Basınç yaralanması riskinin değerlendirmesinde kantitatif boyutlu yeni bir ölçek geliştirilmesi ve mevcut ölçeklerle karşılaştırılması

Bu çalışma, basınç yaralanması (BY) değerlendirilmesinde kantitatif boyutlu yeni bir risk değerlendirme ölçeği oluşturulması ve mevcut ölçeklerle karşılaştırılması amacıyla metodolojik tasarımda gerçekleştirildi. Çalışma 01.10.2024 ile 01.10.2025 tarihleri arasında bir üniversite hastanesi anestezi ve reanimasyon yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) toplam 150 hasta ile yapıldı. Veriler araştırmacı ve ikinci bir bağımsız gözlemci tarafından hasta izlemi yapılarak toplandı. Elde edilen veriler bir istatistik programında kodlanarak; sayı, yüzde, Ki-kare analizi, bağımsız örneklem t testi, Paried-t testi, korelasyon analizi, ROC analizi, Youden's Indeksi, Cronbach's Alfa ve gözlemciler arası uyum testi ile değerlendirildi. Anlamlılık derecesi p<0,05 kabul edildi. Braden Risk Değerlendirme Ölçeği (BRDÖ) sonuçları Cronbach's Alfa: 0,810; eğri altında kalan alan (EAKA): 0,835; kesme noktası: 14; duyarlık: %74,4; özgüllük: %72,9; olasılık oranları (Likelihood Ratios-LR) +LR: 2,84; -LR: 0,41; Youden's indeksi: 0,47; pozitif öngörü değeri (PÖD): %52,46; negatif öngörü değeri (NÖD): %87,64; kesinlik: %73,33; gözlemciler arası uyum sonucu (ICC): 0,658, p:0,001 bulundu. Jackson/Cubbin Risk Değerlendirme Ölçeği (JCRDÖ) sonuçları Cronbach's Alfa: 0,838; EAKA: 0,843; kesme noktası: 33; duyarlık: %81,4; özgüllük: %80,4; +LR: 4,15; -LR: 0,23; Youden's indeksi: 0,62; PÖD: %61,82; NÖD: %90,53; kesinlik: %80,0; ICC: 0,904, p:0,001 bulundu. Bu doktora tezi kapsamında geliştirilen ölçek SABIHEM-IT (skin, albumin, age, body mass indeks, incontinence, hemoglobin, erythema, mobility, infrared thermography) sonuçları; Cronbach's Alfa: 0,840; EAKA: 0,964; kesme noktası: 9; duyarlık: %93,7; özgüllük: %89,7; +LR: 9,10; -LR: 0,07; Youden's indeksi: 0,83; PÖD: %78,0; NÖD: %96,0; kesinlik: %90,0; ICC: 0,998, p:0,001 olarak bulundu. Hastaların %28,6'sında BY oluştuğu görüldü. Kızılötesi termal kameranın özellikle sakrumda sıcaklık değişimlerini ve BY'nı tespit edebildiği bulundu. Sonuç olarak, SABIHEM-IT'nin geçerlik-güvenirlik ve gözlemciler arası uyum sonuçları BRDÖ ve JCRDÖ'nden yüksek olduğu bulunurken, SABIHEM-IT'nin YBÜ'nde BY risklerini değerlendirmede üstün olduğu saptandı.