Alkol ve eroin bağımlılığının tedavisinde enflamasyon ve kinurenin yollarından aracılık eden nörotoksisitenin değerlendirilmesi

Bu çalışma, alkol ve eroin bağımlılığı tedavisinin biyokimyasal, nöroinflamatuvar ve psikiyatrik etkilerini değerlendirmiş; tedavi öncesi-sonrası ve kontrol grubu karşılaştırmalarının yanı sıra, klinik risk faktörlerinin (bağımlılık süresi, psikiyatrik komorbidite) immünolojik biyobelirteçler aracılığıyla psikiyatrik iyileşmeye dolaylı etkilerini de analiz etmiştir. Neopterin düzeyleri alkol ve eroin gruplarında tedavi sonrası anlamlı düzeyde azalmıştır (p = 0.032 ve p = 0.021). TNF-α düzeyleri her iki grupta da tedavi sonrası düşmüştür (p < 0.05), ancak IL-6 ve IFN-γ değişimleri anlamlı bulunmamıştır. Psikiyatrik iyileşme açısından, BAPI-K toplam puanları hem alkol hem de eroin grubunda anlamlı olarak düşmüştür (p < 0.001). SCL-90-R genel semptom düzeyi (GSI) ve tüm alt ölçeklerde tedavi sonrası iyileşme izlenmiştir. Özellikle depresyon, anksiyete ve obsesif-kompulsif alt ölçeklerinde belirgin iyileşmeler saptanmıştır. Regresyon analizlerinde, alkol grubu için TRP (p = 0.002) ve neopterin (p = 0.003) BAPI-K değişimini öngören belirteçler olarak bulunmuştur. Eğitim düzeyinin olumlu bir etkisi olduğu bulunurken (p = 0.005), eşlik eden psikiyatrik bozuklukların varlığının olumsuz bir etkisi olduğu bulunmuştur (p = 0.016). Eroin bağımlılığı grubunda, kullanım süresi (p = 0.028) ve neopterin düzeyi (p = 0.020) en güçlü olumsuz belirleyicilerdi. Bu çalışma, bağımlılık tedavisinin başarısında immünolojik ve nöroinflamatuvar süreçlerin kritik rolünü ortaya koymaktadır. Bulgular, tedavi sürecinde biyokimyasal iyileşmenin psikiyatrik iyileşmeyle paralel ilerlediğini ve özellikle neopterin düzeyleri ile KYN/TRP oranının hem tanısal hem de prognostik değere sahip olduğunu göstermektedir.