Dijital sanatta sürükleyici teknolojiler; Refik Anadol, yaşayan mimari: Casa Batllo ve İnstagram içerik etkileşimi

Bu çalışmada, sürükleyici teknolojilerin sanat alanında kullanımı ve izleyiciler üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Teknolojinin gelişmesiyle, sanat alanında değişimler meydana gelmiştir. Gelişen teknolojiler arasında Arttırılmış Gerçeklik (AR), Sanal Gerçeklik (VR), Karma Gerçeklik (MR), Genişletilmiş Gerçeklik (XR) teknolojileri ile üretilen veya sunulan medya içeriklerini "sürükleyici medya" olarak adlandırma yaklaşımları görülmektedir. Bu teknolojilerle gerçekleştirilen sanat olayları da "sürükleyici sanat" olarak tanımlanabilmektedir. Bu çalışmada, AR, VR, MR, XR gibi sürükleyici teknolojilerin yanı sıra Video Projeksiyon Haritalama ve Yapay Zeka teknolojisi (AI) Sürükleyici Teknolojiler bölümünde incelenmiştir. Bunun nedeni; Yapay Zeka teknolojisinin işlenen verileri analiz ederek deneyimleri kişiselleştirme özelliği, video projeksiyon haritalama tekniğinde dijital ortamda hazırlanan yazılımların ses ve görsel efektlerle birleştirildiği yerleştirmelerin sürükleyici teknolojilerin özelliklerine sahip oluşudur. Sürükleyici sanat teknolojileri, izleyicilerin pasif gözlemcilikten çıkarak sanat yapıtlarının içine alınmasını sağlayarak sanatın algılanma biçimini ve izleyici algısını değiştirmiştir. Çünkü sürükleyici teknolojiler, izleyicileri sanal bir gerçeklik ortamına veya dijital bir deneyime daldırarak etkileşimlerini artırmaktadır. Refik Anadol, Yapay Zeka ile ürettiği sanat yapıtlarını sürükleyici sanat teknolojileri ile sergilemektedir. Bu çalışmada sürükleyici sanat teknolojilerinin izleyiciler üzerindeki etkisinin analiz edilebilmesi amacıyla Refik Anadol'un "Yaşayan Mimari: Casa Batllo" eseri örneklem olarak belirlenmiştir. İzleyici görüşlerine ulaşmak için Instagram kullanıcılarının sanat yapıtı ile etkileşimi araştırılmıştır. Araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden içerik ve söylem analizleri kullanılmıştır. Elde edilen veriler MAXQDA programı aracılığıyla çözümlenmiştir. Analiz sonucunda, sürükleyici teknolojilerin sanatta yarattığı değişimler, izleyiciler arasında teknolojinin eserlerle etkileşiminde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Sürükleyici teknolojilerin kullanımı, izleyicilerde tekrar deneyimleme isteği, hayranlık ve büyülenme gibi olumlu duygusal tepkileri artırmaktadır.