Endojen hiperterminin infant rat modeline oluşturacağı olası serebral hasarın ve değişik tedavi yöntemlerinin hasardaki yerinin araştırılması

Hipertermi, beyin dahil tüm vücut sistemleri ve organlar üzerinde patolojik değişikliklere neden olabilmektedir. Bu çalışma; eksojen ve endojen hipertermik serebral hasarı inceleyen çalışmamızın ikinci bölümünü (endojen hipertermik serebral hasar) oluşturmaktadır. İnfant ratlarda lipopolisakkaritin (LPS) indüklediği hiperterminin (41 °C) olası nöronal sonuçları ile bu hasarda pediatri pratiğinde kullanılabilen tedavi yöntemlerinin (hipotermi, parasetamol, deksametazon ve diklofenak) etkileri araştırıldı. Olası nöronal hasar bulguları; serebral korteks, serebellum ve hipotalamustaki sağlam, nekrotik ve apoptotik hücreler ile aynı bölgelerdeki ısı şok proteinleri ( HSP 27 ve HSP 70) araştırılarak değerlendirildi. Tüm gruplarda konvülsiyon (15/36, % 41) ve 41 °C'de konvülsiyon geçiren yavru ratların da beşinde (5/15, %33.3) ölüm oranı belirlendi. Her üç nöral doku dikkate alındığında, elde edilen önemli sonuçlar arasında: Hipertermik hasarın; (i) serebral korteks, serebellum ve hipotalamusta nekrotik ve apoptotik hücre sayısında anlamlı artışlara neden olduğu (p<0.05), (ii) serebral korteks sağlam nöronlarında önemli oranda azalmaya yol açtığı (p<0.05) ve (iii) her üç nöral alanda HSP 27 ve 70 oranlarında herhangi bir değişiklik oluşturmadığı (p>0.05) belirlendi. Uygulanan tedavi yöntemlerinden: (i) Parasetamolün serebral korteks ve hipotalamustaki HSP 70 oranında artışa, ayrıca hipotalamustaki sağlam hücre sayısında artma ve nekrotik hücre sayısında azalmaya neden olduğu (p<0.05) (parasetamolün olumlu etkileri) ve (ii) diklofenak hariç diğer tedavi yöntemlerinin (hipotermi, deksametazon, ve parasetamol) apoptotik hücre oranını azalttığı saptandı (p<0.05).Sonuç olarak; beynin farklı bölgelerindeki nöronal dokunun hipertermik sürece ve uygulanan medikasyonlara değişik hasar ve iyileşme yanıtları verdiğini göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Lipopolisakkarit (LPS), hipertermi, rat, beyin, tedavi