Bilgisayar desteğinde yer altı suyu modellemesi

Bu çalışma Afyon il sınırları içerisinde bulunan ve doğudan Konya sınırlarına girmekte olan Akarçay havzasının, Bolvadin, Çay, Çobanlar, İşcehisar, İhsaniye, Bolvadin-Eber gölü sınırları ve Akarçay nehrinin kuzeyinde yer alan bölgeleri kapsamaktadır. Akarçay havzası akiferine ait yeraltı suyu akım modellemesi Groundwater Modeling System (GMS) programında oluşturulmuştur. Model çalışması sırasında, akifer sınırı, topografik yükseklikler, kuyu koordinatı, kuyu logları, akarsu yatağı, akifer taban kotu, hidrolik parametre verileri derlenerek programa aktarımı gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmada, kapalı bir havza özelliğinde olan çalışma alanının matematiksel yeraltı suyu akım modeli oluşturularak yeraltı su bütçesi hesaplanmıştır. Çalışma alanın belirli bölgeleri seçilerek, bu bölgelere ait su bütçesi hesaplanabilmektedir. Havzanın istenilen yerinden kesit alınarak, o bölgedeki su seviyesinin zemin yüzeyine olan uzaklığı görsel olarak modellenmiştir. Ayrıca havzanın üç boyutlu katı modellemesi yapılmıştır. Çalışma alanı sonlu farklar yöntemiyle ve kararlı akım varsayımı ile 2002 yılı hidrolojik gözlemleri esas alınarak modellenmiştir. Elde edilen sonuçların, havzadaki yeraltı su bütçesi hakkında bilgi edinilmesinde faydalı olacağı düşünülmektedir. Özellikle çalışmada hem Akarçay havzasının yeraltı suyu modellemesi anlatılırken hem de GMS programının nasıl kullanılacağı anlatılmıştır. Bu yüzden araştırmanın GMS programını kullanarak modelleme yapmak isteyen araştırmacılara da faydalı olacağı düşünülmektedir. Sonuç olarak kurulan bu model Akarçay havzası yeraltı suyunun kontrol ve takip edilmesi ile ilgili çalışmalara ışık tutacaktır.Anahtar Kelimeler: Akarçay Havzası, Yeraltısuyu, Modelleme, GMS,