COVID-19 pandemi sürecinde tarımsal ürün ve gıdada tüketici davranışlarının incelenmesi: Ankara ili araştırması

Bu araştırmada, Çin'de 2019 yılında ortaya çıkan ve toplumları dramatik olarak etkileyen COVID-19 Pandemi sürecinde Türkiye'de Ankara İlindeki tüketicilerin tarımsal ürün-gıda satın alma davranışları, uygulanan politikalar/önlemlerle ilgili bilgi ve uyumu incelenmiştir. Basit Tesadüfi Olasılık Örnekleme Yöntemi ile örnek hacmi 384 olarak hesaplanmış, özel hazırlanan ve yüz yüze uygulanan anketten sağlanan birincil veriler SPSS paket programında değerlendirilmiş, verilerin analizinde Likert ölçeği, Ki-kare testi ve CHAID regresyon analizi kullanılmıştır. Pandemide karantina ve tarımsal ürün-gıdaya erişim kaygısı nedeniyle, tüketicilerin yaklaşık %54'ünün gıda-alkolsüz içecek harcamalarının ve %44'ünün un-tahıl tüketimi ve alım sıklığının arttığı, %75'inin evine en yakın satış noktalarını ve %48'inin online satışı tercih ettiği, stoklama ile aylık gelir arasında da anlamlı bir bağıntı olmadığı saptanmıştır. Analizlerde gelir düzeyine, cinsiyetine ve medeni durumuna göre tarımsal ürün-gıda satın alımı ile ilgili ifadelerde anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Pandemide ambalaj tercih nedenleri ile yaş ve medeni durum arasındaki regresyon analizlerinde, 30-59 yaş aralığındakilerin çoğunun evli olup plastik ve korumalı ürünleri dikkate aldıkları, çevre dostu ambalaj malzemesini tercih edenlerin başka amaçla kullandıkları ve bu kişilerin hemen hemen her hafta da un satın aldıkları belirlenmiştir. Tüketicilerin %63'den fazlasının alışverişte eldiven takmadığı, ürünleri deterjanla yıkamadığı, maske kullandığı, sosyal mesafe kurallarına dikkat ettiği, eğitim seviyesi yükseldikçe sosyal medya ve basındaki yazılara duyulan güvenin arttığı, tarım işçilerinin ve çiftçilerin faaliyetlerini arttırıcı-tarım arazilerini koruyucu politikaların sürdürülebilirliği konusunda net bilgiye sahip olmadıkları, meyve ve sebze, yüksek lif içerikli ürünleri, vitamin ve ek maddelerle takviye edilmiş meyve suları ve süt ürünlerini tercih ettikleri tespit edilmiştir.