerlendirme bilgisi bileşenlerinden; teknolojik bilgi ise genel ve fen öğretimi için olmak üzere iki bileşenden oluşmaktadır. Çalışmada, öğretmen adaylarının TPAB`ı ve sınıf içi uygulamaları nitel ve nicel veri toplama araçlarının birlikte kullanıldığı üçgenleme yaklaşımı ile araştırılmıştır. FB öğretmen adaylarının konu alan bilgisini belirlemek için KBÇS kavram testleri, bilimin doğasına ilişkin görüş anketi (BDİGA), bilimsel araştırmaya ilişkin görüş anketi (BAİGA); fen'e özgü pedagojik alan bilgisi (FPAB) ve teknolojik bilgilerini belirlemek için bireysel yarı-yapılandırılmış mülakatlar; pedagojik alan bilgisi (PAB), teknolojik alana bilgisi (TAB), teknolojik pedagojik bilgi (TPK) ve TPAB bilgisini belirlemek için vignetteye dayalı mülakatlar ile ders planı hazırlama metodu kullanılmıştır. FB öğretmen adaylarının, ilköğretim fen sınıflarındaki uygulamalarının değerlendirilmesinde ise veri toplama aracı olarak, gözlem notları, ders video kayıtları ve Likert yapıdaki Geliştirilmiş Öğretim Gözlem Ölçeği kullanılmıştır.Verilerin analizinde, nitel ve nicel yaklaşımlar birlikte kullanılmıştır. Nitel veriler daha önce yapılan çalışmalarda kullanılan bir yaklaşımla nicel veri haline dönüştürülmüştür. (Kaya, 2009; Vazquez-Alonso ve Manassero-Mas, 1999). Elde edilen verilerin analizi, öğretmen adaylarının KBÇS konularındaki sahip oldukları kavramsal bilgi, bilimin doğası ve bilimsel araştırmayla ilgili görüşlerinin kısmen bilimsel olarak yeterli düzeyde olduğunu, ayrıca konu alan bilgisi kapsamında genel kavram yanılgılarına sahip olduklarını göstermiştir. FB öğretmen adaylarının FPAB ve teknolojik bilgi seviyelerinin yeterli düzeyde olduğu, fakat özellikle PAB'ın alt bileşenlerinden ilköğretim öğrencilerinin konuya özgü öğrenme güçlükleri bilgilerinin, TAB ve TPB seviyelerinin de oldukça yetersiz düzeyde olduğu belirlenmiştir. TPAB'ın beş bileşeninde ise öğretmen adaylarının, KBÇS'ye ilişkin konuların öğretiminde kullanılan teknoloji destekli strateji ve yöntem bilgisi bileşeninde yeterli düzeyde olduklarını diğer dört bileşende yetersiz oldukları tespit edilmiştir. FB öğretmen adaylarının öğretmenlik uygulamalarını yaptıkları okullarda KBÇS konularını işledikleri derslerden elde edilen sınıf içi uygulama verileri, küresel ısınma konusunda; ders tasarımı ve uygulaması için %62,04, kavramsal bilgi %63,80, işlemsel bilgi %61,85, etkileşimsel iletişim %62,96 ve öğretmen öğrenci ilişkisi %73,80 oranında başarılı olduklarını göstermiştir. Asit yağmurları konusunda; ders tasarımı ve uygulaması için %63,98, kavramsal bilgi %61,67, işlemsel bilgi %62,13, etkileşimsel iletişim %61,02 ve öğretmen öğrenci ilişkisi %75,93 oranında başarılı olduklarını göstermiştir. Ozon tabakasının seyrelmesi konusunda ise; ders tasarımı ve uygulaması için %59,44, kavramsal bilgi %56,20, işlemsel bilgi %55,65, etkileşimsel iletişim %52,13 ve öğretmen öğrenci ilişkisi %74,63 oranında başarılı olduklarını göstermiştir.Araştırma sonuçlarının istatistiksel analizleri, FB öğretmen adaylarının küresel ısınma konusunda; konu alan bilgisinin, PAB ve sınıf içi uygulamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişkinin olduğunu (p<0,01); ancak alan bilgisi ve TPAB arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığını göstermiştir (p>0,05). Asit yağmurları konusunda; alan bilgisi ile PAB (p<0,01) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişkinin olduğunu; fakat alan bilgisinin TPAB ve sınıf içi uygulamalar arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı belirlenmiştir (p>0,05). Ozon tabakasının seyrelmesi konusunda ise; alan bilgisinin, PAB ve TPAB arasında anlamlı bir ilişkinin (p<0,01) olduğu tespit edilmiştir. Buna karşın alan bilgisi ve sınıf içi uygulama arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişkinin bulunmadığı belirlenmiştir (p>0,05).
İlköğretimde fen ve teknoloji dersini yürüten öğretmenlerin öğretim sürecinde yaşadıkları sorunlar: Elazığ ili örneği
Bu araştırma Elazığ ilindeki İlköğretim fen ve teknoloji dersini yürüten öğretmenlerin öğretim sürecince yaşadıkları sorunları belirlemek amacıyla yapılmış bir çalışmadır.Araştırmanın çalışma evrenini, Elazığ iline bağlı ilköğretim okullarında görev yapmakta olan öğretmenler oluşturmaktadır. Çalışma evrenini temsil etmek üzere, Elazığ il merkezi ve ilçe merkezlerinden random yöntemiyle seçilen ilköğretim okullarındaki fen bilgisi dersini yürüten 50 öğretmen örneklem olarak belirlenmiştir. Seçilen bu okulların ilköğretim birinci kademe 4 ve 5.sınıflarını okutmakta olan sınıf öğretmenleri ile ilköğretim ikinci kademe fen bilgisi derslerini yürüten fen bilgisi öğretmenlerine ulaşılmıştır. Sınıf Öğretmenliği ile Fen ve Teknoloji öğretmenliği branşından 50 öğretmene hazırlanan anket uygulanmıştır.Toplanan verilerin analizinde SPSS programı kullanılmıştır. Kişisel bilgilerde ise yüzde ve frekans tekniği uygulanmıştır. Öğretmenlerin Fen ve Teknoloji dersi öğretim süreci öncesinde, öğretim sürecinde, ölçme değerlendirme sürecinde, Fen ve Teknoloji dersinde, Fen ve Teknoloji dersi öğretim programında yaşadıkları sorunların güçlük düzeylerinin branşa (Fen ve Teknoloji öğretmeni - Sınıf öğretmeni), cinsiyete (Kadın ? Erkek), yüksek lisans yapıp yapmama durumuna göre, öğretmenlerin görev yerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık olup olmadığını test etmek için t-testi kullanılmıştır. Öğretmenlerin Fen ve Teknoloji dersi öğretim süreci öncesinde, öğretim sürecinde, ölçme değerlendirme sürecinde, Fen ve Teknoloji dersinde, Fen ve Teknoloji dersi öğretim programında yaşadıkları sorunların güçlük düzeylerinin mesleki kıdem (0-5 yıl, 6-10 yıl, 11-15 yıl, 16 yıl ve üzeri) ve eğitim durumuna göre istatistiki olarak değişip değişmediğini test etmek için ANOVA kullanılmıştır.Süreç öncesinde, süreçte, ölçme değerlendirmede, fen ve teknoloji dersinde ve öğretim programında branş, eğitim durumu ve görev yeri açısından anlamlı bir farklılık görülmemektedir. Fakat analiz sonucunda süreç öncesi ve ölçme değerlendirme aşamalarında fen ve teknoloji öğretmenlerinin sınıf öğretmenlerine oranla daha fazla güçlük yaşadığı, süreçte ise sınıf öğretmenlerinin fen ve teknoloji öğretmenlerine oranla daha fazla güçlük yaşadığı görülmektedir. Öğretim programı ile ilgili sorunlarda cinsiyet açısından anlamlı bir farklılık görülmektedir. Fakat genel olarak bakıldığında Fen ve Teknoloji dersini yürüten öğretmenlerinin uygulamada karşılaştıkları sorunlarda (Süreç öncesi hazırlıkta karşılaşılan sorunlar, Süreçte karşılaşılan sorunlar, Ölçme değerlendirme etkinliklerinde karşılaşılan sorunlar), Fen ve Teknoloji dersi ile ilgili karşılaşılan sorunlarda ve Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programıyla ilgili sorunlarda cinsiyet açısından kadın öğretmenlerin erkek öğretmenlere oranla daha fazla sorun yaşadığı görülmektedir. Kıdem açısından Tukey testinden elde edilen verilere göre 0-5 yıl ile 16 yıl ve üzeri arasında 0-5 yıl lehine ayrıca Yüksek lisans eğitimi açısından da yüksek lisans yapan öğretmenler lehine anlamlı farklılık görülmektedir.Anahtar Kelimeler: İlköğretim, Fen Eğitimi, Ölçme Değerlendirme, SPSS, Öğretim Programı
İlköğretim okullarında (devlet?özel) ve dershanelerde görev yapan fen ve teknoloji öğretmenlerinin kullandıkları öğretim yöntem ve teknikleri ile ilgili öğrenci görüşleri
Günümüz bilgi çağında, bir alanla ilgili çok fazla bilgi bulunmaktadır. Dolayısıyla bu kadar fazla bilgiyi öğrencilere öğretmek çoğu kez mümkün olmamaktadır. Okul ve sınıf ortamı, kullanılan materyaller, kullanma şekilleri, öğretme yöntemleri, öğrenci, öğretmen arasındaki ilişkiler, öğretmenin özellikleri, öğrencilerinin özellikleri gibi birçok şey öğrenme ve öğretmeyi etkilemektedir.Müfredatın genişliği dolayısıyla, kısıtlı ders saatleri çok verimli kullanılmalıdır. Ancak bu şekilde öğrenciler amaçlanan bilgi düzeyine ulaştırılabilirler. Fakat genellikle öğretmenlerin hangi öğretim yöntemlerini hangi konuda kullanacaklarını ,hangi çeşit malzeme ve yardımcı kaynaklardan yararlanacaklarını bilmediklerinden ötürü müfredat bitimi sonunda öğrencilerin beklenen bilgi düzeyine ulaştırılamadığı görülmektedir.Bu çalışmada Fen ve Teknoloji Öğretmenlerinde bulunması gereken nitelikler ve Fen Eğitiminin amaçları ile önemi belirtilmiştir. Fen Biliminin öğretimi sırasında hangi öğretim yöntemlerinin kullanılabileceği, yöntemlerin avantajları ve dezavantajları açıklanmıştır. Ayrıca araç gereçlerin hangi özelliklere sahip olduğu ve nasıl kullanılacağı da belirtilmiştir.Sonuç olarak bu çalışmada kolej ve devlet ilköğretim okulları ile dershanelerde kullanılan öğretim yöntemleri, öğretmen özellikleri, sınıf ortamı, kullanılan ders kaynakları, araç ve gereçler karşılaştırılmıştır.Her üç kurumda da farklı ya da benzer eğitim ve öğretim durumuna rastlanmıştır. Araştırma öğrencilerin kolej ya da dershanelere paralı da olsa devam etmelerinin nedenlerine de ışık tutmaktadır.Dünyada meydana gelen değişmeler tüm kesimleri etkilediği gibi eğitimle ilgili unsurlarında hızlı bir değişim göstermesine neden olmaktadır. Toplumda değişim sürecini başlatma sorumluluğu bulunan eğitim kurumlarının kendi yapısal özelliklerine, içinde bulunduğu çevrenin öğretmen, öğrenci ve velilerinin beklentilerine uygun değişim uygulamaları yapması zorunla hale gelmektedir.
Fen bilgisi öğretmen adaylarının biyoetik eğitimiyle ilgili uygulama ve görüşlerinin değerlendirilmesi
Bu çalışmada fen bilgisi öğretmen adaylarının, fen ve teknoloji dersinde biyoetik konularının öğretiminin gerekli olup olmadığına, biyoetik konularının ele alındığı derslerde karşılaşılabilecek sorunlara ve bu sorunların çözümüne yönelik uygulama ve görüşlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.Araştırmada tek grup öntest-sontest araştırma modeli kullanılmıştır. Bunun için Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü Fen Bilgisi Öğretmenliği Anabilim Dalı'nda öğrenim gören üçüncü sınıflardan toplam 80 öğretmen adayı ile uygulama yapılmıştır. Yapılan çalışmalar sırasında biyoetik öğretimi konusunda öğretmen adaylarının aktif katılımını gerektiren öğrenci merkezli öğretim etkinlikleri düzenlenmiştir.Araştırmada veri toplama aracı olarak ?Biyoetik Görüşme Formları? ve ?Biyoetik Eğitimi Değerlendirme Anketi? kullanılmış, ayrıca öğretmen adaylarından bazıları ile görüşme yapılmıştır. Veri toplama araçları ile hem öğretmen adaylarının biyoetik öğretimine hem de uygulamalar sırasında karşılaşılabilecek sorunlar ile bu sorunların çözümüne yönelik görüşleri alınmıştır. Elde edilen veriler için nitel ve nicel analiz birlikte yapılmıştır. Nitel veriler için içerik analizi yapılmıştır. Nicel verilerin analizi için de verilerin yüzde frekans değerleri alınmıştır.Yapılan analizlerden elde edilen sonuçlar şunlardır:?Öğretmen adaylarının ahlâk, etik ve biyoetik konularındaki bilgileri artmıştır.?Öğretmen adayları etiğin öğretilebilir olduğunu düşünmektedir.?Öğretmen adayları biyoetik eğitiminin gerekli olduğuna inanmaktadır.?Öğretmen adayları biyoetik konularına farklı açılardan bakmanın önemini kavramışlardır.?Öğretmen adayları biyoetik konularının derslerde ele alınması sırasında ortaya çıkabilecek sorunlar bakımından daha bilinçli hale gelmişlerdir.?Öğretmen adayları derslerde hem işleyiş hem de değerlendirme sırasında bireysel farklılıkların önemini kavramışlardır.Araştırma sonunda biyoetik konularının fen ve teknoloji derslerinde ele alınması, bunun sadece ilköğretimle değil ortaöğretim biyoloji derslerinde de dikkate alınması ve biyoetik öğretimi konusunda öğretmenlere hizmet içi eğitimlerin düzenlenmesi gibi çeşitli öneriler yapılmıştır.Anahtar Kelimeler: etik, ahlâk, biyoetik, fen ve teknoloji öğretimi
Web destekli probleme dayalı öğrenme ortamlarının bilişsel ve duyuşsal öğrenme ürünlerine etkisi: Gazi Üniversitesi Kastamonu Eğitim Fakültesi örneği
Bu araştırmanın amacı, web destekli probleme dayalı öğrenme ortamı kullanımının öğrencilerin "Isı ve Sıcaklık" konusundaki akademik başarılarına, problem çözme becerilerine ve internet kullanımına yönelik tutumlarına etkisini belirlemektir. Araştırmanın deneysel uygulaması 2006-2007 eğitim-öğretim yılında Gazi Üniversitesi Kastamonu Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği 3. sınıf B-C şubelerinde öğrenim gören 68 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Deney grubunda 30, kontrol grubunda 38 öğrenci yer almıştır. Araştırma ön test-son test kontrol gruplu deneysel desen ile gerçekleştirilmiştir.Araştırmanın verileri "Isı ve Sıcaklık" konusu akademik başarı testi, problem çözme becerisi tutum ölçeği ve internet kullanımına yönelik tutum ölçeği ile toplanmıştır.Akademik başarı testi ve tutum ölçeklerinden elde edilen veriler SPSS 15.0 programında korelasyon, bağımsız gruplar için t testi, tek faktörlü varyans analizi ve tekrarlı ölçümler için iki faktörlü varyans analizi ile değerlendirilmiştir.Araştırmanın nicel bölümünün sonuçlarına göre, "Isı ve Sıcaklık" konusunda web destekli probleme dayalı öğrenme ortamı kullanımı öğrencilerin akademik başarılarında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık oluşturmuştur [F(1-119) = 145.48, p<0,05)]. Web destekli probleme dayalı öğrenme ortamı problem çözme beceri düzeyi üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılığın oluşmasına neden olmuştur [F(1-119) = 19.55, p<0,05)]. Web destekli probleme dayalı öğrenme ortamı kullanımı, öğrencilerin internet kullanımına yönelik tutumları üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık oluşturmuştur [F(1-119) = 38.31, p<0,05)].Araştırmada öğrencilerin akademik başarı, problem çözme beceri düzeyi ve internet kullanımına yönelik tutumları cinsiyet ve mezun olunan lise türü değişkenine göre de incelenmiştir. Araştırmanın sonucunda Web Destekli Probleme Dayalı Öğrenme Ortamının öğrencilerin akademik başarı, problem çözme beceri düzeyi ve internet kullanımına yönelik tutumlarında artışın meydana geldiği görülmüştür.
Fen ve teknoloji ile sınıf öğretmen adaylarının teknolojinin doğasına yönelik görüşleri
Bu çalışmada fen ve teknoloji ile sınıf öğretmenliği adaylarının teknolojinin doğası hakkında teknoloji, teknolojinin sosyal yapısı, teknoloji ile bilim arasındaki ilişki ve teknoloji ile toplum arasındaki ilişki konularında görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmaya Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesinde okuyan fen bilgisi ve sınıf öğretmen adayları katılmıştır. Teknolojinin doğası hakkındaki görüşleri belirlemek için Aikenhead, Fleming ve Ryan (1989) tarafından geliştirilen ?Teknolojinin Doğası Hakkında Görüşler? (VOSTS) anketi kullanılmıştır. Teknoloji (2 soru), teknoloji ile bilim arasındaki ilişki (4 soru), teknoloji ile toplum arasındaki ilişki (8 soru) ve teknolojinin sosyal yapısı (3 soru) konularını içeren 17 soru bu araştırma için seçilerek Türkçeye adapte edilmiştir. Öğretmen adaylarının teknolojinin doğası hakkındaki görüşlerini daha detaylı incelemek için 12 fen bilgisi, 8 sınıf öğretmen adaylarııyla görüşmeler yapılmıştır.Çalışmanın sonucunda öğretmen adaylarının teknolojinin doğası konusunda kavram yanılgılarına sahip oldukları bulunmuştur. Öğretmen adayları teknolojinin tanımı konusunda kabul edilebilir görüşe sahip iken, toplumun teknoloji üzerine etkisi konusunda gerçekçi görüşe sahip oldukları görülmektedir. Öğretmen adayları bilim ile teknoloji arasındaki ilişki konusunda bazı özellikler bakımından yetersiz bakış açısına sahip oldukları, teknolojinin bilimden bağımsız olarak ilerleyebildiğini bilmedikleri görülmüştür.Öğretmen adaylarının teknolojinin sosyal yapısında yetersiz görüşe sahip oldukları görülmekteyken fakat 4.sınıf öğretmen adaylarının daha gerçekçi görüş bildirdiği görülmüştür.Öğretmen adaylarının bölümlerine göre verdikleri cevapların ki-kare analizinde 4.sınıf fen bilgisi öğretmen adaylarının teknoloji, teknoloji ile bilim arasındaki ilişki, teknolojinin toplum üzerine etkisi konularında diğer fen bilgisi öğretmen adaylarına göre daha gerçekçi bakış açısına sahip oldukları görülmektedir. 4.sınıf sınıf öğretmen adayları teknoloji ile bilim arasındaki ilişki ve teknolojinin toplum üzerine etkisi konularında 3.sınıf sınıf öğretmen adaylarına göre daha gerçekçi görüşteyken, 3.sınıf sınıf öğretmen adayları ARGE için teknolojinin önemi konusunda daha gerçekçi görüşte oldukları görülmektedir. 3.sınıf fen bilgisi öğretmen adayları teknoloji tanımı ve teknolojinin toplum üzerindeki etkisi konularında 3.sınıf sınıf öğretmen adaylarına göre daha gerçekçi görüşteyken, 3.sınıf sınıf öğretmen adayları ARGE için teknolojinin önemi, toplumun teknoloji üzerine etkisi ve teknolojinin sosyal yapısı konularında 3.sınıf fen bilgisi öğretmen adaylarına göre daha gerçekçi görüşte oldukları görülmektedir. 4.sınıf fen bilgisi öğretmen adayları teknolojinin tanımı ve teknolojinin sosyal yapısı konularında 4.sınıf sınıf öğretmen adaylarına göre daha gerçekçi görüşte oldukları görülmektedir.Anahtar Kelimeler: Teknolojinin doğası hakkında görüşler, Fen ve Teknoloji Öğretmen Adayları, Sınıf Öğretmen Adayları, Kavram Yanılgıları, Bilim, Teknoloji, Toplum
İlköğretim 6.sınıf öğrencilerinin maddenin tanecikli yapısı ünitesindeki başarılarına, tutum ve algılamalarına çoklu zeka kuramının etkisi
Bu çalışmanın amacı, ilköğretim 6. sınıf öğrencilerinin maddenin tanecikli yapısı ünitesindeki başarılarına, tutum ve algılamalarına geleneksel öğretim yöntemine kıyasla Çoklu Zeka Kuramı' nın etkisini araştırmak ve Çoklu Zeka Kuramı' nın ilköğretim 6. sınıf fen ve teknoloji müfredatı açısından uygulanabilirliğini göstermektir.Ön test-son test kontrol grup tasarımının kullanıldığı bu çalışma, 2007-2008 eğitim-öğretim yılının ilk döneminde Van ili Merkez ilçesi İsmail Hakkı Tonguç İlköğretim Okulu'ndaki 6/A (N=25) ve 6/B (N=25) sınıflarında öğrenim gören toplam 50 öğrenci ile haftada 4 ders saati olmak koşuluyla yaklaşık olarak 7 hafta boyunca yürütülmüştür. İlk hafta boyunca ön testler ve son haftada ise son testler uygulanmıştır. İki sınıfta rasgele seçilen kontrol grubundaki öğrencilerle geleneksel öğretim yöntemine göre, deney grubundaki öğrencilerle ise Çoklu Zeka Kuramına göre hazırlanmış öğretim etkinlikleri ile dersler işlenmiştir.Her iki gruptaki dersler araştırmacı tarafından yürütülmüş olup, kontrol grubunun eğitim çalışmaları 4 ders saatinde tamamlanabilmiştir. Deney grubuna ise uygulamaya başlamadan önce 1 ders saati ayrılmış ve Çoklu Zeka Kuramı anlatılmıştır. Deney grubunun eğitim çalışmaları 5 ders saatinde tamamlanabilmiştir.Çalışmanın başlangıcında her iki gruptaki öğrencilerin hazır bulunuşluklarını ölçmek için ön bilgi testi uygulanmıştır. İki farklı yöntemin (geleneksel öğretim yöntemi ve Çoklu Zeka Kuramı) öğrencilerin başarıları, tutum ve algılamaları üzerine etkisini tespit etmek için başarı testi ile tutum ve algılama anketi tüm öğrencilere son test olarak uygulanmıştır.Çalışma sonucunda elde edilen veriler SPSS 16.0 yazılımı kullanılarak değerlendirilmiştir. Hipotezlerin değerlendirilmesinde bağımlı (eşleştirilmiş) ve bağımsız gruplarda t-testi kullanılmıştır. Çalışmadaki veriler hakkında tanımlayıcı bilgiler sağlamak için ayrıca frekans dağılımı ve yüzdelerle birlikte test tablolarının yanında, tanımlayıcı istatistikler (ortalama, standart sapma vb.) tablosu da verilmiştir. Ortalamalara ilişkin karşılaştırmaları görsel olarak vermek için ortalama grafiği (mean pluts) elde edilmiş ve bağımlı gruplar için değişkenler arasında korelasyon katsayıları verilerek yorumlanmıştır.Elde edilen verilere göre; gruplar arası karşılaştırmalarda hem ön bilgi testi, hem de başarı testi bakımından kontrol ve deney grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. Diğer ikili karşılaştırmalar da ise istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık görülmemektedir.Yapılan istatistiksel analizler sonucunda, Çoklu Zeka Kuramına dayalı öğretim etkinliklerinin öğrencilerin maddenin tanecikli yapısı ünitesindeki başarılarına, fene olan tutum ve algılamalarına anlamlı bir katkı sağladığı görülmüştür.