Acil Servise Başvuran Hastaların Bağımlılık Düzeylerinin Belirlenmesinde Jones Bağımlılık Aracının Türkçe Geçerlilik ve Güvenilirliği’nin Değerlendirilmesi

ÖZ:Bu çalışmanın amacı, acil servislerde kullanılmak üzere geliştirilen Jones Bağımlılık Aracı’nın Türkçe geçerliği ve güvenirliğini test etmektir. Araştırmanın örneklemine Dr.Burhan Nalbantoğlu Devlet Hastanesi acil servisine başvuran 18 yaş üstü ve araştırmaya katılmayı kabul eden 400 hasta dahil edildi. Veriler Ekim-Aralık 2020 tarihleri arasında toplandı. Jones Bağımlılık Aracı’nın güvenirliği hasta ilk acil servise geldiğinde ve acil servisten ayrıldığında bağımsız iki hemşire tarafından 50 hasta ile değerlendirilip Kappa analizi ile test edildi. Geçerliliği ise kriter (ölçüte dayalı) geçerlilik analizleri ile değerlendirildi. Araştırmanın yapılabilmesi için kurum ve kurul izinleri alındı. Jones Bağımlılık Aracı’nın dil geçerliliğinin sağlanması için çeviri ve geri çeviri yöntemi kullanıldı. Daha sonra 8 uzmandan görüş alınarak içerik geçerliliği sağlandı. Ölçeğin Madde Geçerlik İndeks 0.95 ve Ölçek Geçerlik İndeksi 0.95 saptandı. Jones Bağımlılık Aracı’nın hasta acil servise ilk geldiğinde ve acil servisten taburcu edildiğinde iki farklı gözlemci arasındaki uyumun belirlenmesine ait kappa testi sırasıyla 0,780 ve 0,77 bulundu. Hastaların, yaş grubu, acil servise geliş şekli, triyaj kategorisi, acil serviste izlenme alanına göre Jones Bağımlılık Aracının genelinden aldıkları puanlar arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark olduğu saptandı (p<0,05). Hastaların nabız solunum ve oksijen satürasyon düzeyleri ile Jones Bağımlılık Aracı puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü korelasyon olduğu tespit edildi (p<0,05). Sonuç olarak ülkemizde Jones Bağımlılık Aracı’nın acil servislerde hasta bağımlılık düzeyinin belirlenmesinde ve acil servis hemşire iş yükünün doğru tahmin edilmesinde buna göre acil servis hemşire sayısının belirlenmesinde kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olarak olduğu saptandı. Anahtar Kelimeler: Hasta sınıflandırma, Acil servis, Geçerlilik ve Güvenilirlik Jones Bağımlılık Aracı.