Farklı karakterler yönünde ıslah edilmiş kafkas arısı (Apis mellifera caucasica) ve karadeniz bal arısı genotipinin karşılıklı melezlerinde heterosis belirlenmesi

Bu çalışma ile hijyen davranışı yönünde 5. generasyona kadar seleksiyon uygulanmış ve homozigotluğu sağlamak üzere kendileme (inbreeding) yapılmış hijyenik Kafkas arısı (K) (Apis mellifera caucasica) ile aynı şekilde hijyen davranışı yönünde iki generasyon seleksiyon uygulanmış Karadeniz Bal Arısı (KR) genotipini oluşturan ikişer hatta ait koloniler (K1, K2, KR1, KR2) arası karşılıklı melezlemeyle yaşama gücü, koloni populasyon gelişimi, bal verimi, kışlama yeteneği, uçuş etkinliği, hırçınlık ve hijyenik davranış karakteri gibi fizyolojik ve davranış özelliklerinde oluşabilecek heterosisin (melez azmanlığı) belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda melez bireyin yüksek verimli ebeveyn hattına ait ortalamadan gösterdiği sapmayı ifade eden Faydalı Heterosis hesaplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre yaşama gücü için %-14.29 (K1XKR1) ile %25.00 (K1XKR2, KR2XK1), kışlama yeteneği için %-27.77 (K1XKR1) ile %31.25 (KR1XK2), koloni populasyon gelişimi için %-21.43 (K1XKR1) ile %19.12 (K2XKR2), hırçınlık için %-84.24 (KR2XK1) ile %120.64 (K1XKR1), uçuş etkinliği için %-12.24 (K1XK2) ile %21.55 (KR1XK1), bal verimi için %-29.76 (K1XKR1) ile %50.52(KR2XK1) ve hijyen davranışı için %-14.77 (KR1XK2) ile %7.89 (KR2XK1) aralığında heterosis oluşumu tespit edilmiştir. Hibrit ve saf hatlar arasında fizyolojik ve davranış özelliklerine ilişkin yapılan analizlerde uçuş etkinliği ve hijyenik davranış karakterleri haricinde gruplar arası farklılıklar önemli (p<0.05) bulunmuştur.