2
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Çeşitli yöntemlerle tarımsal atıklardan üretilen aktif karbonların karakterizasyonu ve kesikli sistemde boyar madde giderimine uygulanması
Bu çalışmada Reactive Black 5 ve Vat Yellow 33 'ün sulu ortamdan uzaklaştırılmasında tarımsal kaynaklı olan 8 farklı aktif karbon kullanılmıştır. Ayrıca ceviz kabuğu ve şeftali çekirdeğinden üretilen bu aktif karbonların özellikleri de belirlenmiştir.Üretilen bu aktif karbonlar içerisinden Reactive Black 5 ve Vat Yellow 33'ü adsorplama kapasitesi en yüksek olan ceviz ve şeftali hammaddelerinden elde edilen aktif karbonlarla kesikli sistemde adsorpsiyon çalışması gerçekleştirilmiştir. Başlangıç pH'sının, boyar madde başlangıç konsantrasyonunun, süre ve sıcaklığın adsorpsiyon verimine etkileri araştırılmış, sıcaklığa bağlı olarak elde edilen denge verilerine Langmuir, Freundlich ve Temkin izoterm modelleri uygulanmıştır. Seçilen aktif karbonlar ile gerçekleştirilen Reactive Black 5 ve Vat Yellow 33 adsorpsiyonun en iyi Langmuir modeline uyum sağladığı bulunmuştur. 30 oC'de ŞF 700 ve CF 700 ile gerçekleştirilen Reactive Black 5 adsorpsiyonunda Langmuir adsorpsiyon kapasitesi 61,35 mg/L - 42,86 mg/ L, ŞK 700 ve CK 700 ile gerçekleştirilen Vat Yellow 33 adsorpsiyonunda Langmuir adsorpsiyon kapasitesi 95,24 mg/L ? 75,76 mg/L olarak hesaplamıştır.Kesikli sistemde gerçekleştirilen boyar madde adsorpsiyonunda hız kontrol basamağını belirlemek amacıyla dış kütle transfer katsayıları ve iç difüzyon katsayıları belirlenmiştir. Ayrıca boyar madde adsorpsiyonunda, adsorpsiyon kinetiğini incelemek üzere deneysel verilere birinci ve ikinci mertebe pseudo kinetik modeller uygulanarak, her bir sistem için kinetik sabitler hesaplanmıştır. Yapılan adsorpsiyon prosesleri için en uygun modelin pseudo ikinci mertebe kinetik model olduğu tespit edilmiştir. Bu modelden elde edilen hız sabitleri kullanılarak Arrhenius eşitliğinden hesaplanan aktivasyon enerjileri 5,59 kj/mol - 16,75 kJ/mol arasında değişmektedir. Langmuir enerji sabiti kullanılarak termodinamik parametreler hesaplanmış ve adsorpsiyon prosesinin endotermik olduğu tespit edilmiştir.Deneysel çalışmada elde edilen veriler kullanılarak yapay sinir ağlarının adsorpsiyon veriminin tahmin edilmesinde uygulanabilirliği araştırılmış ve elde edilen sonuçlar deneysel verilerle ile karşılaştırılmıştır. YSA modeli olarak geriye yayılımlı çok katmanlı YSA kullanılmıştır. YSA modelinin performansı orta katmandaki nöron sayısı, giriş sayısı, öğrenme katsayısı gibi parametreler değiştirilerek ayarlanmıştır.Anahtar Kelimeler: Aktif Karbon, Adsorpsiyon, Boyar Madde, İzoterm, Kinetik, Yapay Sinir Ağları.
Study on atmospheric ozone levels in Izmir
The objectives of this study were to measure ozone concentrations in air and investigate ozone formation and degradation mechanisms in urban and suburban atmospheres in the city of Izmir. Ozone concentrations were measured at two urban and suburban sites in Izmir, Turkey. In addition to ozone, nitrogen oxides (NO, NO2, NOx) were also measured continuously at the suburban station. It was observed that O3 concentrations were at the lowest levels during rush hours of 07:00-09:00 based on the hourly results of continuous measurement devices. NO2, resultant of a reaction between traffic based NO and O3, showed high concentration levels during rush hours (morning time 07:00-09:00 and evening time 19:00-21:00). Highest O3 concentration levels were observed between May and August during the sampling period. The highest maximum level of European Union standard (180 µg m-3) was exceeded only during that timeframe. Whereas NO2 concentrations were measured at well below the limit value of 200 µg m-3.Ozone, nitrogen dioxide (NO2), and volatile organic compounds (VOCs) were also measured by diffusive sampling technique at 16 additional sites representing urban, industrial, and suburban areas in the study area of Izmir. As a result of these measurements, concentration changes due to area and time were noted for pollutants within the scope this study. NO2, and VOC concentrations were relatively high at urban sites and industrial areas while ozone concentrations were higher at suburban sites. O3 concentrations were higher at semi-suburban sites compared to other sites. The highest average weekly ozone concentrations were measured at two suburban sites.