Dostoyevski'de adalet anlayışı

Bu tez, Fyodor Mihayloviç Dostoyevski'nin, eserlerinde adalet kavramını nasıl ele aldığını incelemektedir. Yazarın dünyasında adalet, yalnızca hukuki bir düzeni değil; vicdan, özgür irade, ahlak ve Tanrı inancıyla iç içe geçmiş derin bir sorgulama alanını ifade eder. Çalışmada Ölüler Evinden Anılar, Yeraltından Notlar Suç ve Ceza, ve Karamazov Kardeşler gibi Dostoyevski'nin adalet sorununu ele aldığı kilit eserleri, içerik ve düşünce yapısı açısından karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. İncelemeler sonucunda Dostoyevski'nin, adaleti dışsal bir yaptırım anlayışının ötesinde; bireyin içsel muhasebesi, suçluluk duygusu ve kurtuluş arayışı bağlamında tanımladığı görülmektedir. Yazarın karakterleri aracılığıyla kurduğu ahlaki ve felsefi sorgulamalar, adaleti yalnızca toplumsal bir norm olmaktan çıkarıp bireysel ve metafizik bir mesele haline getirir. Bu çalışma, Dostoyevski'nin adalet anlayışını etkilendiği varoluşçuluk felsefesiyle ele alarak, insanın varoluşu, özgürlüğü, kötülük problemi ve sevgi temelinde tartışmaktadır. Sonuç olarak, Dostoyevski, modern dünyada Tanrı'nın ölümüyle ortaya çıkan adalet sorununu yine insanın kendi içindeki vicdani hesaplaşmasıyla ve ardından Tanrı'ya ve onun insan sevgisinden kaynaklı insana dönerek çözebileceğini kurgusal karakterleri aracılığıyla ortaya koymaktadır.